Tuân thủ ESG là gì?

Tuân thủ ESG là gì?

Tuân thủ ESG là cam kết của doanh nghiệp trong việc áp dụng các tiêu chuẩn và thực tiễn tốt nhất liên quan đến môi trường, xã hội và quản trị doanh nghiệp — nói cách khác, liên quan đến bảo vệ môi trường, cách doanh nghiệp đối xử với con người và cách doanh nghiệp được quản lý. Về bản chất, doanh nghiệp tự đặt câu hỏi “Doanh nghiệp này có đang làm đúng hay không?” ở ba lĩnh vực chính. Trong những năm gần đây, tuân thủ ESG đã trở thành cụm từ nổi bật trong giới doanh nghiệp và thậm chí còn gây ra nhiều tranh cãi tại Quốc hội Mỹ. Tuy nhiên, bất kể quan điểm cá nhân ra sao, tuân thủ ESG chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến doanh nghiệp của bạn — vì vậy, việc chủ động tìm hiểu về chủ đề này là cần thiết.

Trình duyệt của bạn không hỗ trợ thẻ video.

Tuân thủ môi trường

Chữ “E” trong ESG đại diện cho tuân thủ “môi trường”, đề cập đến các tiêu chuẩn và thực tiễn về phát triển bền vững của doanh nghiệp. Điều này bao gồm các nỗ lực giảm phát thải carbon, tiết kiệm năng lượng và nước, quản lý chất thải hợp lý và bảo vệ hệ sinh thái, chỉ là một vài ví dụ tiêu biểu. Một số thực tiễn trong số này là tự nguyện, nhưng cũng có những quy định về môi trường mà doanh nghiệp buộc phải tuân thủ — dù thích hay không, chúng tôi sẽ phân tích kỹ hơn ở phần sau.

Tổng thể, tuân thủ môi trường mang lại nhiều lợi ích cho kết quả kinh doanh của doanh nghiệp, như giảm chi phí vận hành và thu hút nhóm khách hàng quan tâm đến môi trường. Một khảo sát năm 2021 cho thấy hai phần ba người Mỹ đồng ý chi trả cao hơn để mua sản phẩm bền vững và 78% có xu hướng lựa chọn những sản phẩm được dán nhãn thân thiện với môi trường. (Đáng chú ý là hơn ba phần tư người tiêu dùng cho biết họ sẽ ngừng hợp tác với doanh nghiệp không tuân thủ các nguyên tắc ESG.)

Không chỉ vậy, nhà đầu tư đặc biệt quan tâm đến tuân thủ môi trường của doanh nghiệp vì nó tác động trực tiếp tới năng lực phát triển lâu dài và uy tín, cũng như ảnh hưởng đến nền kinh tế toàn cầu. Các nghiên cứu gần đây cho thấy nhiệt độ toàn cầu tăng lên có thể làm giảm GDP toàn cầu tới 25%, đặt ra mối đe dọa trực tiếp với nền kinh tế thế giới. Nhà đầu tư nhận ra rằng các doanh nghiệp tuân thủ tiêu chuẩn môi trường không chỉ có khả năng thích nghi tốt hơn trước các thách thức từ biến đổi khí hậu mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế vững mạnh.

Tuân thủ xã hội

Chữ “S” trong ESG đại diện cho tuân thủ “xã hội”, là cam kết của doanh nghiệp trong việc đối xử công bằng, có đạo đức với nhân viên, khách hàng, nhà cung cấp và cộng đồng — bất cứ ai có liên quan đến hoạt động kinh doanh. Điều này bao gồm tuân thủ các quy định và nguyên tắc về lao động công bằng, nhân quyền, cũng như thúc đẩy đa dạng, công bằng và hòa nhập (DEI).

