:quality(85))
Trong Phần Một của báo cáo này, chúng tôi đã trình bày tác động của cuộc xâm lược Ukraine của Nga và việc hạn chế dòng khí đốt tới châu Âu sau đó đối với thị trường năng lượng toàn cầu.
Chúng tôi cũng đã phân tích chi tiết các quốc gia EU chịu rủi ro cao nhất và phụ thuộc nhiều nhất vào khí đốt Nga, cũng như tác động tiềm tàng của một cuộc khủng hoảng năng lượng tại EU đối với ngành sản xuất bán dẫn và điện tử.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cho biết EU vẫn tiếp tục đối mặt với nguy cơ Nga cắt hoàn toàn nguồn cung khí đốt trong mùa đông này. Trong báo cáo này, chúng tôi sẽ xem xét hiện trạng trữ lượng khí đốt tại các quốc gia EU chủ chốt trong sản xuất bán dẫn và những tác động chính liên quan.
Tình hình năng lượng EU & các kế hoạch giảm thiểu
Trong vài tháng qua, EU và IEA đã xây dựng các kế hoạch nhằm tạo ra sự độc lập về năng lượng cho châu Âu. Để ứng phó với nguy cơ thiếu hụt khí đốt và gián đoạn nguồn điện, các quốc gia EU đang gia tăng dự trữ khí đốt, đảm bảo các nguồn năng lượng thay thế và đồng ý sẽ tự nguyện cắt giảm tiêu thụ khí đốt 15% cho tới tháng 3/2023 nếu cần theo khuyến nghị của IEA trong “Kế hoạch 10 điểm giảm phụ thuộc của Liên minh châu Âu vào khí đốt tự nhiên từ Nga”.
Kế hoạch của IEA bao gồm thúc đẩy triển khai điện mặt trời và gió, lắp đặt các biện pháp nâng cao hiệu suất năng lượng cho nhà ở và doanh nghiệp, tối đa hóa khai thác các nguồn năng lượng phát thải thấp hiện tại như tái tạo và hạt nhân, và quan trọng nhất là tìm kiếm nhà cung cấp thay thế cho khí và nhiên liệu.
Một biện pháp ngắn hạn khác mà các quốc gia thành viên EU đã nhất trí là nhanh chóng tăng dự trữ khí đốt và đảm bảo đủ nguồn cung năng lượng cho người dân châu Âu trong mùa đông. Điều này đạt được thông qua việc mua khí hóa lỏng (LNG) từ các nguồn khác như Na Uy, Azerbaijan và Hoa Kỳ, đồng thời giảm tổng mức tiêu thụ năng lượng của toàn bộ các nước EU.
Vào tháng 10/2022, mức trữ khí đốt trung bình của các nước thành viên EU đã vượt 92%. Hầu hết các quốc gia có cơ sở lưu trữ khí trên lãnh thổ, nhưng gần hai phần ba tổng trữ lượng của EU nằm ở năm quốc gia (Đức, Ý, Pháp, Hà Lan và Áo).
:quality(85))
Các quốc gia EU cũng đã nhất trí cho phép chia sẻ khí đốt giữa các nước thành viên với tinh thần đoàn kết, đồng thời các quốc gia không có cơ sở lưu trữ khí sẽ phải gửi 15% tổng tiêu thụ khí đốt nội địa hằng năm vào kho dự trữ đặt tại các nước thành viên khác nhằm tăng cường an ninh năng lượng và chia sẻ gánh nặng tài chính trong việc lấp đầy các kho dự trữ của EU.
Dù trong ngắn hạn EU đã thành công gia tăng dự trữ, vẫn còn nhiều lo ngại về an ninh năng lượng của châu Âu, đặc biệt trong năm 2023; các nhà phân tích cảnh báo không nên chủ quan.
