Tình trạng thiếu hụt chip trong hai năm qua được cho là do nhiều nguyên nhân liên quan đến COVID như đóng cửa nhà máy, thiếu hụt lao động và nhu cầu tiêu dùng tăng cao. Dù đại dịch là yếu tố chính dẫn đến tình trạng thiếu chip gần đây, thực tế nó đã phơi bày các điểm yếu vốn có trong chuỗi cung ứng bán dẫn.
Toàn cầu hóa ngành công nghiệp trong hai thập kỷ qua kết hợp với mối đe dọa ngày càng tăng từ thiên tai cũng như bất ổn địa chính trị đã gây ra biến động trong ngành và dẫn đến tình trạng thiếu hụt chip hiện nay.
Lược sử ngắn ...
Trong hai thập kỷ qua, đổi mới công nghệ, nhu cầu tiêu dùng và các yếu tố liên quan đến chi phí kinh doanh đã tạo ra sự dịch chuyển trong ngành sản xuất điện tử. Để tối ưu hóa vận hành, đáp ứng nhu cầu thị trường và gia tăng lợi nhuận, các OEM, CM và nhà sản xuất linh kiện đã chuyển sang sản xuất ở nước ngoài.
Khi xu hướng này tiếp tục và mức độ phức tạp trong sản xuất bán dẫn tăng lên, các nhà cung cấp cũng thay đổi phương thức kinh doanh, tiến hành sáp nhập, hợp nhất các nhà máy FAB. Theo Tech Wire Asia, phần lớn sản lượng sản xuất chip hiện do hai công ty ở Đông Á đảm nhiệm – TSMC của Đài Loan và Samsung của Hàn Quốc. Cũng theo Tech Wire Asia, các nhà máy này sản xuất tới 70% tổng lượng bán dẫn toàn cầu.
Những thực tiễn này đã dẫn đến sự phụ thuộc về sản xuất và các điểm yếu trong chuỗi cung ứng toàn cầu ngay từ trước đại dịch. Một số điểm yếu này trở nên rõ ràng khi xảy ra thiên tai như trận sóng thần năm 2011 tại Nhật Bản hoặc gần đây hơn là trận lũ năm 2019 tại Nhật Bản và Thái Lan, không chỉ cướp đi sinh mạng và gây thiệt hại lớn mà còn làm gián đoạn hàng loạt ngành công nghiệp, gây ra nhiều sự cố chuỗi cung ứng.
Các mối đe dọa địa chính trị như cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc càng phơi bày thêm các điểm yếu của chuỗi cung ứng điện tử và khiến tình trạng thiếu hụt bán dẫn gia tăng trước khi đại dịch xảy ra.
Đại dịch đã tạo ra thêm nhiều điểm yếu trong chuỗi cung ứng và làm tình trạng thiếu hụt bán dẫn trở nên trầm trọng hơn. Theo báo cáo của Deloitte, chỉ riêng tình trạng thiếu hụt chip trong hai năm qua đã khiến các ngành bán dẫn và khách hàng trên toàn cầu thất thu hơn 500 tỷ USD, riêng doanh số xe hơi bị mất lên tới hơn 210 tỷ USD trong năm 2021.
Làm thế nào để giảm thiểu ...
Rõ ràng việc chỉ phản ứng bị động trước các biến động thị trường đã tạo ra áp lực lớn lên sự ổn định và lợi nhuận của doanh nghiệp sản xuất điện tử.
Xây dựng phương pháp tiếp cận linh hoạt để ứng phó với các biến động và phát triển chiến lược quản lý vòng đời sản phẩm chủ động không chỉ quan trọng mà còn bắt buộc để đạt thành công kinh doanh cũng như thích ứng với bối cảnh ngành thay đổi không ngừng.
Một phương pháp quản lý vòng đời sản phẩm vững chắc sẽ giúp nâng cao hiệu quả vận hành, rút ngắn thời gian ra thị trường, đảm bảo tuân thủ, giảm chi phí sản phẩm và tăng doanh thu.
Việc xây dựng chiến lược để đối phó với các rủi ro chuỗi cung ứng ngày càng tăng như thiếu hụt chip, biến động địa chính trị và môi trường là yếu tố then chốt của quy trình này. Số hóa chuỗi cung ứng và tận dụng các công cụ giúp nâng cao khả năng hiển thị rủi ro chuỗi cung ứng của doanh nghiệp sẽ tăng tính linh hoạt và khả năng phục hồi.
Có nhiều công cụ trên thị trường hỗ trợ quản lý vòng đời sản phẩm và rủi ro chuỗi cung ứng, nhưng thách thức mà các nhà sản xuất phải đối mặt là tiếp cận được thông tin phù hợp với chuỗi cung ứng và hoạt động của doanh nghiệp.
Việc sàng lọc lượng lớn dữ liệu và các yếu tố rủi ro, sau đó xác định mức độ liên quan đến hoạt động của doanh nghiệp là tốn thời gian và chi phí. Một khó khăn khác là làm sao tích hợp dữ liệu nội bộ và bên ngoài lên cùng một nền tảng sử dụng hiệu quả, cho phép nhiều bộ phận phối hợp và truy cập thông tin cần thiết.