Wprowadzone pierwotnie w grudniu 2006 roku rozporządzenie REACH (Rejestracja, Ocena, Autoryzacja i Ograniczanie Chemikaliów) to unijna regulacja bezpieczeństwa umożliwiająca kontrolę wykorzystania substancji chemicznych w produktach produkowanych, sprzedawanych i importowanych na rynku UE. Ramy prawne weszły w życie 1 czerwca 2007 roku i od tej pory były aktualizowane, nowelizowane oraz rozszerzane – w szczególności o coroczne aktualizacje Listy Substancji Wzbudzających Szczególne Obawy (SVHC). Jak wskazuje nazwa rozporządzenia, REACH opiera się na czterech podstawowych filarach: rejestracji, ocenie, ograniczaniu i autoryzacji. Po pierwsze, zobowiązuje producentów i importerów z UE do rejestracji substancji chemicznych w Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA), instytucji zarządzającej wdrożeniem REACH. Po drugie, rozporządzenie wymaga, by ECHA regularnie przeprowadzała oceny i weryfikacje wszystkich zarejestrowanych dossier chemikaliów. Ostatecznie, REACH ogranicza wykorzystanie substancji uznanych za niebezpieczne dla zdrowia ludzi, wykazujących bioakumulację lub trwałość w środowisku. Chemikalia ograniczone w ten sposób mogą być wykorzystywane wyłącznie na podstawie specjalnych zezwoleń wydanych przez ECHA.
REACH kontroluje użycie substancji chemicznych w UE na kilka sposobów, z czego najważniejszy mechanizm to proces rejestracji. Firmy produkujące, sprzedające lub importujące substancje chemiczne w ilościach przekraczających jeden metr ton rocznie na terenie UE muszą rejestrować takie substancje poprzez REACH. Rejestracja wymaga od organizacji przygotowania i złożenia dossier zawierającego szeroki zakres informacji na temat danej substancji. Od 2007 roku zarejestrowano w ECHA ponad 20 000 substancji przez tysiące firm.
ECHA wymaga od firm stosowania zasady „jedna substancja — jedna rejestracja”. Oznacza to, że producenci i importerzy mający obowiązek rejestracji tych samych substancji muszą składać wspólne dossier, unikając dublowania tych samych chemikaliów w bazie ECHA. Wszystkie rejestracje oraz dokumentacje są składane za pośrednictwem strony internetowej ECHA. Ten model wspólnego zgłaszania zapewnia konsolidację bazy i umożliwia regulatorom ocenę kompleksowych danych o każdej substancji — zamiast rozproszonych zgłoszeń z pojedynczych podmiotów.
Oprócz nakładania wymogów raportowania na przedsiębiorstwa produkujące lub importujące chemikalia na terenie UE, REACH wprowadza systematyczny proces identyfikacji substancji niebezpiecznych i ogranicza ich stosowanie we wszystkich 27 krajach członkowskich Unii Europejskiej. Ramy prawne pozwalają zarówno ECHA, jak i państwom członkowskim rekomendować włączenie danych związków na Listę Substancji Wzbudzających Szczególne Obawy (SVHC), czyli na tzw. Listę Kandydacką (Candidate List), jeśli spełniają one określone kryteria przewidziane przez rozporządzenie REACH. Na listopad 2024 roku na Liście Kandydackiej REACH znajdowały się 242 substancje. Związek chemiczny może zostać uznany za SVHC, jeśli spełnia jedno z poniższych kryteriów:
Rozszerzenia Listy Kandydackiej rozpoczynają się od zgłoszenia przez kraj członkowski UE lub samą ECHA propozycji nowej substancji do uznania za SVHC. Po złożeniu i opublikowaniu propozycji w rejestrze ECHA, znanym pod nazwą „Registry of SVHC intentions until outcome”, osoby i organizacje zainteresowane mogą w ciągu 45 dni zgłaszać uwagi dotyczące danej substancji, jej zastosowań i planowanych ograniczeń. Komentarze te są rozpatrywane przez Komitet Państw Członkowskich ECHA (MSC), który odpowiada za podjęcie ostatecznej decyzji o wpisaniu substancji na Listę Kandydacką. Po oficjalnym uznaniu związku za SVHC dodaje się go do Listy Kandydackiej ECHA. Po wpisaniu na listę dostawcy decydujący się dalej stosować daną substancję mają prawny obowiązek spełnić szereg wymagań:
Chociaż REACH i dyrektywa w sprawie ograniczenia stosowania substancji niebezpiecznych (RoHS) są regulacjami środowiskowymi UE, na tym ich podobieństwa w zasadzie się kończą. REACH to złożona, wielowymiarowa dyrektywa narzucająca przedsiębiorstwom obowiązki sprawozdawcze, prowadząca kompletną listę substancji niebezpiecznych oraz ograniczająca stosowanie określonych substancji chemicznych poprzez Listę Autoryzacyjną. RoHS to dużo prostsze i bardziej przejrzyste rozporządzenie. Pierwotna ustawa, która weszła w życie w 2006 roku, ogranicza stosowanie sześciu substancji w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (EEE) we wszystkich krajach członkowskich UE. Pięć lat później, w 2011 roku, Unia Europejska wprowadziła Dyrektywę 2011/65/UE, dziś znaną jako „RoHS 2”. Ta dyrektywa rozszerzyła zakres oryginalnego RoHS o dodatkowe ograniczenie czterech substancji we wszystkich EEE.