"Liệu chúng ta đã vượt qua khó khăn?" Chắc chắn là chưa. Dù thời tiết ôn hòa hiện tại, một đợt lạnh kéo dài hoàn toàn có thể khiến giá tăng mạnh vào cuối đông hoặc thậm chí sang năm sau", ông Tom Marzec-Manser, trưởng bộ phận phân tích khí đốt tại ICIS, cho biết. Hiện tại, nhiều tàu chở LNG vẫn đang neo ngoài khơi Tây Ban Nha mà chưa thể dỡ hàng, phản ánh sự thiếu hụt năng lực tái khí hóa của châu Âu.
Các yếu tố như nhu cầu LNG tăng từ châu Âu hoặc châu Á nếu mùa đông lạnh, hoặc bất kỳ sự trì hoãn, gián đoạn tại các cơ sở khí đốt đều có thể ảnh hưởng đến tình hình bất cứ lúc nào.
Tác động tiềm tàng đối với ngành sản xuất bán dẫn và linh kiện điện tử châu Âu
Dựa trên những đánh giá và biện pháp hiện tại, các ngành sản xuất tiêu tốn nhiều tài nguyên như sản xuất bán dẫn và linh kiện điện tử vẫn bị xem là dễ tổn thương tại châu Âu.
Có hàng nghìn nhà máy sản xuất điện tử và bán dẫn tại 34 quốc gia châu Âu, trong đó 80% tập trung ở 10 nước (Cộng hòa Séc, Pháp, Đức, Ý, Hà Lan, Ba Lan, Thụy Điển, Thụy Sĩ, Tây Ban Nha và Vương quốc Anh).
:quality(85))
Đức, Vương quốc Anh và Pháp là nơi đặt phần lớn nhà máy, bao gồm STMicroelectronics N.V., TE Connectivity Ltd., Diodes Incorporated, onsemi, NXP Semiconductors, Phoenix Contact GmbH & Co. KG, Schurter Holding AG, Schneider Electric, và Molex Incorporated. Các công ty này vận hành cả nhà máy sản xuất, lắp ráp cuối, lắp ráp mô-đun, đóng gói IC, và sản xuất nhiều loại bán dẫn như điện trở chip, tụ màng, đầu nối tròn, bộ vi điều khiển.
Đức
Đức là nơi tập trung nhiều nhất các cơ sở bán dẫn của EU với hơn 2.500 nhà máy. Gần 600.000 linh kiện bán dẫn bao gồm điện trở chip, vi điều khiển, điện trở màng, đầu nối tròn, bộ tạo xung, và bộ dao động lập trình được cung cấp từ các tên tuổi Infineon Technology AGG, ITT Cannon, Vishay Intertechnology, Robert Bosch, Microchip Technology Inc., X-Fab Silicon Foundries, Texas Instruments, Recom Power và WIMA.
Hiện tại Đức có mức dự trữ khí đốt hơn 98% và đã kiểm soát ba nhà máy lọc dầu từng thuộc sở hữu Nga nhằm đảm bảo an ninh năng lượng. Ngoài ra, Đức vẫn tiếp tục vận hành các nhà máy nhiệt điện than bất chấp mục tiêu giảm phát thải và đang cân nhắc tái khởi động hai nhà máy hạt nhân để bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.
Tuy nhiên, vào tháng 9, chính phủ thông báo quốc gia này có thể đối mặt với nguy cơ thiếu khí tự nhiên vào mùa xuân 2023 và kêu gọi người dân tiết kiệm khí đốt nhiều hơn do có hàng nghìn nhà máy tại đây. Chính phủ cũng thông báo vào tháng 10 rằng 15.000 cửa hàng ở Đức sắp đối mặt nguy cơ phá sản do chi phí năng lượng tăng cao, có thể ảnh hưởng đến tham vọng trở thành trung tâm sản xuất bán dẫn hàng đầu của Đức.
Sau đó, hãng ô tô Volkswagen cảnh báo về khả năng chuyển sản xuất khỏi Đức do quốc gia này có thể phải tiết kiệm nhiên liệu mùa đông này, và cắt giảm tiêu hao năng lượng cho sản xuất. Ngoài ra, ArcelorMittal đã dừng lò cao tại Đức, BASF thông báo có thể cắt giảm sản lượng do nguồn khí đốt không ổn định và German Aluminum Smelter cũng đưa ra thông báo tương tự.
