Proponowane przez Trumpa taryfy na import z Chin

Co Wiemy w Tym Momencie

25 listopada prezydent-elekt Donald Trump ogłosił plany wprowadzenia szeregu nowych ceł już w pierwszych dniach urzędowania w ramach polityki „America-first”. W oparciu o liczne dowody z jego pierwszej kadencji, jest jasne, że Trump nie obawia się wykorzystywać narzędzi protekcjonistycznych w celu uzyskania korzystniejszych wyników dla Stanów Zjednoczonych na wielu polach. Jego ostatnie wypowiedzi wskazują, że nadchodząca administracja będzie dążyć do podobnych działań. Niniejszy raport obejmuje obecnie obowiązujące cła, które mogą zostać objęte proponowanymi zmianami, a także analizuje potencjalny wpływ tych zmian na komponenty i producentów.

Przegląd Aktualnego Sytuacji Celnej

Na styczeń 2025 istnieje szeroki zakres obowiązujących ceł na różne chińskie towary. W ciągu dwóch lat — 2018 i 2019 — prezydent Trump ogłosił cztery pakiety ceł na Chiny. Pierwszy pakiet, obowiązujący od lipca 2018, wprowadził 25% podatek na import chiński o wartości 34 mld USD. W kolejnym miesiącu dodatkowe chińskie produkty o wartości 16 mld USD objęto stawką 25%. We wrześniu administracja wprowadziła natomiast 10% cło na kolejne 200 mld USD chińskich produktów. Ostatnia runda w sierpniu 2019 objęła kolejne 300 mld USD chińskiego importu, tym razem stawką 10%. 

W maju 2024 administracja Bidena oraz Biuro Przedstawiciela Handlowego USA (U.S. Trade Representative, USTR) przeanalizowali cła poprzedniej administracji na mocy sekcji 301, pozostawiając je w mocy. Dodatkowo, Biden nałożył nowe podwyżki na chińskie towary o wartości 18 mld USD. Działania handlowe Bidena podniosły stawkę celną dla stali i aluminium do 25%, półprzewodników do 50%, pojazdów elektrycznych do 100% oraz akumulatorów, komponentów baterii i minerałów krytycznych do 25%. Podwyżki weszły lub wejdą w życie we wrześniu 2024, styczniu 2025 oraz styczniu 2026. 

Pełne wykazy wszystkich aktywnych ceł są dostępne w Office of the U.S. Trade Representative (USTR), w sekcji dotyczącej Chin na podstawie Section 301. USTR opublikował cztery różne listy ceł oraz piąty dokument — „czteroletni przegląd” (four-year review), zawierający dodatkowe działania administracji Bidena wobec Chin. 

Choć pełna lista chińskich produktów objętych obecnie amerykańskimi cłami jest zbyt długa, by ją tu szczegółowo przedstawić, produkty objęte podwyżkami w okresie od września do stycznia to m.in. pojazdy elektryczne, ogniwa słoneczne, baterie do pojazdów elektrycznych oraz półprzewodniki.

Nowe Potencjalne Cła na Chiny, Meksyk i Kanadę

Na początku bieżącego roku Trump ogłosił na platformie Truth Social, że w ramach rozporządzeń wykonawczych zamierza nałożyć cła na Chiny, Kanadę i Meksyk. 

Dwa posty opublikowane w poniedziałek przed Świętem Dziękczynienia przedstawiały te plany:

• „20 stycznia, w ramach jednego z moich pierwszych rozporządzeń wykonawczych, podpiszę wszelkie niezbędne dokumenty nakładające 25% cło na WSZYSTKIE produkty importowane do Stanów Zjednoczonych z Meksyku i Kanady oraz na ich niedorzecznie otwarte granice”, powiedział Trump.

• „Narkotyki trafiają do naszego kraju głównie przez Meksyk, w ilościach nigdy wcześniej niespotykanych”, powiedział Trump. „Do czasu, aż się to nie skończy, będziemy nakładać na Chiny dodatkowe 10% cło, ponad wszelkie inne obowiązujące cła, na wszystkie ich liczne produkty napływające do Stanów Zjednoczonych Ameryki.”

Zgodnie z tymi zapowiedziami Trump planuje nałożyć 25% cło na wszystkie produkty wjeżdżające do USA z Kanady i Meksyku. Ponadto prezydent-elekt zapowiedział nowe 10% cło na import z Chin — „ponad wszelkie inne cła”. Najprawdopodobniej oznacza to, że nowa stawka zostanie doliczona do już istniejących podatków importowych na chińskie towary. 

Trump już podczas pierwszej kadencji nałożył cła na setki miliardów dolarów chińskich towarów, obejmując nimi m.in. panele słoneczne, pralki, stal czy aluminium. W ciągu ostatnich czterech lat administracja Bidena kontynuowała te polityki handlowe. Tylko w 2024 roku prezydent Biden wprowadził lub podwyższył cła na chińskie towary od półprzewodników i pojazdów elektrycznych, po baterie i strzykawki. Nowe stawki celne zaczęły obowiązywać m.in. 1 stycznia 2025 r. 

Jak Działają Cła

W najprostszej postaci cła to podatki nakładane przez rząd federalny na wybrane zagraniczne towary importowane do danego kraju. Choć brzmi to jasno, temat budzi wiele nieporozumień i sporów o to, kto faktycznie ponosi koszt ceł. Odpowiedzialność za zapłatę ceł zawsze ciąży na importerze, który odprowadza daniny do własnego rządu. 