| Atrybut | REACH | RoHS |
|---|---|---|
| Zakres | Szerokie przepisy dotyczące bezpieczeństwa chemicznego dla wszystkich produktów | Ogranicza substancje w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (EEE) |
| Mechanizm | Rejestracja, ocena, ograniczenie i autoryzacja | Bezpośrednie ograniczenie określonych substancji |
| Objęte substancje | Ponad 20 000 zarejestrowanych; 242 na liście kandydackiej SVHC (listopad 2024) | Sześć substancji (pierwotnie); cztery kolejne dodane w RoHS 2 |
| Wejście w życie | Obowiązuje od 1 czerwca 2007 | Pierwotne RoHS od 2006; RoHS 2 (Dyrektywa 2011/65/UE) od 2011 |
| Organ nadzorujący | Europejska Agencja Chemikaliów (ECHA) | Państwa członkowskie Unii Europejskiej |
ECHA zazwyczaj aktualizuje swoją listę kandydacką dwa razy do roku, często dodając kilka nowych substancji w ciągu jednego roku kalendarzowego. W 2024 roku agencja przegłosowała oznaczenie siedmiu nowych substancji chemicznych jako SVHC. Substancje te są wykorzystywane m.in. w powłokach, klejach, komponentach elektronicznych i plastyfikatorach. Producenci, importerzy oraz inni dostawcy wprowadzający te chemikalia do obrotu w Unii Europejskiej muszą obecnie stosować się do wymagań ECHA dotyczących stosowania Substancji Budzących Szczególnie Duże Obawy.
Kluczowe tureckie rozporządzenie środowiskowe, oficjalnie nazywane KKDIK, lecz często określane jako "Turkey REACH", zostało wprowadzone w celu zarządzania substancjami chemicznymi w kraju i nakłada na producentów oraz importerów działających w Turcji obowiązek ich rejestracji. KKDIK pierwotnie weszło w życie w 2017 roku na mocy Ministerstwa Środowiska, Urbanizacji i Zmian Klimatu Turcji. Termin rejestracji miał pierwotnie upłynąć 31 grudnia 2023, jednak rząd wydłużył go o kilka lat. Pod koniec 2024 roku zakłada się stopniowe wdrażanie KKDIK w ciągu najbliższego półrocza, z terminami dla firm objętych obowiązkiem w latach 2026, 2028 i 2030. Chociaż dyrektywa REACH UE i KKDIK mają wiele cech wspólnych, istnieje jedna kluczowa różnica, o której firmy powinny wiedzieć: w przeciwieństwie do regulacji UE, tureckie przepisy wymagają, aby zgłaszane substancje chemiczne były zatwierdzane przez wykwalifikowanego eksperta.
Zgodność z REACH zaczyna i kończy się na poziomie zestawienia materiałowego (BOM): pojedyncze przekroczenie progu SVHC w jednym komponencie może oznaczać utratę zgodności dla całej konstrukcji. Rozwiązanie Z2Data pozwala firmom zarządzać projektowaniem, łańcuchem dostaw i zrównoważonym rozwojem produktów zgodnie z wymaganiami REACH, RoHS i pokrewnych regulacji. W oparciu o kompleksową bazę danych komponentów z pełnymi deklaracjami materiałowymi, Z2Data zapewnia zespołom natychmiastową widoczność komponentów zawierających SVHC, tych wolnych od niepożądanych substancji oraz elementów wymagających uwagi w pierwszej kolejności.
Użytkownicy przesyłają swoje zestawienia materiałowe (BOM) bezpośrednio na platformę Z2Data
Komponenty z BOM są porównywane z dokumentacją dotyczącą REACH i SVHC w Z2Data
Natychmiast zobacz, które komponenty zawierają SVHC, które są wolne od tych substancji i które wymagają działania
Prześlij własne dokumenty lub skoordynuj kontakt z dostawcami z pomocą Z2Data
Z2Data śledzi substancje SVHC z REACH w całym Państwa zestawieniu materiałowym (BOM) na podstawie kompletnych deklaracji materiałowych i oznacza każdy komponent zawierający substancje z listy kandydackiej powyżej progu. Zespoły widzą komponenty zgodne, niezgodne i o podwyższonym ryzyku w jednym widoku, popartym dokumentacją źródłową.
Get a Demo