Mặt tích cực, Đức – nền kinh tế lớn nhất châu Âu – có thể nhập khẩu khí đốt từ Pháp, tuy nhiên phía Pháp cũng đang gặp khó khăn riêng và đã cảnh báo Đức về khả năng không thể cung cấp khí đốt.
Vương quốc Anh
Vương quốc Anh là trung tâm sản xuất lớn thứ hai châu Âu với hơn 1.800 nhà máy, trong đó gần 80.000 bán dẫn do TE Connectivity, Harwin PLC, Global Connector Technology, Kemet Corporation, Cambion Electronics, và Diodes Inc. sản xuất. Họ cung cấp các sản phẩm như vi điều khiển, ADC, bộ khuếch đại âm thanh, tụ điện nhôm hóa giải, bộ định thời, vỏ cáp dạng tròn, kẹp cáp, đầu nối hình chữ nhật tự do, đầu nối và chân cái hình chữ nhật.
Anh không tham gia các kế hoạch giảm thiểu năng lượng của EU do Brexit, gây ra nhiều khó khăn cho quốc gia này. Chính phủ Anh đã thông báo nguồn cung khí đốt hạn chế.
Hóa đơn năng lượng hộ gia đình tăng 80% vào tháng 10 và nhà điều hành điện của Anh cho biết tuần này rằng các hộ và doanh nghiệp có thể phải đối mặt với việc cắt điện ba tiếng vào mùa đông nếu nguồn cung cạn kiệt, nhằm chuẩn bị cho kịch bản xấu nhất của khủng hoảng năng lượng tại châu Âu.
Hàng chục nghìn doanh nghiệp tại Anh đang có nguy cơ ngừng kinh doanh do hóa đơn năng lượng tăng cao. Ngoài ra, cơ quan quản lý năng lượng Anh Ofgem cũng cho biết một số nhà máy có thể ngừng hoạt động vì thiếu khí đốt do khủng hoảng năng lượng.
Pháp
Pháp là nơi đặt nhiều nhà máy bán dẫn lớn và là trung tâm sản xuất lớn thứ ba châu Âu. Các cơ sở tiêu biểu bao gồm STMicroelectronics, Vishay Intertechnology và TE Connectivity. Các nhà cung cấp này sản xuất hơn 90.000 linh kiện bán dẫn gồm điện trở chip, điện trở xuyên lỗ, điện trở gắn khung, vi điều khiển, cổng logic, bộ đảo, công tắc, bộ đa kênh và bộ giải mã.
Gazprom của Nga đã giảm nguồn cung khí tới Engie của Pháp kể từ tháng 9. Pháp đã gửi cảnh báo khẩn cấp về điện tới các nước láng giềng gồm Anh và Tây Ban Nha, đề nghị họ sẵn sàng hỗ trợ điện cho Pháp nếu cần.
Dù có mức dự trữ khí 98%, Pháp đã công bố giới hạn việc tăng giá điện và khí lên không quá 15%, trong bối cảnh các cuộc đình công do nghiệp đoàn theo phái cánh tả kêu gọi yêu cầu tăng lương vẫn diễn ra tại quốc gia này.
Tháng trước, nhà máy nhôm Dunkerque công bố kế hoạch giảm sản lượng một phần năm do chi phí điện tăng cao.
Pháp cũng đang tăng cường an ninh năng lượng; công ty Total Energies của Pháp đã công bố liên doanh mới cùng Casa dos Ventos tại Brazil để mở rộng danh mục năng lượng tái tạo tại đây.
Italy
Italy có hơn 650 cơ sở sản xuất, bao gồm Molex Incorporated, ITT Cannon, STMicroelectronics và Kemet Corporation. Các công ty này hiện vận hành 13 nhà máy bán dẫn và sản xuất hơn 60.000 linh kiện. STMicroelectronics quản lý 9 trên tổng số nhà máy này và hơn 16.000 linh kiện.
