Zgodność z UFLPA jest wyjątkowo trudna: oto dostępne możliwości

Aby uzyskać zwolnienie po zajęciu przez UFLPA, firmy muszą przedstawić szereg dokumentów, które „potwierdzają brak naruszenia”.

Zgodność z UFLPA jest wyjątkowo trudna: oto dostępne możliwości

Najważniejsze informacje z artykułu:

  • Wraz z ogromnym rozszerzeniem amerykańskiego programu celnego, priorytety CBP przesunęły się z egzekucji UFLPA na wdrożenie znacznie bardziej skomplikowanego reżimu taryfowego niż w poprzednich latach. 
  • Towary podejrzewane o pochodzenie z prowincji Xinjiang lub z komponentami od podmiotów znajdujących się na liście UFLPA mogą zostać zatrzymane. Aby odzyskać towar po zajęciu na granicy, importerzy muszą „udowodnić negatyw”, czyli wykazać, że ich produkty nie zostały wyprodukowane z wykorzystaniem pracy przymusowej.
  • Weryfikacja dostawców pod kątem ryzyka pracy przymusowej za pomocą narzędzi SCRM (zarządzania ryzykiem łańcucha dostaw) jest skuteczną metodą ograniczenia ryzyka UFLPA. Platforma SCRM Z2Data pozwala błyskawicznie zidentyfikować dziesiątki potencjalnych zagrożeń w łańcuchach dostaw, wspierając firmy w wykrywaniu i eliminacji pracy przymusowej zarówno u dostawców bezpośrednich, jak i podwykonawców.

Dlaczego zgodność z UFLPA jest nadal kluczowa w 2025 roku?

W obliczu daleko idących zmian politycznych, regulacyjnych, handlowych i ogólnorynkowych w łańcuchach dostaw w 2025 roku, ustawa o zapobieganiu pracy przymusowej Ujgurów (UFLPA, Uyghur Forced Labor Prevention Act) nie cieszy się w tym roku znaczącą uwagą. Według dashboardu UFLPA agencji Customs and Border Patrol (CBP), wartość zatrzymanych przesyłek w 2025 roku jest wyjątkowo niska – znacznie niższa niż w jakimkolwiek wcześniejszym roku obowiązywania przepisów. Jednocześnie, wraz z gwałtownym rozszerzeniem amerykańskiego programu taryfowego, CBP skoncentrowało się na egzekwowaniu znacznie bardziej złożonych struktur celnych, dysponując tą samą liczbą pracowników. Można więc uznać, że CBP stoi dziś przed ogromnym wyzwaniem w zakresie kontroli importu.

Mimo tych zmian, UFLPA, obowiązująca w USA od 2022 roku, pozostaje regulacją, która wciąż wymaga poważnego podejścia do zgodności ze strony importerów. Najczęstszą sankcją za brak zgodności jest zajęcie towarów i ostateczna ich konfiskata, co może prowadzić do nieoczekiwanych przerw w produkcji, a także ryzyka utraty reputacji związanego z podejrzeniem naruszenia zasad pracy. Dodatkowo, CBP może nakładać kary finansowe, a przedsiębiorstwa naruszające przepisy wielokrotnie mogą stracić prawa importowe. CBP dysponuje narzędziami do kontroli łańcucha dostaw i może sprawdzić, czy producent importowanych towarów jest powiązany z firmami oskarżanymi o wykorzystywanie pracy przymusowej. 

Warto zauważyć, że UFLPA działa na podstawie Sekcji 307 Ustawy Celnej z 1930 r., która zabrania importu towarów wyprodukowanych przy użyciu pracy przymusowej. Oznacza to, że firmy już wcześniej były zobowiązane do weryfikacji obecności pracy przymusowej w swoich łańcuchach dostaw (a ich towary mogły już wcześniej podlegać zatrzymaniu), na długo przed wejściem w życie UFLPA w 2022 roku. W istocie, UFLPA jedynie koncentruje uwagę CBP na towarach pochodzących z prowincji Xinjiang oraz podmiotach wymienionych na liście UFLPA z Chin. UFLPA nie zmienia więc fundamentalnego prawa zabraniającego importu towarów wyprodukowanych przy wykorzystaniu pracy przymusowej do USA.