Tuân thủ xã hội ngày càng trở nên quan trọng trong năm 2023, khi cả người tiêu dùng và người lao động đều đặt ưu tiên cao hơn cho các hoạt động trách nhiệm xã hội doanh nghiệp (CSR). Theo các khảo sát gần đây, 83% nhân viên sẽ cân nhắc nghỉ việc nếu doanh nghiệp có hoạt động CSR thiếu trách nhiệm, trong khi 54% người tiêu dùng toàn cầu cân nhắc vấn đề CSR khi ra quyết định mua hàng. Ngoài ra, việc không tuân thủ xã hội có thể dẫn đến tẩy chay, rắc rối pháp lý, và làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến thương hiệu doanh nghiệp.

Về phía nhà đầu tư, tuân thủ xã hội cũng ảnh hưởng tới sự thành công và bền vững lâu dài của doanh nghiệp, với 78% nhà đầu tư xếp các báo cáo CSR vào nhóm “quan trọng” khi đánh giá một doanh nghiệp. Bằng việc thực hiện đúng trách nhiệm với cộng đồng, khách hàng và nhân viên, doanh nghiệp có thể nhận được nhiều sự ủng hộ từ các bên liên quan, đảm bảo lợi nhuận và duy trì tăng trưởng bền vững.

Quản trị doanh nghiệp

Chữ “G” trong ESG là “quản trị”, liên quan đến cơ cấu tổ chức nhằm đảm bảo mọi quyết định được đưa ra một cách minh bạch, có đạo đức và phục vụ lợi ích của doanh nghiệp. Điều này bao gồm các yếu tố như lãnh đạo cấp cao và chế độ đãi ngộ, cơ cấu hội đồng quản trị, quyền cổ đông, các biện pháp chống tham nhũng, và nhiều yếu tố khác.

Quản trị tốt là yếu tố then chốt đối với danh tiếng và giá trị cổ đông của doanh nghiệp ở nhiều khía cạnh. Thứ nhất, nó giúp đồng bộ lợi ích giữa nhân viên, lãnh đạo, hội đồng quản trị và cổ đông, từ đó doanh nghiệp đưa ra các quyết định kinh doanh có lợi cho tất cả các bên. Thứ hai, quản trị chặt chẽ đảm bảo doanh nghiệp có chiến lược và định hướng rõ ràng, dễ truyền đạt, từ đó nâng cao niềm tin của nhà đầu tư và các bên liên quan. Thứ ba, điều này chứng minh năng lực thích ứng, bản lĩnh vượt qua các thách thức của doanh nghiệp. Cuối cùng, quản trị tốt giúp doanh nghiệp thiết lập sự minh bạch với cả các bên liên quan và công chúng — một thuộc tính mà 60% người tiêu dùng xem là quan trọng nhất khi đánh giá thương hiệu.

Báo cáo, chấm điểm, khuôn khổ và quy định ESG

Báo cáo ESG là gì?

Bạn còn nhớ bảng điểm thời tiểu học? Báo cáo ESG chính là “bảng điểm” ở cấp độ doanh nghiệp, cho thấy doanh nghiệp thực hiện các cam kết về môi trường, xã hội và cơ cấu quản trị như thế nào.

Doanh nghiệp sẽ thu thập dữ liệu hoạt động ở cả ba lĩnh vực đã đề cập, giúp theo dõi tiến độ một cách cụ thể để công bố với nhà đầu tư, khách hàng và công chúng. Báo cáo ESG quan trọng không kém việc tuân thủ bản thân các tiêu chuẩn, vì nó yêu cầu doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm, thúc đẩy sự minh bạch và khuyến khích cải tiến vận hành. Đồng thời, báo cáo này giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định sáng suốt về nơi đầu tư vốn, hỗ trợ doanh nghiệp huy động thêm nguồn tài chính.

Chấm điểm ESG là gì?

Chấm điểm ESG là cách doanh nghiệp công bố những nỗ lực hướng tới tuân thủ ESG. Dù doanh nghiệp có thể dễ dàng “trông như” đang tuân thủ ESG thông qua các thông cáo báo chí, chiến dịch marketing mạnh mẽ và nhiều nỗ lực bề nổi khác, những hành động đó không phải lúc nào cũng đem lại thay đổi thực tế. Việc chấm điểm ESG ra đời để giải quyết vấn đề này, chỉ ghi nhận các doanh nghiệp thực sự có hành động cụ thể.

