Pozyskiwanie 3TG, regulacje i należyta staranność dla producentów
Minerały z regionów objętych konfliktem to metale i inne surowce wydobywane i sprzedawane w celu finansowania trwających konfliktów zbrojnych, łamania praw człowieka i innych aktów przemocy. Choć pochodzą one z wielu krajów na różnych kontynentach — od Ameryki Południowej po Bliski Wschód — większość wydobywana jest w Demokratycznej Republice Konga (DRC) i państwach sąsiadujących, takich jak Angola, Rwanda i Republika Środkowoafrykańska. Współcześnie minerały z regionów objętych konfliktem są najczęściej utożsamiane ze skrótem „3TG”, obejmującym tantal, cynę, wolfram i złoto. Te cztery minerały są powszechnie pozyskiwane z DRC oraz innych krajów afrykańskich, gdzie uzbrojone bojówki finansują zyskami z wydobycia swoje działania zbrojne oraz brutalizują ludność cywilną. Ponadto minerały 3TG są powiązane z pracą przymusową, wykorzystywaniem dzieci oraz poważnymi stratami środowiskowymi. W ostatnich dekadach rządy, organizacje pozarządowe oraz branżowe stowarzyszenia podejmują istotne działania na rzecz ograniczenia obecności tych minerałów w globalnych łańcuchach dostaw. Takie regulacje jak amerykańska ustawa Dodd-Frank czy unijne rozporządzenie w sprawie minerałów z regionów objętych konfliktem promują odpowiedzialne praktyki poprzez nałożenie obowiązku przeprowadzania należytej staranności i spełniania określonych wymogów raportowych przez importerów.
W 2017 roku Unia Europejska przyjęła nową ustawę regulującą minerały z regionów objętych konfliktem. Zgodnie z Komisją Europejską rozporządzenie to zostało wprowadzone w celu powstrzymania eksportu tych surowców do UE, zakazu stosowania przez unijnych hutników minerałów z obszarów konfliktowych oraz ochrony i przeciwdziałania wykorzystywaniu pracowników kopalń w tych regionach. Rozporządzenie weszło w życie 1 stycznia 2021 r. Na jego mocy unijni importerzy tantalu, cyny, wolframu i złota muszą spełnić konkretne wymogi należytej staranności, aby ich praktyki zakupowe nie przyczyniały się do przemocy i wyzysku w tych niebezpiecznych regionach. W tym celu importerzy muszą stosować pięcioetapowe ramy określone przez OECD w dokumencie „Due Diligence Guidance for Responsible Supply Chains from Conflict-Affected and High-Risk Areas”.
Stany Zjednoczone regulują pozyskiwanie minerałów z regionów objętych konfliktami na mocy sekcji 1502 ustawy Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Act z 2010 roku. Znana również jako Conflict Minerals Rule, sekcja 1502 nakłada na objęte regulacją firmy obowiązek przeprowadzenia szeregu działań due diligence. Obejmują one m.in. przeprowadzenie rozsądnego dochodzenia w sprawie kraju pochodzenia (RCOI, ang. reasonable country of origin inquiry), aby ustalić, czy którykolwiek z minerałów 3TG użytych w ich produktach pochodził z Demokratycznej Republiki Konga lub z innych sąsiednich terenów objętych konfliktami oraz złożenie raportu dotyczącego minerałów z regionów objętych konfliktami do amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (SEC). W przypadku wykazania w wyniku RCOI, że minerały pochodziły z DRC lub krajów sąsiednich, firma musi ustalić pierwotne źródło surowców oraz ich łańcuch dostaw. Firmy, które nie stosują się do Conflict Minerals Rule, mogą podlegać konsekwencjom ze strony SEC, takim jak grzywny, kary finansowe czy odpowiedzialność prawna.