Podsumowując, UFLPA oraz związane z nią kontrole dotyczące pracy przymusowej należy traktować bardzo poważnie w ramach wymogów zgodności, mimo że liczba działań egzekucyjnych maleje.  

Zmiany w UFLPA w 2025 roku

W 2025 roku pojawiło się kilka kluczowych zmian w egzekwowaniu przepisów UFLPA, które warto znać:

  • 37 podmiotów zostało dodanych do listy UFLPA w 2025 roku, co zwiększa liczbę firm znajdujących się na liście do 144.
  • Pojawiły się nowe priorytety CBP w zakresie egzekwowania przepisów, obejmujące m.in. sodę kaustyczną, lit, stal, miedź oraz jujuby (czerwone daktyle).
  • Wielu amerykańskich kongresmenów zgłasza zastrzeżenia co do transferów siły roboczej Ujgurów z prowincji Xinjiang do innych części Chin; temat ten został opisany w artykule z maja 2025 roku w The New York Times. Może to potencjalnie rozszerzyć zakres egzekwowania UFLPA oraz liczbę pozycji na Entity List

Mimo że świadomość UFLPA i jej wymagań znacząco wzrosła w porównaniu do chwili wejścia regulacji w życie trzy lata temu, wiele firm wciąż znajduje się na wczesnym etapie wdrażania programów zgodności z UFLPA. W trakcie tych działań firmy często po raz pierwszy przekonują się, jak złożone są wymagania dotyczące danych i zgodności z przepisami.

W jaki sposób UFLPA wymaga od firm „udowodnienia negatywu”

Zgodnie z technicznymi zapisami, UFLPA ustanawia „wzruszalne domniemanie, że wszystkie towary wydobyte, wyprodukowane lub wytworzone całkowicie lub częściowo w Autonomicznym Regionie Sinciang-Ujgur (XUAR), jak również towary pochodzące od podmiotów znajdujących się na liście UFLPA, zostały wyprodukowane z wykorzystaniem pracy przymusowej i są niedopuszczone do importu do USA". Mówiąc prościej, towary podejrzewane o pochodzenie z prowincji Xinjiang lub zawierające komponenty od podmiotów z listy UFLPA mogą zostać zatrzymane. Aby odzyskać zatrzymane towary, importer musi „udowodnić negatyw” – wykazać, że produkt nie został wyprodukowany z pracą przymusową.

Taka sytuacja odbiega od standardowych procedur prawnych w USA, gdzie ciężar dowodu spoczywa zwykle na stronie oskarżającej. W przypadku zatrzymania przez służby celne, to na stronie importującej ciąży obowiązek udowodnienia, że towary nie były wytworzone z udziałem pracy przymusowej.

Choć wiele amerykańskich firm wymaga od swoich dostawców deklaracji o nieużywaniu pracy przymusowej, same oświadczenia mają ograniczoną wartość przy zatrzymaniu celnym. Organy celne oczekują szczegółowych danych dotyczących warunków pracy w zakładzie produkcyjnym, w tym następujących dokumentów i materiałów: 

Choć wiele amerykańskich firm wymaga od dostawców deklaracji o braku pracy przymusowej, takie oświadczenia są niewystarczające w przypadku zajęcia przez służby celne.
  • Dokumenty płacowe, w tym karty pracy lub paski wypłat
  • Zestawienia materiałowe (BOM) dla każdego komponentu importowanego wyrobu
  • Filmy oraz transkrypcje wywiadów z pracownikami fabryk zagranicznych jako dowód, że pracownicy nie działają pod przymusem
  • Certyfikaty pochodzenia 

Zakres wymaganej dokumentacji może się różnić w zależności od rodzaju importowanego towaru. Jednak zawsze jej pozyskanie jest trudniejsze niż typowe oświadczenie o braku pracy przymusowej.

Jak ograniczyć ryzyko zatrzymania i zapewnić zgodność z UFLPA?

