:quality(85))
Czym są minerały z regionów objętych konfliktem?
Minerały z regionów objętych konfliktem to surowce wydobywane w politycznie niestabilnych regionach, których produkcja i sprzedaż często przyczyniają się do finansowania konfliktów zbrojnych i naruszania praw człowieka w danym obszarze. Minerały te są powiązane z wieloma przestępstwami, takimi jak pranie pieniędzy, korupcja, praca przymusowa, gwałty czy morderstwa.
Jakie minerały uznawane są za „minerały z regionów objętych konfliktem”?
Od 2024 roku Unia Europejska i Stany Zjednoczone uznają cztery minerały za pochodzące z regionów objętych konfliktem: cyna, tantal, wolfram oraz złoto. Amerykańska Komisja Papierów Wartościowych i Giełd (SEC, Securities and Exchange Commission) definiuje minerały konfliktowe w podobny sposób: „kolumbit-tantalit (coltan), kaseryt, złoto, wolframit lub ich pochodne, obejmujące tantal, cynę i wolfram (3TG), oraz każdy inny minerał lub jego pochodne, które zostały uznane przez Sekretarza Stanu USA za finansujące konflikty w Demokratycznej Republice Konga lub sąsiednim kraju (Covered Countries).”
Minerały konfliktowe są często określane skrótem 3TG.
Dlaczego tylko cztery minerały?
Zgodnie z Komisją Europejską, „(cyna, tantal, wolfram i złoto) to cztery minerały najczęściej powiązane z konfliktami zbrojnymi i naruszeniami praw człowieka…”
Gdzie wydobywa się minerały konfliktowe?
Minerały z regionów objętych konfliktem są wydobywane w różnych miejscach na świecie. Na przykład wolfram wydobywa się głównie w Chinach, Wietnamie, Rosji, Boliwii i Rwandzie, natomiast cyna pochodzi przede wszystkim z Malezji, Indonezji i Tajlandii.
Nawet jeśli minerał pochodzi z obszaru wolnego od konfliktu, może być uznany za „minerał konfliktowy”. Zgodnie z Responsible Minerals Initiative, „na przykład, cyna wydobyta w Kanadzie, Rosji lub Argentynie jest z definicji uznawana za minerał konfliktowy. W regulacjach SEC „wolny od konfliktu w DRK” odnosi się do minerałów, które nie przyczyniły się bezpośrednio ani pośrednio do finansowania grup zbrojnych w krajach objętych tymi przepisami. Tak więc cyna z Kanady spełnia definicję „wolnej od konfliktu w DRK” według regulacji SEC.”
Warto zwrócić uwagę na skrót CAHRA, czyli „obszary objęte konfliktem oraz wysokiego ryzyka” (conflict-affected and high-risk areas).
CAHRA to regiony świata, w których występują bogate złoża minerałów cieszących się dużym popytem lokalnym, regionalnym lub globalnym. Zazwyczaj są to obszary dotknięte konfliktami zbrojnymi, takimi jak wojny domowe, lub właśnie zakończyły działania wojenne i znajdują się w stanie powojennym, co czyni je podatnymi na korupcję. Ponadto te rejony często charakteryzuje słabe lub nieistniejące zarządzanie, umożliwiające naruszenia praw człowieka i innych przepisów prawa międzynarodowego.
Rozbudowaną, niewyczerpującą listę CAHRA można znaleźć tutaj.
Gdzie wykorzystywane są minerały z regionów objętych konfliktem?
Minerały konfliktowe znajdują szerokie zastosowanie w produktach konsumenckich, takich jak telefony komórkowe, samochody czy biżuteria. Przykładowo, w iPhone'ach znajduje się ok. 0,034 g złota oraz śladowe ilości tantalu w kondensatorach (których urządzenie może mieć 300–400).
Można je również znaleźć w samochodach: tantal pojawia się w kondensatorach tantalu używanych w systemach zarządzania silnikiem oraz systemach monitorowania kierowców, zaś cyna jest stosowana w różnych elementach, w tym w układzie zawieszenia, drążkach, przegubach i innych częściach.