‍

Hiện không có một tổ chức chính thức nào xác định điểm ESG, mà các điểm số này thường được cung cấp bởi các công ty đầu tư, công ty tư vấn, tổ chức phi chính phủ hoặc các đơn vị độc lập khác sau khi tiến hành rà soát kỹ lưỡng thông tin công khai về nỗ lực tuân thủ ESG.

Ngày nay, việc doanh nghiệp công bố báo cáo về ESG cùng với các báo cáo quý hoặc năm đã dần trở thành thông lệ, nhằm thể hiện cam kết thực hiện các mục tiêu tuân thủ ESG.

Khuôn khổ ESG là gì?

Khuôn khổ ESG là tập hợp các hướng dẫn tự nguyện do các tổ chức khác nhau phát triển, hỗ trợ doanh nghiệp lập kế hoạch cho các nỗ lực thực hiện ESG. Ngoài ra, khuôn khổ còn cung cấp chỉ dẫn về cơ hội, rủi ro ESG, cũng như phương thức báo cáo kết quả. Nói một cách đơn giản, nếu báo cáo ESG là bảng điểm thì khuôn khổ ESG chính là lộ trình giúp doanh nghiệp đạt được kết quả đó. Hiện có rất nhiều khuôn khổ báo cáo ESG để doanh nghiệp lựa chọn, nhưng có một số khuôn khổ tiêu biểu mà bạn cần biết.

Khuôn khổ ESG quan trọng

Global Reporting Initiative (GRI)

Global Reporting Initiative (GRI) là tổ chức quốc tế độc lập giúp doanh nghiệp và các tổ chức khác chịu trách nhiệm về tác động ESG của mình, thông qua việc cung cấp các hướng dẫn toàn cầu để công bố các tác động này. Đây là bộ hướng dẫn rất phổ biến, được xây dựng từ năm 1997 sau thảm họa tràn dầu Exxon Valdez. Ban đầu tập trung vào đo lường trách nhiệm môi trường, GRI dần mở rộng đánh giá cả chủ đề xã hội và quản trị.

Bộ tiêu chuẩn GRI chia thành ba phần chính: Universal Standards (tiêu chuẩn toàn cầu), Sector Standards (tiêu chuẩn ngành) và Topic Standards (tiêu chuẩn chủ đề). Universal Standards là các chỉ dẫn báo cáo mà mọi doanh nghiệp đều nên áp dụng, trong khi Sector và Topic Standards được xây dựng riêng cho từng ngành hoặc từng vấn đề đặc thù như dầu khí, nông nghiệp, dệt may... Tổng cộng, GRI dự kiến phát triển hướng dẫn cho 40 ngành, tạo điều kiện cho nhiều doanh nghiệp áp dụng báo cáo ESG chuyên sâu hơn.

Sustainability Accounting Standards Board (SASB)

Sustainability Accounting Standards Board (SASB) là tổ chức phi lợi nhuận hỗ trợ các doanh nghiệp thuộc hơn 77 ngành công nghiệp công bố thông tin ESG phù hợp cho nhà đầu tư. SASB thành lập năm 2011 với mục tiêu giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư phát triển tiếng nói chung về tác động tài chính trong phát triển bền vững, và đến nay chia thành năm lĩnh vực: môi trường, vốn nhân lực, vốn xã hội, mô hình kinh doanh và đổi mới, lãnh đạo và quản trị.

Thêm vào đó, từ năm 2022, SASB đã được hợp nhất vào International Sustainability Standards Board (ISSB — một thuật ngữ mới), nhằm tiếp nối và kết hợp các sáng kiến báo cáo toàn cầu khác, bao gồm cả nhóm Task Force for Climate-related Financial Disclosures (TCFD).