Aby uniknąć kosztownego i potencjalnie kłopotliwego zatrzymania towaru w porcie wejścia, firmy mogą korzystać z różnych rozwiązań, których wspólnym mianownikiem jest większa dbałość o due diligence w łańcuchu dostaw. Weryfikacja dostawców pod kątem ryzyka pracy przymusowej za pomocą narzędzi SCRM (zarządzania ryzykiem łańcucha dostaw) jest znakomitym punktem wyjścia. Platforma SCRM Z2Data pozwala szybko zidentyfikować dziesiątki potencjalnych zagrożeń w łańcuchach dostaw. Firmy powinny także gromadzić BOM-y dla wszystkich importowanych komponentów używanych w produktach końcowych i analizować kilka poziomów głębokości swojego łańcucha dostaw. 

Kolejną bezpośrednią strategią, jaką importerzy mogą zastosować, by zmniejszyć ryzyko niezgodności z UFLPA, są audyty dostawców na miejscu. Przenosi to odpowiedzialność za zgodność na dostawców w ramach umów zakupowych. Najskuteczniejszą metodą minimalizacji ryzyka zatrzymania przez CBP pozostaje jednak systematyczne sprawdzanie dostawców i budowanie programu zarządzania ryzykiem pracy przymusowej. Optymalną strategią przygotowania się do skutecznej obrony zatrzymanych importów i ich zwolnienia jest natomiast gromadzenie oraz archiwizowanie jak najszerszej i najbardziej wiarygodnej dokumentacji dotyczącej łańcucha dostaw. 

Najlepszym podejściem, aby być przygotowanym do obrony zatrzymanych towarów i skutecznego odzyskania przesyłki, jest gromadzenie i przechowywanie maksymalnie pełnej, pochodzącej ze źródeł pierwotnych dokumentacji łańcucha dostaw. 

Gdzie firmy napotykają trudności z UFLPA i jak odnieść sukces?

Firmy mają trudności z zapewnieniem zgodności z UFLPA ze względu na dużą ilość działań wymaganych do „oczyszczenia” dostawców w łańcuchu dostaw z ryzyka pracy przymusowej, zebrania BOM-ów od producentów oraz uporządkowania informacji w użyteczny sposób. W wielu organizacjach ograniczony zespół odpowiedzialny jest za realizację wymogów kilku osobnych regulacji. Zespoły ds. zgodności mogą być szybko przytłoczone ilością czynności niezbędnych do całkowitego wyeliminowania ryzyka pracy przymusowej w łańcuchu dostaw. Choć wysiłek związany z wykrywaniem zagrożeń i dalszymi działaniami można ograniczyć dzięki narzędziom takim jak Z2Data, firmy i tak muszą samodzielnie określić poziom akceptowanego ryzyka, weryfikować odpowiedzi dostawców i wydawać zalecenia naprawcze dla dostawców o podwyższonym ryzyku.

Aby skutecznie wdrożyć program zgodności z UFLPA, należy realistycznie podchodzić do możliwości ograniczonego zespołu ds. zgodności obsługującego wiele programów regulacyjnych. Najlepszą strategią zarządzania obciążeniem związanym z UFLPA jest określenie wyraźnego progu tolerancji ryzyka i wyznaczenie poniższych celów:

  • Ile poziomów łańcucha dostaw należy zweryfikować
  • Jak intensywnie podejmować działania wobec potencjalnych zagrożeń
  • Jak precyzyjnie ustalać oczekiwania wobec dostawców, by wyeliminować pracę przymusową z ich łańcuchów dostaw

Skuteczny program UFLPA nie polega na jednokrotnej, statycznej weryfikacji rocznej. Ważne jest umożliwienie dalszych kontroli u dostawców i elastyczność programu w miarę identyfikowania nowych ryzyk. 

 Czy Państwa firma napotyka trudności przy wdrażaniu planu zgodności z UFLPA? Mają Państwo problem z identyfikacją dostawców podwykonawczych dostarczających materiały i komponenty Państwa bezpośrednim dostawcom? Rozwiązanie SCRM Z2Data pozwala firmom generować natychmiastowe profile ryzyka dla całego łańcucha dostaw i błyskawicznie weryfikować istniejące ryzyka. Z2Data, lider w dziedzinie danych o relacjach w łańcuchu dostaw, może być również płynnie zintegrowany z oprogramowaniem Kharon, zapewniając dodatkowe analizy. Aby dowiedzieć się więcej o Z2Data i sposobach wykrywania oraz ograniczania ryzyka pracy przymusowej w łańcuchach dostaw, umów bezpłatne demo z naszym ekspertem produktowym.