To oznacza, że importerzy — płacąc 10%, 25%, a nawet 50% więcej za dany towar lub komponent — ponoszą wyższe koszty, co potem przekłada się na wyższą cenę produktu finalnego dla konsumenta. To właśnie oznacza, że koszt ceł jest „przekładany na konsumenta”.

Cel i Strategia Towarzyszące Wprowadzaniu Ceł

Cła spełniają kilka kluczowych funkcji. Przede wszystkim stanowią źródło dochodu dla rządu. Choć w krajach rozwiniętych, takich jak USA, nie są one zazwyczaj podstawowym źródłem wpływów, to dla państw rozwijających się mają istotnie większe znaczenie. 

Poza wartością fiskalną, cła są istotnym narzędziem ochrony krajowego przemysłu przed zagraniczną konkurencją. Z tego powodu Trump tak szeroko wykorzystywał cła podczas swojej pierwszej kadencji, a Biden utrzymał te bariery handlowe, wprowadzając także własne regulacje dla strategicznych sektorów i materiałów. 

Wreszcie, cła służą przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom handlowym innych państw, które mogą stosować nielegalne działania lub sztucznie zaniżać ceny eksportowe, by zdominować rynki zagraniczne. W komunikacie Białego Domu z maja 2024 legislacja Bidena uzasadniała nowe bariery handlowe następująco: „Nieuczciwe praktyki Chin dotyczące transferu technologii, własności intelektualnej i innowacji zagrażają amerykańskim przedsiębiorstwom i pracownikom. Chiny zalewają też rynki światowe sztucznie zaniżonymi cenami eksportowych produktów”.

Kto Autoryzuje Cła i Jak Są One Wprowadzane?

Konstytucja USA od dawna przyznawała Kongresowi prawo do „regulowania handlu z zagranicą”, jednak w ciągu ostatniego stulecia wiele z tych kompetencji przekazano organom wykonawczym. Obecnie to prezydent oraz jego administracja w głównej mierze podejmują decyzje o nakładaniu ceł na określone kraje z wymienionych wcześniej powodów. 

Choć prezydent posiada uprawnienia do ustanawiania ceł, to United States Trade Representative (USTR) odpowiada za ich wdrożenie w przepisach. Agencja ta pełni również kluczową rolę w zarządzaniu wymianą międzynarodową, prowadząc analizy i dochodzenia, które często stanowią podstawę dalszych decyzji celnych i polityk handlowych. 

Z kolei Customs and Border Protection (CBP) jest agencją wykonawczą na granicy USA, odpowiedzialną za egzekwowanie ceł i barier handlowych. Funkcjonariusze CBP — oraz inni urzędnicy federalni wspierający realizację tych procesów — pobierają bezpośrednio od importerów należności celne, dbając o zgodność handlu zagranicznego na terenie Stanów Zjednoczonych. 

Czym jest Harmonized Tariff Schedule (HTS)?

Zgodnie z informacją U.S. International Trade Commission, Harmonized Tariff Schedule „tworzy hierarchiczną strukturę opisu wszystkich towarów będących przedmiotem obrotu, na potrzeby opłat celnych, limitów ilościowych i statystyk”. W praktyce HTS to obszerna baza danych, z której amerykańskie agencje federalne korzystają w celu określania stawek celnych dla importowanych dóbr. 

Wszystkim towarom przypisywany jest 10-cyfrowy kod HTS, bazujący na kategorii produktu, składzie materiałowym i funkcji, możliwy do wyszukania w bazie HTS. Obecnie istnieje ponad 19 000 kodów HTS wykorzystywanych przez agencje federalne do ustalania stawek celnych, limitów ilościowych i innych konsekwencji finansowych dla importowanych produktów. 

Łączna Liczba Komponentów Objętych Cłami

Z analizy przeprowadzonej przez Z2Data na bazie wszystkich komponentów w naszej bazie wynika, że 6,6 miliona elektronicznych komponentów może zostać objętych planowanymi podwyżkami ceł na chińskie towary. Dotyczy to ponad 760 kategorii towarowych.

• 6,6 miliona aktywnych elektronicznych komponentów 
• 764 kategorii towarowych 

Aby uzyskać pełny podział elektronicznych komponentów mogących zostać objętych planowanymi przez prezydenta-elekta Trumpa podwyżkami ceł — w tym komponentów pasywnych, półprzewodników i poszczególnych typów materiałowych — pobierz pełny raport wpływu. 

Identyfikacja Komponentów Narażonych na Cła dzięki Z2Data 

W okresie przejściowym nowej administracji prezydenckiej poziom niepewności wokół handlu i sankcji jest niezwykle wysoki. Tak wysoka niepewność generuje dodatkowe ryzyko dla producentów, a firmy, które chcą zrozumieć swoje słabe punkty, potrzebują maksymalnej widoczności swojego łańcucha dostaw. 

Z2Data umożliwia firmom sprawdzenie źródła pochodzenia komponentów za pomocą narzędzi takich jak part-to-site mapping, pozwalających na wykorzystanie zestawienia materiałowego (BOM) do precyzyjnego powiązania komponentów z producentami i lokalizacjami na całym świecie. Funkcjonalność Sourcing Status w narzędziu Supply Chain Watch stanowi kolejne wsparcie w zakresie zarządzania zgodnością (compliance), zapewniając widoczność zależności od lokalizacji i krajów oraz umożliwiając identyfikację komponentów objętych cłami i innymi barierami handlowymi.