Task Force for Climate-related Financial Disclosures (TCFD)

Task Force for Climate-related Financial Disclosures (TCFD) được thành lập năm 2015 nhằm đưa ra khuyến nghị về loại thông tin ESG mà doanh nghiệp cần công khai để hỗ trợ nhà đầu tư, cho vay, công ty bảo hiểm đánh giá và định giá rủi ro liên quan đến biến đổi khí hậu. Năm 2017, TCFD công bố bộ khuyến nghị cấu trúc theo bốn trụ cột: quản trị, chiến lược, quản lý rủi ro, cũng như chỉ số và mục tiêu — nhằm giúp doanh nghiệp, nhà đầu tư hiểu sâu hơn về rủi ro kinh doanh liên quan đến khí hậu.

Quy định ESG là gì?

Sau khi đã tìm hiểu về báo cáo và khuôn khổ ESG, yếu tố cuối cùng cần quan tâm là các quy định ESG. Đây là các quy định của chính phủ yêu cầu doanh nghiệp phải công khai hoạt động, chính sách về môi trường, xã hội và quản trị. Vậy cụ thể quy định ESG là gì?

Khác với khuôn khổ ESG chỉ mang tính tự nguyện, quy định ESG là bắt buộc. Nếu khuôn khổ chỉ đóng vai trò định hướng linh hoạt thì quy định ESG đi kèm các nghĩa vụ pháp lý, buộc doanh nghiệp đáp ứng các yêu cầu cụ thể. Không tuân thủ có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng: bị phạt, kiện tụng, hoặc mất uy tín thương hiệu. Có thể lấy ví dụ từ ngân hàng Wells Fargo, đơn vị sẽ phải trả phạt 97,8 triệu USD vì không giám sát rủi ro tuân thủ. Sự không tuân thủ ở mức độ này còn khiến doanh nghiệp mất lòng tin nhà đầu tư, mất quyền tiếp cận nguồn vốn và chịu phản ứng tiêu cực từ khách hàng; đó là lý do tại sao tuân thủ nghiêm túc quy định ESG là yếu tố sống còn đối với bất kỳ doanh nghiệp nào.

Các quy định ESG cần lưu ý

‍

Quy tắc công bố thông tin khí hậu của SEC (đề xuất)

Đầu năm 2022, Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC) đã đề xuất sửa đổi quy định bắt buộc doanh nghiệp phải công bố thêm một số nội dung liên quan đến rủi ro khí hậu trong hồ sơ đăng ký và báo cáo ESG. Điều này bao gồm cả các rủi ro liên quan tới khí hậu có khả năng tác động tới hoạt động kinh doanh và công khai lượng phát thải khí nhà kính của doanh nghiệp, vốn là chỉ số quan trọng để đánh giá ảnh hưởng tiềm tàng của các rủi ro này.

Quy tắc công bố thông tin khí hậu của SEC chính thức được thông qua tháng 3/2024 và dự kiến có hiệu lực sau hai tháng, tức cuối tháng 5. Tuy nhiên, sau khi nhận nhiều đơn kiện — trong đó có các tổ chức môi trường như Sierra Club lập luận rằng quy định chưa đủ nghiêm túc trong việc yêu cầu trách nhiệm doanh nghiệp — SEC đã tạm dừng thực hiện yêu cầu này. Cơ quan liên bang cho biết sẽ tiếp tục bảo vệ quy định ESG trước tòa án trước khi tiến hành các bước tiếp theo.

