:quality(85))
Daha sıkı emisyon standartlarının, kömür tedarikindeki darboğazların ve üreticilerden gelen talebin artmasının birleşimi, Çin'de kömür fiyatlarını rekor seviyelere çıkardı. Bu nedenle Çin, enerji kullanımını sınırlamak ve Kuzey Çin'de yaşayanların artık donma noktasına yaklaşan gecelerde ısınmak için yeterli enerjiye sahip olmasını sağlamak için—Apple ve Tesla'ya tedarik sağlayan fabrikalar dahil olmak üzere—birden çok fabrika sahasında üretimi durdurmak zorunda kaldı.
Elektrik kesintileri nerede yaşanıyor?
Çin'deki önde gelen üretim tesisleri, DigiTimes Asia'ya göre üretim kısıtlamaları ve tamamen durdurmalarla karşı karşıya; en az beş eyaletin etkilendiği bildiriliyor.
:quality(85))
Ancak Z2Data ekibi, devam eden enerji kısıntıları nedeniyle Çin'de en az 13 eyalet ve bölgenin kapanma ve gecikmeler yaşadığını gösteren kapsamlı bir güncelleme derledi.
Etkilenen bölgeler için Z2Data izleyici ve zaman çizelgesi:
Guangdong:
- Guangdong Power Grid, 16 Eylül'den 30 Eylül'e kadar “iki gün açık-beş gün kapalı” elektrik planını uygulayacağını; Pazar, Pazartesi, Salı, Çarşamba ve Perşembe günlerinde de tepe kaydırmaları yapılacağını bildirdi. Sadece tepe kaydırmalı günlerde, güvenlik yükü toplam yükün %15'inin altında tutulacak ve tepe kaydırma saati 07:00-23:00 arasında olacak.
Jiangsu:
- Şirketlerden genel olarak iki gün üretime devam edip iki gün ara vermeleri isteniyor; elektrik kısıntısı uygulamasının geçici süresinin 15 gün olup 30 Eylül'de sona ermesi bekleniyor.
- Taizhou Xinghua, Nantong gibi yerlerde tüm sanayi kuruluşlarının üretimi durdurması gerektiğine dair bildiriler yayımlandı; beklenen elektrik kesintisi süresi 8 Ekim 24:00'te sona erecek.
Jilin:
- Kuzeydoğu Elektrik Güç Yönetimi Bürosu ve Jilin Eyaleti Enerji Bürosu düzensiz ve anons edilmeyen elektrik kesintileri uygulayacak. Bu durumun Mart 2022'ye kadar devam etmesi bekleniyor.
Shandong:
- Günde 9 saatlik elektrik kıtlığı, saat 15:00-24:00 arasında, Eylül sonuna kadar devam etti.
Zhejiang:
- Zhejiang'da yüksek enerji tüketen işletmeler (baskı ve boyama tesisleri, kimya tesisleri ve kimyasal elyaf üreticileri) 21-30 Eylül tarihleri arasında kapanacak; ayrıca bazı çelik şirketlerine de elektrik azaltımı talimatı verildi.
Sichuan:
- Zorunlu olmayan üretim, aydınlatma ve ofis yükleri askıya alınıyor.
Ningxia:
- Yüksek enerji tüketen işletmeler bir ay boyunca üretimi durduracak.
Shaanxi:
- Şirketler, üretim hatlarının işletme yükünü azaltmak ve daldırmalı ark ocaklarını kapatmak gibi önlemler uygulayarak üretimi Eylül'de %50 ile sınırlıyor. Shaanxi'deki elektrik kısıntısı yıl sonuna kadar devam edecek.
Chongqing:
- Bazı fabrikalarda Ağustos başında enerji destekli üretim kesildi; bitiş tarihi henüz belirlenmedi.
Henan:
- Bazı işleme tesislerinde elektrikler üçten fazla hafta boyunca sınırlı verildi.
Liaoning:
- Eyalet, düzey II (yük farkı %10-20) olmak üzere 3 turda kontrollü elektrik kullanımı önlemleri başlattı; elektrik kullanımının etkisi, kontrollü kullanım uygulamayan şirket ve hanehalkına kadar uzandı.
Anhui:
- Elektrik arz-talep dengesinde yaklaşık 2,5 milyon yuan açık var; arz-talep durumu oldukça kritik.
- Eyalet genelinde kontrollü elektrik kullanım planı başlatıldı (22 Eylül).
Şanghay:
- 27 Eylül ile 3 Ekim arasında birçok bölgede planlı geniş kapsamlı elektrik kesintisi olacak.
29 Eylül 2021 güncellemesi:
- Dongguan, Zhongshan, Huizhou ve Foshan gibi önemli sanayi kentlerinde elektrik kısıntısı ve üretim durdurma işlemleri başladı (Guangdong).
- Dongguan'da fabrikalara genellikle iki saat üretim, beş saat duraklama bildirilirken; bazı küçük ve mikro ölçekli işletmelerde bir saat üretim, altı saat duraklama uygulanıyor.