Wiele innych krajów opracowało wytyczne dotyczące odpowiedzialnego pozyskiwania minerałów 3TG i utrzymywania etycznych łańcuchów dostaw, jednak większość z tych wytycznych nie ma charakteru wiążącego. Przykładowo Chiny w 2015 r. wprowadziły Due Diligence Guidelines for Responsible Mineral Supply Chains, które stanowią ramy dla firm chcących ograniczać ryzyka oraz dostosować się do globalnych standardów. Podobne wytyczne przyjęły inne państwa, w tym Kanada, Australia czy Japonia, wspierając odpowiedzialne pozyskiwanie minerałów w oparciu o kompleksowe działania due diligence. Tabela poniżej prezentuje podsumowanie porównania najważniejszych rozwiązań.
| Kraj / region | Prawo / ramy | Kluczowe wymagania |
|---|---|---|
| Stany Zjednoczone | Dodd-Frank Section 1502 (2010) | Obowiązkowe dla objętych firm: RCOI dla minerałów 3TG, due diligence oraz raport dotyczący minerałów z regionów objętych konfliktami składany do SEC |
| Unia Europejska | Conflict Minerals Regulation (2017) | Obowiązkowe dla importerów 3TG w UE; pięcioetapowe due diligence według OECD, audyt zewnętrzny i roczne raportowanie przez portal EU Due Diligence Portal. Obowiązuje od 1 stycznia 2021 r. |
| Chiny | Due Diligence Guidelines (2015) | Niewiążące ramy wspierające firmy w ograniczaniu ryzyk pozyskiwania minerałów i dostosowaniu do globalnych standardów |
| Kanada | Wytyczne zgodne z OECD | Niewiążące; promują odpowiedzialne pozyskiwanie minerałów poprzez kompleksowe działania due diligence |
| Australia | Wytyczne zgodne z OECD | Niewiążące; promują odpowiedzialne pozyskiwanie minerałów poprzez kompleksowe działania due diligence |
| Japonia | Wytyczne zgodne z OECD | Niewiążące; promują odpowiedzialne pozyskiwanie minerałów poprzez kompleksowe działania due diligence |
Ze względu na korzystne właściwości, takie jak wysoka przewodność czy odporność na wysoką temperaturę, minerały 3TG są szeroko stosowane w produkcji komponentów elektronicznych. Cztery główne minerały z regionów objętych konfliktami znajdują się w kluczowych podzespołach elektroniki, w tym w częściach używanych w komputerach, smartfonach, sprzęcie AGD czy urządzeniach medycznych. Cyna wykorzystywana jest na przykład do produkcji rezystorów i akumulatorów, podczas gdy wolfram stanowi główny materiał w tranzystorach, diodach oraz niektórych rodzajach mikroprocesorów. Tantal z kolei znajduje zastosowanie w kondensatorach, induktorach czy układach pamięci. Wiele firm z branży elektronicznej jest zobowiązanych prawnie do stosowania się do przepisów UE dotyczących minerałów z regionów objętych konfliktami lub sekcji 1502 ustawy Dodd-Frank, podczas gdy inne dobrowolnie wdrażają wytyczne OECD dotyczące due diligence dla odpowiedzialnych łańcuchów dostaw pochodzących z regionów dotkniętych konfliktami i zagrożonych.
Od momentu powstania w 2008 r. Responsible Minerals Initiative (RMI) wspiera firmy w zgodnych z prawem i etyką praktykach pozyskiwania minerałów, udostępniając dokumentacje, oceny zewnętrzne i inne zasoby. Jednym z najpopularniejszych narzędzi organizacji jest Conflict Minerals Reporting Template (CMRT) – ustandaryzowany szablon, którego importerzy używają do gromadzenia i udostępniania danych o pochodzeniu minerałów organom rządowym i interesariuszom. W październiku 2024 r. RMI wprowadziła Additional Minerals Reporting Template (AMRT) – bardziej elastyczną wersję CMRT, która umożliwia raportowanie nie tylko minerałów 3TG, lecz także wpisywanie innych interesujących minerałów w polach szablonu. Ponadto RMI planuje uruchomienie nowej wersji Extended Minerals Reporting Template (EMRT) w kwietniu 2025 r., obejmującej cztery nowe minerały: miedź, grafit, lit i nikiel. W odpowiedzi na nowe wymogi wynikające z unijnej regulacji dotyczącej baterii, nowa wersja EMRT będzie również pozwalała na dodanie zakładki umożliwiającej firmom uzupełnienie szczegółów dotyczących kopalń.
Responsible Minerals w Z2Data śledzi tantal, cynę, wolfram i złoto w całym Państwa zestawieniu materiałowym (BOM) i mapuje hutników przypisanych do każdego komponentu. Zbierajcie Państwo, weryfikujcie i agregujcie CMRT od dostawców, by raportowanie minerałów z regionów objętych konfliktami pozostawało gotowe do audytu.
Get a Demo