Chỉ thị báo cáo phát triển bền vững doanh nghiệp của EU

Bắt đầu từ tháng 01/2024, gần 50.000 doanh nghiệp — bao gồm cả doanh nghiệp ngoài EU có công ty con hoạt động trong khối hoặc niêm yết trên thị trường chứng khoán EU — bắt buộc phải thực hiện báo cáo ESG, theo Chỉ thị Báo cáo Phát triển Bền vững Doanh nghiệp (CSRD) của Liên minh châu Âu. Theo KPMG, CSRD có phạm vi và mức độ chi tiết nghiêm ngặt hơn nhiều so với tiền nhiệm là Chỉ thị Báo cáo Phi tài chính (NFRD), với yêu cầu công bố hàng trăm chỉ số và mục tiêu. Việc báo cáo của hàng chục nghìn doanh nghiệp trong phạm vi CSRD sẽ bắt đầu từ năm 2025.

Chỉ thị thẩm định phát triển bền vững doanh nghiệp (CSDDD)

Một quy định ESG nổi bật khác vừa được EU ban hành là Chỉ thị thẩm định phát triển bền vững doanh nghiệp (CSDDD), đã trải qua quá trình phê duyệt đầy tranh cãi trước khi được Quốc hội châu Âu thông qua vào tháng 4/2024. CSDDD yêu cầu các doanh nghiệp trong phạm vi chịu ảnh hưởng — bao gồm cả doanh nghiệp EU và ngoài EU hoạt động tại EU — phải thực hiện nhiều biện pháp giảm thiểu nhằm khắc phục các tác động tiêu cực về nhân quyền và môi trường trên toàn chuỗi cung ứng.

Chỉ thị này áp dụng các bước thẩm định theo hướng dẫn của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) về kinh doanh có trách nhiệm, bao gồm: xác định và đánh giá các tác động tiêu cực trong hoạt động nội bộ và với đối tác; triển khai biện pháp giảm thiểu mục tiêu; liên tục theo dõi, đánh giá hiệu quả thực hiện. Dự kiến doanh nghiệp chưa phải tuân thủ ngay mà các quốc gia thành viên EU có hai năm (từ tháng 5/2024) để chuyển chỉ thị thành luật quốc gia.

Quy định công bố tài chính bền vững (SFDR)

Sustainable Finance Disclosure Regulation (SFDR) là quy định của EU nhằm nâng cao tính minh bạch và bền vững trong ngành tài chính. Được giới thiệu vào tháng 3/2021 và thông qua vào tháng 2/2023, SFDR yêu cầu các đơn vị trên thị trường tài chính công bố chuẩn hóa, rõ ràng thông tin ESG, hướng tới mục tiêu giảm thiểu greenwashing (ngụy trang xanh) và tăng đầu tư vào các hoạt động bền vững về môi trường.

Lợi ích của tuân thủ ESG

Trình duyệt của bạn không hỗ trợ thẻ video.

Dù việc thu thập và công bố dữ liệu tuân thủ ESG có thể tốn nhiều công sức, kết quả mang lại cho doanh nghiệp là xứng đáng về lâu dài. Ngoài yếu tố bắt buộc và trách nhiệm đạo đức, tuân thủ ESG còn giúp doanh nghiệp tăng hiệu quả tài chính với các lợi ích như:

Lòng trung thành của khách hàng và nhân viên

Cam kết thực hiện các thực tiễn kinh doanh có trách nhiệm, đạo đức sẽ nâng cao uy tín và thương hiệu doanh nghiệp, từ đó tăng lòng trung thành của cả khách hàng lẫn nhân viên. Các khảo sát cho thấy 77% người tiêu dùng có động lực mua hàng từ doanh nghiệp cam kết cải thiện thế giới. Xét về thu hút nhân tài, 83% nhân viên sẽ có sự trung thành cao hơn với doanh nghiệp tạo điều kiện cho họ giải quyết vấn đề xã hội, môi trường.

Cải thiện hiệu quả tài chính

Về lâu dài, doanh nghiệp thường đạt được nhiều khoản tiết kiệm nhờ các nỗ lực ESG — từ tinh giản quy trình, giảm tiêu thụ tài nguyên và chi phí, đến nhận diện rủi ro liên quan đến ESG để phòng tránh các biến động tài chính tiềm ẩn. Có rất nhiều cách mà doanh nghiệp tuân thủ ESG đạt được hiệu quả tài chính tốt hơn.