- Foshan ve Huizhou'da büyük ve küçük şirketler elektrik kesintisi ve kapanma uyarısı aldı, bu da üretimde çeşitli sorunlara yol açtı.
- Zhejiang'da enerji santralleri, baskı ve boyama tesisleri, kimya ve kimyasal elyaf fabrikalarının tamamı kapandı.
- Zhejiang'daki iki termik santral, termal kömür fiyatının ton başına 1.450 yuana fırlaması ve stok kalmaması nedeniyle elektriği keseceklerini açıkladı.
- Jiangsu'nun bazı bölgelerinde elektrik kısıntısı başlatıldı; 15 Eylül'den itibaren kısıtlamanın geçici süresi 15 gün olarak planlandı.
- Nantong, elektrik kısıntılarında başı çekti. Şu anda Jiangsu'nun diğer bölgeleri de elektrik kullanımını kısıtlamaya başladı ve 2.000 kimya fabrikası geçici olarak kapatılacak.
- Taizhou'da çoğu şirkete 16'sı ile ay sonuna kadar çalışmayı durdurmaları söylendi.
- Yaklaşık 160 enerji yoğun firma etkilendi; ağırlıklı olarak tekstil, boyama ve kimyasal elyaf sektörlerinde. “Bu esas olarak eyalet hükümetinin enerji tüketimini kontrol etme gereğiyle ilgili” dedi Shaoxing şehrindeki Ma'an bölgesinden bir yetkili.
Potansiyel olarak etkilenen sahalar ve ürünler
Z2Data'nın Supply Chain Watch verilerine göre, Jiangsu ve Guangdong eyaletlerindeki enerji kesintileri, elektronik komponentler sektörünü ciddi şekilde etkileyebilir. Elektrik kesintilerinden en az 121 Tier-1 saha, en az 35 Sub-Tier sahanın ise üretiminde aksama yaşanması bekleniyor. Bu bölgede faaliyette bulunan önemli tedarikçiler arasında Samsung, ON Semiconductor, Lattice Semiconductor, Celestica, Walsin Technology, Micron ve diğerleri yer alıyor. Bölgede faaliyet gösteren tedarikçilerin ne ölçüde etkileneceği şu anda bilinmiyor.
Bu bölgelerde üretilen başlıca elektronik ürünler şunlardır:
Elektronik komponent ve ağır sanayi firmalarının tamamı elektrik kesintilerinden etkileniyor. Ancak yarı iletken firmalarının halen devam eden kesintilerden ciddi bir kısıtlamaya tabi tutulması beklenmiyor. Yine de sektör içinden isimler, aksama yaşayan tedarikçilerde fiyat artışlarının yaşanacağını ve bazı tedarikçilerin yeni siparişleri durdurabileceğini öngörüyor.
Bundan sonra ne olacak?
Çin’in önde gelen kömür üreticileri geçen hafta süregelen kömür tedarik darboğazı ve fiyat artışına çözüm bulmak için toplandı. Görüşmeler bir çözüme ulaşmayı amaçlarken, Çin hâlâ karbon emisyon hedeflerine ulaşmak istiyor. Bu hedefler, 2030’a kadar emisyonları zirveye çekmek ve 2060’a kadar net sıfır karbon emisyonuna ulaşmayı içeriyor.
Bu arada, enerji kısıntılarının ve elektrik kesintilerinin öngörülebilir gelecekte Çin’in büyük eyaletlerinde sürmesi bekleniyor.
Belirli bölgelerdeki enerji kısıntılarıyla ilgili kesin görünüm için yukarıdaki zaman çizelgesine bakın.
6 Ekim 2021 İtibarıyla Ek Güncellemeler
Söylenenler:
- Kuzeydeki elektrik kıtlığını hafifletmek amacıyla Çin Komünist Partisi, acil elektrik arzı için Rusya'dan destek istedi.
- Bazı Tayvanlı iş insanları, aslında daha önce de enerji kısıtlamaları uygulandığını ancak yerel yönetimlerin firmaları önceden bilgilendirdiğini ve ayarlama imkânı sunduğunu belirtti.
- Çin'de faaliyet gösteren bazı Tayvanlılar ise, geçmişte yerel yönetimlerin şirketlerin görüşlerini dinlediğini; ancak bu kez talimatların daha üst makamlardan verildiğini ifade etti.
Sektör analizi:
- Dizüstü bilgisayarlar ve diğer cihazlar için güç yönetim entegre devreleri (IC'leri) ve diğer küçük IC’lerde kalıcı kıtlığa rağmen, birçok parça, komponent ve diğer mekanik parça üreticisi, sistem müşterileri tüm ilgili çip ve komponent tedarikini ancak hazırladıktan sonra sevkiyat yapabildiği için, stokların arttığını gözlemliyor. Bu nedenle, üreticiler işçilik maliyetlerindeki artışı ve ham madde fiyat artışlarını sorunsuzca müşterilere yansıtamıyor; fakat Çin’de süregelen elektrik kesintileri, fiyat artışlarına uygun bir zaman sunuyor.