Vào tháng 9, Italy lo ngại Pháp sẽ ngừng xuất khẩu điện do sản lượng các nhà máy hạt nhân của Pháp sụt giảm. Ngoài ra, công ty Eni của Italy thông báo sẽ không nhận được khí đốt mà họ yêu cầu từ nhà cung cấp Gazprom của Nga trong tháng 10. Tổng giám đốc của Eni nhận định Italy có thể đối mặt với nguy cơ thiếu hụt 5-6 tỷ mét khối khí vào mùa đông 2023 và 2024 nếu không có nhà máy tái khí hóa mới.
Các quốc gia sản xuất chính khác
Séc, Hà Lan, Ba Lan, Tây Ban Nha, Thụy Điển, Thụy Sĩ là nơi tọa lạc tổng cộng hơn 2.100 nhà máy bán dẫn.
Đáng chú ý, Séc là quốc gia sản xuất nhiều linh kiện nhất trong nhóm này, khoảng 210.000 bán dẫn bao gồm điện trở chip, điện trở xuyên lỗ, cổng logic, aptomat và bộ tạo xung. Hà Lan, Thụy Điển và Tây Ban Nha cùng sản xuất khoảng 1.100 linh kiện mỗi nước.
Các nước này cũng gặp khó khăn giống như hầu hết các quốc gia châu Âu, nhiều doanh nghiệp thông báo cắt giảm sản lượng hoặc có nguy cơ đóng cửa vì chi phí năng lượng. Chẳng hạn, cứ mười doanh nghiệp Thụy Sĩ thì có một doanh nghiệp đã giảm sản lượng do giá điện cao trước nguy cơ thiếu năng lượng mùa đông, theo thông tin mới đây.
Kết luận
Một cuộc khủng hoảng năng lượng đang đến gần tại châu Âu có thể tác động đến hàng nghìn doanh nghiệp sản xuất linh kiện điện tử, mặc dù các quốc gia EU đã gia tăng dự trữ khí đốt trong ngắn hạn.
Nhóm sản phẩm có nguy cơ chịu ảnh hưởng lớn nhất bao gồm bộ vi điều khiển (MCUs), bộ nhớ, nguồn, diode, điện trở và tụ điện.
Doanh nghiệp cần đánh giá kỹ hơn mức độ phụ thuộc vào chuỗi cung ứng của mình để chủ động có biện pháp cần thiết đối phó nguy cơ gián đoạn năng lượng có thể xảy ra tại châu Âu.
Hiểu sâu về vị trí sản xuất, nhà cung cấp và các liên kết phụ thuộc — đến cả cấp độ nguồn nguyên vật liệu đầu vào — sẽ giúp doanh nghiệp chủ động điều chỉnh quy trình thu mua và sản xuất.
Xây dựng chiến lược ứng phó các rủi ro chuỗi cung ứng gia tăng như biến động địa chính trị, môi trường là yếu tố then chốt giúp kiến tạo chuỗi cung ứng linh hoạt, bền vững.
Bên cạnh đó, nâng cao khả năng hiển thị về đa dạng nhà cung cấp sẽ giúp doanh nghiệp tăng khả năng tìm nhiều nguồn cung ứng để giảm thiểu điểm yếu trong chuỗi cung ứng điện tử và tăng khả năng phục hồi trong hoạt động.
Việc lọc, phân tích lượng lớn dữ liệu và các yếu tố rủi ro, rồi xác định mức độ liên quan đến vận hành nội bộ là rất tốn thời gian và chi phí. Thêm vào đó là thách thức trong việc tích hợp dữ liệu nội bộ và bên ngoài vào một nền tảng dễ sử dụng để nhiều nhóm có thể cộng tác và tiếp cận thông tin cần thiết.
Số hóa chuỗi cung ứng và khai thác các công cụ tăng khả năng hiển thị rủi ro chuỗi cung ứng sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực thích ứng và đảm bảo thành công trong vận hành.
