Wereldwijde regelgeving voor gedwongen arbeid en toeleveringsketens

Gedwongen arbeid is een wereldwijd mensenrechtenprobleem dat miljoenen mensen treft. De grootste aantallen zijn te vinden in Azië-Pacific, gevolgd door Afrika en de Arabische staten. In 2021 leefden ongeveer 50 miljoen mensen in moderne slavernij, waarvan 28 miljoen in gedwongen arbeid.

Wereldwijde regelgeving voor gedwongen arbeid en toeleveringsketens

Dwangarbeid is een ernstig en wijdverbreid mensenrechtenprobleem dat wereldwijd miljoenen mensen treft. Volgens de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO) telt de regio Azië-Pacific het hoogste aantal mensen in dwangarbeid, gevolgd door Afrika en de Arabische staten. In 2021 leefden vijftig miljoen mensen in moderne slavernij, waarvan 28 miljoen in dwangarbeid.

Dit probleem komt met name veel voor in de wereldwijde technologiesector, waar producten vaak worden vervaardigd via complexe en gefragmenteerde supply chains met vele leveranciers en onderaannemers. Dwangarbeid kan plaatsvinden in verschillende fasen van de halfgeleider-supply chain, bijvoorbeeld bij mijnbouw, productie van siliciumwafers en de assemblage en test van eindproducten. In sommige gevallen worden arbeidsmigranten onder valse voorwendselen gerekruteerd en gedwongen te werken onder gevaarlijke omstandigheden, tegen weinig of geen beloning. 

Er zijn talloze meldingen van dwangarbeid in de technologiesector, met name in landen zoals China, waar arbeidswetten zwakker zijn en de handhaving vaak tekortschiet. Hierdoor lopen werknemers het risico op lange werkdagen, lage lonen, gevaarlijke werkomstandigheden en andere vormen van uitbuiting, terwijl zij mogelijk hun baan niet kunnen verlaten vanwege dreigementen, geweld of andere vormen van dwang.

Er zijn ook meldingen van dwangarbeid bij de winning en productie van grondstoffen zoals kobalt, mica, tin en andere materialen. Kinderen worden vaak gedwongen om lange dagen te werken in gevaarlijke en ongezonde omstandigheden, waarbij sprake is van fysieke en emotionele mishandeling. Kobalt is bijvoorbeeld een essentieel component in lithium-ion-batterijen voor smartphones, laptops en andere elektronische apparaten. De Democratische Republiek Congo (DRC) produceert meer dan de helft van het wereldwijde kobalt, en er zijn meldingen van dwangarbeid en kinderarbeid in kobaltmijnen. Meer informatie over dwangarbeid in de technologiesector en de grondstoffen die daarmee samenhangen.

Om deze problemen aan te pakken, hebben overheden en internationale organisaties regelgeving en richtlijnen ingevoerd voor bedrijven in de elektronica-industrie. Enkele voorbeelden hiervan zijn: 

  • De US Forced Labor Prevention Act (UFLPA): De UFLPA verplicht bedrijven de stappen te rapporteren die zij nemen om dwangarbeid in hun supply chains te voorkomen en verbiedt de import van goederen die met dwangarbeid zijn geproduceerd. 
  • Duitse Supply Chain Due Diligence Act (SCDDA): De SCDDA bepaalt dat bedrijven corrigerende maatregelen moeten nemen wanneer zij negatieve milieu- of mensenrechteneffecten veroorzaken of daarmee verbonden zijn binnen hun bedrijfsvoering en supply chains. 
  • Modern Slavery Act (VK): De Britse overheid introduceerde in 2015 de Modern Slavery Act, die bedrijven met een omzet van meer dan £36 miljoen verplicht jaarlijks te rapporteren over de stappen die zij nemen om moderne slavernij te voorkomen binnen hun bedrijfsvoering en supply chains. 
  • California Transparency in Supply Chains Act (VS): De California Transparency in Supply Chains Act, ingevoerd in 2012, verplicht bedrijven met een jaaromzet van meer dan $100 miljoen en activiteiten in Californië om hun inspanningen te openbaren om slavernij en mensenhandel uit hun supply chains te weren.
  • EU Non-Financial Reporting Directive (EU): De EU Non-Financial Reporting Directive verplicht bepaalde bedrijven informatie te delen over hun beleid, risico’s en resultaten met betrekking tot sociale, milieu- en mensenrechtenvraagstukken, waaronder dwangarbeid.
  • Australian Modern Slavery Act (Australië): De Australische overheid introduceerde in 2018 de Modern Slavery Act, die bedrijven met een jaaromzet van meer dan $100 miljoen verplicht verslag uit te brengen over hun inspanningen om risico’s van moderne slavernij in hun bedrijfsvoering en supply chains te identificeren en aan te pakken.

Deze regelgeving is bedoeld om transparantie en verantwoordelijkheid in supply chains te vergroten en bedrijven te stimuleren maatregelen te nemen tegen dwangarbeid. Bedrijven die zich niet aan deze regels houden, kunnen sancties of juridische gevolgen krijgen, met aanzienlijke financiële en reputatierisico’s als gevolg.

Er zijn daarnaast initiatieven van overheden, maatschappelijke organisaties en de private sector gericht op conflictmineralen. De Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Protection Act in de Verenigde Staten verplicht bedrijven bijvoorbeeld bekend te maken of zij conflictmineralen gebruiken in hun producten en supply chains, en te rapporteren over hun inspanningen om te waarborgen dat deze mineralen op verantwoorde wijze worden ingekocht. Andere initiatieven, zoals de Responsible Minerals Initiative, bieden bedrijven hulpmiddelen en middelen om de herkomst van mineralen in hun supply chains te traceren, zodat wordt voorkomen dat zij bijdragen aan mensenrechtenschendingen of conflicten. 

Daarnaast heeft de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) richtlijnen opgesteld voor verantwoorde mineralen-supply chains, waaronder due diligence-processen om risico’s van dwangarbeid en mensenrechtenschendingen te identificeren en aan te pakken bij de winning en productie van grondstoffen. De Electronic Industry Citizenship Coalition (EICC) heeft voor haar leden een gedragscode ontwikkeld met vereisten voor verantwoorde inkoop van grondstoffen, eerlijke arbeidspraktijken en respect voor mensenrechten in de supply chain.

Om te voldoen aan de diverse internationale regelgeving en richtlijnen, zijn bedrijven in de elektronica-industrie gestart met herstelbeleid, leveranciersaudits en samenwerking met stakeholders om transparantie en verantwoording in hun supply chain te bevorderen.