Thu hút nhà đầu tư

Bên cạnh lợi ích tài chính, tuân thủ ESG còn giúp doanh nghiệp hấp dẫn các nhà đầu tư trách nhiệm xã hội, tăng cơ hội tiếp cận nguồn vốn. Thậm chí nếu nhà đầu tư không chủ động nhắm tới yếu tố “trách nhiệm xã hội”, phần lớn vẫn đánh giá cao tác động lâu dài của tuân thủ ESG để đảm bảo doanh nghiệp có năng lực phát triển bền vững.

Quản trị rủi ro

Thông qua báo cáo ESG, doanh nghiệp cập nhật thường xuyên các rủi ro và điểm yếu liên quan đến ESG. Điều này giúp giảm thiểu nguy cơ gặp các khoản phạt hoặc trách nhiệm pháp lý. Ngoài ra, tuân thủ ESG giúp doanh nghiệp chủ động ứng phó với đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động nguồn nhân lực, thay đổi xu hướng tiêu dùng hoặc các tình huống bất ngờ khác.

Đổi mới sáng tạo

Các hoạt động ESG thúc đẩy phát triển sản phẩm, công nghệ và thực tiễn vận hành bền vững hơn. Nhờ đó, doanh nghiệp có thể mở rộng sang thị trường mới, tạo khác biệt so với đối thủ, nâng cao năng lực cạnh tranh lâu dài.

Các bước đơn giản xây dựng chiến lược ESG của riêng bạn

Doanh nghiệp đã sẵn sàng bắt đầu hành trình ESG? Dưới đây là một số bước cơ bản và hướng dẫn để hình thành lộ trình phù hợp — chính là “framework” của chúng tôi.

1. Phân tích ESG

Xác định các cơ hội và rủi ro ESG liên quan đến ngành của doanh nghiệp, sau đó ưu tiên theo mức độ tác động với hoạt động kinh doanh và xã hội.

2. Trao đổi và cam kết từ các bên liên quan

Thu thập ý kiến và sự ủng hộ từ lãnh đạo, hội đồng quản trị, đảm bảo mọi bên nhất trí về các vấn đề ESG quan trọng trước khi triển khai tiếp.

3. Đặt ra mục tiêu và chỉ tiêu ESG

Xác lập mục tiêu ESG cụ thể, đo lường được, phù hợp với giá trị và định hướng phát triển của doanh nghiệp. Có thể chia nhỏ thành các mốc thời gian để dễ theo dõi và thực hiện.

4. Chọn khuôn khổ báo cáo

Như đã đề cập, lựa chọn khuôn khổ báo cáo phù hợp là yếu tố then chốt của chiến lược ESG, đóng vai trò “bản đồ lộ trình”. Hãy tìm hiểu kỹ các khuôn khổ phổ biến đã nhắc tới ở bài viết này để chọn cấu trúc phù hợp nhất cho doanh nghiệp.

5. Triển khai khuôn khổ

Phân bổ nhân lực, tài lực cho quá trình triển khai các sáng kiến ESG một cách hiệu quả. Doanh nghiệp cũng cần phổ biến nguyên tắc ESG và vai trò của từng nhân viên, nhà cung cấp, bên liên quan trong việc hiện thực hóa mục tiêu chung.

6. Thu thập dữ liệu và chỉ số

Khi đã xây dựng khuôn khổ, doanh nghiệp cần phát triển hệ thống theo dõi tiến độ, thu thập và phân tích dữ liệu ESG để báo cáo kết quả.

7. Đánh giá và cải tiến

Thường xuyên rà soát, đánh giá chiến lược ESG, điều chỉnh quy trình, mục tiêu dựa trên bài học thực tế, cũng như cập nhật các quy định và xu hướng mới. Đây cũng là thời điểm doanh nghiệp đầu tư vào nghiên cứu, đổi mới để nhận diện thêm các cơ hội phù hợp với mục tiêu ESG.