Niezależnie od tego, czy chodzi o najnowszego iPhone’a, nowe auto elektryczne czy zestaw głośników do słuchania ulubionej muzyki w domu, minerały konfliktowe powszechnie występują w nowoczesnej elektronice.
Jakie regulacje dotyczą minerałów z regionów objętych konfliktem?
Unijne rozporządzenie w sprawie minerałów z regionów objętych konfliktem
W styczniu 2021 roku na terenie Unii Europejskiej weszło w życie rozporządzenie dotyczące minerałów konfliktowych. Zgodnie z Komisją Europejską przepis ten ma zapewnić „zrównoważone pozyskiwanie surowców dla 95% wszystkich importów cyny, tantalu, wolframu i złota do UE”.
Rozporządzenie dotyczy importerów z UE, którzy sprowadzają jeden z materiałów 3TG w postaci:
- rudy mineralnej,
- koncentratów,
- metali przetworzonych.
W momencie wejścia w życie, szacuje się, że między „600 a 1 000 importerów z UE” zostanie objętych tymi przepisami, a „500 hut” będzie dotkniętych pośrednio.
Importerzy z UE mają obowiązek wskazania hut i rafinerii obecnych w ich łańcuchach dostaw oraz zweryfikowania, czy te podmioty stosują się do unijnych wytycznych dotyczących minerałów konfliktowych. W przypadku stwierdzenia niezgodności, importer zarządza sytuacją i sporządza odpowiedni raport.
UE tworzy „białą listę” zawierającą skompilowaną listę hut i rafinerii pozyskujących surowce w sposób odpowiedzialny.
By przeprowadzić właściwą procedurę należytej staranności (due diligence) i wykluczyć minerały konfliktowe z własnego łańcucha dostaw, importerzy z UE muszą odpowiedzialnie wdrożyć następujące działania, zgodnie z informacjami na stronie UE:
- ustanowić solidne systemy zarządzania przedsiębiorstwem;
- identyfikować i oceniać ryzyko w łańcuchu dostaw;
- opracować i wdrożyć strategię reagowania na zidentyfikowane ryzyka;
- przeprowadzić niezależny audyt strony trzeciej realizacji due diligence w łańcuchu dostaw;
- corocznie raportować realizację due diligence w łańcuchu dostaw.
Obecnie nie wszystkie firmy prowadzą procedury należytej staranności dotyczące minerałów konfliktowych, jednak nowe regulacje UE pomogą coraz większej liczbie firm eliminować takie minerały ze swoich łańcuchów dostaw w nadchodzących latach.
Sekcja 1502 amerykańskiej ustawy Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Protection Act
Sekcja 1502 ustawy Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Protection Act, uchwalonej w 2010 roku, ustanawia przepisy regulujące wykorzystanie minerałów konfliktowych w Stanach Zjednoczonych. Podobnie jak regulacje unijne, jej celem jest ograniczenie produkcji i sprzedaży minerałów konfliktowych przez zbrojne grupy dopuszczające się naruszania praw człowieka w regionach szczególnie narażonych na konflikty.
Zgodnie z SEC, każda firma, która:
- składa raporty do SEC zgodnie z Exchange Act,
- wykazuje, że minerały są „niezbędne do funkcjonalności i produkcji” produktu, który firma wytwarza lub zleca do produkcji,
musi ujawnić wykorzystanie minerałów konfliktowych przed SEC.
Gdy firma używa określonych minerałów, ustawa Dodd-Frank nakłada obowiązek przeprowadzenia analizy dotyczącej „kraju pochodzenia”. Jeżeli analiza nie wykaże dowodów na pochodzenie minerałów z regionu objętego konfliktem, należy dołączyć krótką notatkę opisującą ustalenia wraz z raportem.
W przypadku stwierdzenia, że minerały pochodzą z kraju objętego konfliktem, firma musi przeprowadzić „należytą staranność” (due diligence), aby upewnić się, że minerały zostały pozyskane w sposób bezpieczny i odpowiedzialny.
