De ruimtewedloop, de wapenwedloop, en nu—de chipwedloop? Landen wereldwijd investeren miljarden dollars in productiecapaciteit voor halfgeleiders om het voortdurende chiptekort het hoofd te bieden, en streven er tegelijkertijd naar om wereldleider te worden in chipproductie. Het is een win-winsituatie.
De VS heeft zich gericht op de woestijnen in het zuidwesten om de halfgeleiderproductie te vergroten. Ondertussen probeert Japan met spoed zijn productiecapaciteit uit te breiden om in de concurrentiestrijd te blijven die grotendeels wordt gedomineerd door China, met de VS daar vlak achter.
China’s recordbrekende geïntegreerdecircuitproductie
De South China Morning Post meldt dat de geïntegreerdecircuit (IC)-output van China in juli een recordhoogte bereikte van 31,6 miljard eenheden—een nieuw maandelijks record. Maar niet alleen in juli liet China zijn spierballen zien op het gebied van chipproductie. In de eerste zeven maanden van het jaar heeft de totale IC-output uit China maar liefst 203,6 miljard eenheden bereikt, wat neerkomt op een forse stijging van 47,3% vergeleken met de eerste zeven maanden van 2020.
Laten we even stilstaan. 2020 was het hoogtepunt van de pandemie. En nu deltavarianten wereldwijd weer beginnen op te laaien, lijkt het aannemelijk dat de stijging van 47,3% in IC-productie vooral laat zien hoe sterk de chipproductie in 2020 stilviel.
Maar die aanname is echter onjuist. Volgens Statista heeft de IC-productie van China in de eerste zeven maanden van 2021 het totaal van 2019 al met ongeveer 1,8 miljard eenheden overtroffen.
Als de cijfers van 2021 zich voortzetten, zal de IC-productie van de Volksrepubliek China het totaal van 2020 met bijna 123 miljard eenheden overtreffen. Dat geprojecteerde verschil in productie tussen 2020 en 2021—van 123 miljard eenheden—zou het totale IC-volume van 2015 overtreffen. Dit onderstreept hoe efficiënt de halfgeleiderproductie in China in 2021 is geweest.
De Chinese auto-industrie blijft niet gespaard
Ondanks China’s recordcijfers in IC-productie, was de autoproductie in juli 15,8% lager dan in dezelfde periode van 2020. Dit wijst erop dat de aanname klopt dat de auto-industrie achteraan blijft staan op het gebied van chiptoewijzing na consumentenelektronica en andere technologische sectoren.
Amerikaanse productie beïnvloed door interne onenigheid
Hoewel Intel en TSMC zich hebben gecommitteerd aan de bouw van nieuwe halfgeleiderfabrieken in de VS, zijn plannen voor de nieuwe TSMC-fabrieken in Arizona vastgelopen door intern geruzie binnen het bestuur. Managementwisselingen bij TSMC hebben geleid tot onzekerheid over de toekomst van de nieuwe fabrieken in Arizona, wat tot verdere vertragingen kan leiden. Als de VS wil concurreren met China, kan het zich dergelijke obstakels niet permitteren.
Er is echter ook positief nieuws voor de Amerikaanse productie: de totale industriële productie steeg in juli met 1,4%, aanzienlijk positiever dan de daling van 0,3% in juni. De productie van computers en elektronica steeg zelfs met 1,1%.
Hoewel deze cijfers klein zijn in vergelijking met de productie in China, is het toch een begin.
De rol van Japan in de wedloop
De recente, recordhoge productiecijfers uit China hebben Japan nerveus gemaakt. De Pacifische grootmacht verwacht dat de VS miljarden dollars zal blijven investeren in chipproductie om de concurrentie met China aan te gaan.
De geplande investeringen van de VS in chipproductie baren Japan zorgen, omdat dit het resterende marktaandeel van Japan in de halfgeleidermarkt verder kan uithollen. Volgens Reuters is het marktaandeel van Japan in chipproductie de afgelopen dertig jaar door toedoen van China en de VS gedaald van de helft naar een tiende.
De handelsoorlog en veiligheidszorgen die de halfgeleiderwedloop tussen China en de VS aanjagen, drukken Japan steeds verder uit beeld. Voorlopig doet Japan zijn uiterste best om mee te blijven draaien.
Japan’s strategie is om zich te ontwikkelen tot een datacenter-hub in Azië. Als zo’n hub zal de vraag naar halfgeleiders enorm zijn, waardoor chipfabrikanten worden aangetrokken om hun fabrieken in de nabijheid te bouwen. Daarnaast heeft Japan in juni een strategie goedgekeurd die ervoor moet zorgen dat het over voldoende chips beschikt om te concurreren in toekomstige technologieën zoals AI, snel 5G en zelfrijdende voertuigen.
Toch draait succes tegenwoordig om kapitaal, en het zal moeilijk zijn voor Japan om op te boksen tegen de financiële slagkracht van de VS, China en andere mondiale economische machten. Zo heeft de Amerikaanse senaat $190 miljard aan publieke middelen voor nieuwe technologieën goedgekeurd, waarvan $54 miljard bestemd is voor chipproductie. De Europese Unie plant bijna $159 miljard te investeren in haar digitale economie.
Het probleem voor Japan is dat het waarschijnlijk in andere cruciale sectoren zoals gezondheidszorg en welzijn moet snijden om deze investeringsbedragen vrij te maken. En als de pandemie iets heeft bewezen, dan is het dat investeringen in de digitale economie weinig opleveren als de bevolking geen stabiele toegang heeft tot zorg en welzijn. Kortom, Japan staat voor lastige keuzes in de komende tijd.
China kijkt naar zeldzame aardmetalen in Afghanistan
Met de machtsgreep van de Taliban heeft China zijn beleid herzien en erkent het het Taliban-bewind. Waarom zou China de Taliban erkennen? Zeldzame aardmetalen.
Er wordt geschat dat Afghanistan voor $1 tot $3 biljoen aan zeldzame aardmetalen bevat. Deze metalen zijn essentieel voor de productie van kritieke componenten in consumententechnologie zoals iPhones; in autotechnologie, bijvoorbeeld lithiumbatterijen voor elektrische voertuigen; en in militaire en defensietechnologie zoals raketgeleidingssystemen.
De zeldzame aardmetalen uit Afghanistan worden ook gebruikt voor onder andere:
- Geavanceerde keramiek
- Computers
- DVD-spelers
- Windturbines
- Katalysatoren in auto’s en olieraffinaderijen
- TV’s en monitoren
- Verlichting
- Lasers
- Glasvezel
- Supergeleiders en meer
China levert al meer dan 85% van de wereldvoorraad zeldzame aardmineralen. Daarnaast is het land goed voor bijna tweederde van het wereldwijde aanbod aan zeldzame aardmetalen.
Afghanistan, ooit door een geheime memo van het Pentagon aangeduid als het "Saoedi-Arabië van lithium", zal een sleutelrol spelen in de vraag of China zijn dominantie in de productie van halfgeleiders en technologie zal voortzetten.