- Üretim hatlarının bir kısmını Çin dışına taşımaya başlamış olan üreticiler, ülkedeki öngörülemez enerji arzı koşullarına yanıt olarak bu taşınma hızını artıracak; üretimi Tayvan, Güneydoğu Asya ve Kuzey Amerika’da güçlendirecek.
- Dizüstü bilgisayar, tablet ve akıllı telefon gibi ürünlerin üretiminin büyük kısmını hâlâ Çin'de sürdüren üreticiler, gelişmeleri izlemekte ve taşınmayı pek düşünmemektedir.
- Birçok sunucu ve ağ cihazı üreticisi, eski ABD Yönetimi (Trump döneminde) tarafından getirilen ek vergilerden kaçmak için Vietnam, Tayvan ve Meksika’da yeni üretim üsleri kurdu. Dizüstü bilgisayar ODM’leri de Dell, HP ve Apple gibi marka müşterilerin isteğiyle üretimi Çin dışı bölgelere taşıdı; ancak onların komponent tedarikçileri hâlen Çin’de kalıyor.
Bölgeye özgü elektrik fiyatı artışları:
- Hunan: Santralde birim standart kömür fiyatı 1.300 yuan'ın üzerine çıktığında, her 50 yuan/ton artışta kömürle çalışan termik santrallerin satış fiyatı üst sınırı kilovatsaat başına 1,5 sent daha artırılacak.
- Anhui: Doğrudan kömür gücü ticaret fiyatı, referans elektrik fiyatının en fazla %10 üzerine kadar artırılabilecek.
- Guangdong: Ekim'den itibaren tepe-vadi fiyat farkı genişletilecek, tepe-vadi elektrik fiyatı %25 artacak.
- Shandong: Kesin elektrik fiyatı, piyasa aktörleri (üreticiler, tedarik ve kullanıcı şirketleri) tarafından piyasa bazlı yöntemlerle belirleniyor; artış, taban fiyat + dalgalanmalar içinde olacak ve %10’u geçmeyecek.
- Zhejiang: 15 Ekim'den itibaren zaman dilimleri optimize edilerek tepe-vadi fiyat farkı daha da açılacak.
- Henan: Kullanım zamanı tarifesinin uygulama kapsamı uygun şekilde genişletildi ve tepe-vadi tarife mekanizması iyileştirildi.
- Guangxi: Guangxi'ye özgü tepe-vadi elektrik fiyatlandırmasını geliştirme konusunda istişare düzenlendi; tepe saati fiyatı artacak ve tepe-vadi fiyat farkı genişleyecek. Bu düşük saatlerde elektrik kullanımını teşvik edebilir; şebeke üzerindeki baskıyı hafifletip arzın istikrarına katkı sağlayabilir.
Jiangsu’da:
- Bazı elektronik firmaları, geçtiğimiz yarım ayda Suzhou'nun zaman zaman elektriği birkaç saatliğine ya da bir günlüğüne kesintiye uğrattığını ve bunun normal üretimi aksattığını belirtti.
- Tayvan merkezli üreticiler, Jiangsu eyaletine bağlı Kunshan’daki tesislerinde 5 Ekim’de yerel yönetimlerden aniden elektrik kesintisi bildirimi aldı ve bu kısıtlamaların gelecekte rastgele yinelenebileceğinden endişe duyduklarını aktardı. Bildirim, Kunshan’daki fabrikaların enerji kısıtlaması nedeniyle 26 Eylül’den itibaren sekiz gün süren üretim arasından hemen sonraki gün iletildi.
- Şu anda Kunshan’da faaliyet gösteren Tayvan merkezli üreticilerin yalnızca %50’si üretime yeniden başladı; genelde kapasitenin %50-60'ı ile çalışıyorlar. Kaynaklara göre, Çin’in Ulusal Bayram tatili 8 Ekim’de sona erdiğinde endüstriyel kullanıcılar için elektrik tüketimine dair açık talimatların verilmesi bekleniyor.
- Kunshan’daki elektrik kesintileri, farklı fabrikalara göre 8:00-22:00 ve 13:00-22:00 saat aralığında uygulanıyor; kısıtlama süresince üretim yükünün güvenli seviye olan 220 voltla sınırlandırılması ve her an güç kaybına hazırlıklı olunması istendi.
- Buna karşılık, tesisler kısıtlama dönemlerinde yalnızca 220 voltluk sistemlerle montaj işlemleri yapabiliyor; presleme, dövme, kesme gibi 380 volt gerektiren işler ise ancak gece 22:00’den sonra gerçekleştirilebiliyor. 13:00-22:00 arasında enerji kesintisiyle karşılaşan üreticiler ise mesai saatlerini hızla 4:00-12:00 arasına kaydırdı.
