:quality(85))
Lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng ngành công nghệ đề cập đến việc bóc lột người lao động tham gia sản xuất và phân phối các sản phẩm, dịch vụ công nghệ. Đây là một hình thức nô lệ hiện đại có thể xảy ra ở bất kỳ giai đoạn nào trong chuỗi cung ứng bán dẫn và công nghệ, từ khai thác nguyên liệu thô, khai khoáng, chế biến nguyên liệu, sản xuất tấm silicon, lắp ráp, kiểm tra sản phẩm hoàn chỉnh cho đến xử lý rác thải điện tử.
Người lao động trong chuỗi cung ứng ngành công nghệ có thể chịu nhiều hình thức bóc lột, bao gồm buôn bán người và lao động nô lệ hiện đại. Họ có thể bị ép làm việc quá giờ trong điều kiện nguy hiểm, phi nhân đạo với mức lương thấp hoặc không được trả lương. Nhiều người còn bị lạm dụng về thể chất và lời nói, bị tước quyền tự do đi lại và quyền rời bỏ công việc.
Lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng ngành công nghệ là một vấn đề lớn về nhân quyền, ảnh hưởng đến hàng triệu lao động trên toàn cầu. Do đó, các doanh nghiệp trong ngành công nghệ có trách nhiệm đảm bảo chuỗi cung ứng của mình không có lao động cưỡng bức và phối hợp với nhà cung cấp để xử lý bất kỳ trường hợp bóc lột nào.
Đã có nhiều báo cáo về lao động cưỡng bức trong ngành công nghệ, đặc biệt tại các quốc gia như Trung Quốc, nơi luật lao động còn yếu và việc thực thi thường lỏng lẻo. Hệ quả là người lao động có thể bị buộc làm việc quá giờ, lương thấp, điều kiện làm việc nguy hiểm và các hình thức bóc lột khác, đồng thời bị ngăn cản rời bỏ công việc do bị đe dọa, bạo lực hoặc cưỡng ép.
Cũng có nhiều báo cáo về lao động cưỡng bức trong hoạt động khai thác và sản xuất các nguyên liệu thô như cobalt, mica, thiếc và các khoáng sản khác. Trẻ em thường bị ép làm việc nhiều giờ trong điều kiện nguy hiểm, mất vệ sinh và có thể bị lạm dụng về thể chất lẫn tinh thần.
Cobalt, chẳng hạn, là thành phần quan trọng trong pin lithium-ion của điện thoại thông minh, máy tính xách tay và các thiết bị điện tử khác. Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC) sản xuất hơn một nửa lượng cobalt toàn cầu, và đã có báo cáo về lao động cưỡng bức và lao động trẻ em tại các mỏ cobalt. Coltan, hay columbite-tantalite, là vật liệu khác liên quan đến lao động nô lệ và bị khai thác ở DRC. Coltan được sử dụng để sản xuất tụ điện, dùng trong các thiết bị điện tử như điện thoại thông minh và máy tính xách tay.
Các nguyên liệu thô khác liên quan tới lao động cưỡng bức bao gồm:
- Vàng được sử dụng để sản xuất linh kiện điện tử, mạ điện và dây nối, thường được khai thác ở các quốc gia có nguy cơ cao về lao động cưỡng bức và vi phạm nhân quyền như Burkina Faso, Mali và DRC.
- Mica là khoáng vật được sử dụng trong nhiều sản phẩm điện tử như tụ điện và lớp cách điện. Mica thường được khai thác từ các mỏ ở Ấn Độ, nơi đã có báo cáo về lao động trẻ em và điều kiện làm việc nguy hiểm.
- Thiếc được dùng để sản xuất hợp chất hàn gắn kết linh kiện điện tử vào thiết bị điện tử. Thiếc được khai thác tại nhiều quốc gia, bao gồm Indonesia, Malaysia và Bolivia. Đã có báo cáo về lao động cưỡng bức và vi phạm lao động trong ngành khai thác thiếc tại các quốc gia này.
- Vonfram được sử dụng để sản xuất linh kiện điện tử như bóng đèn, transistor. Khai thác vonfram đã bị cho là có liên quan tới lao động cưỡng bức và vi phạm nhân quyền tại các quốc gia như DRC và Myanmar.
Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC) và các quốc gia lân cận tại Trung Phi cũng liên quan đến khai thác khoáng sản xung đột (conflict minerals) được sử dụng trong nhiều loại sản phẩm, bao gồm điện tử tiêu dùng, trang sức và linh kiện ô tô. Khoáng sản xung đột là khoáng sản được khai thác tại các khu vực xảy ra xung đột vũ trang, thường bằng lao động cưỡng bức hoặc ép buộc, và được bán để tài trợ cho các nhóm vũ trang hoặc góp phần vào vi phạm nhân quyền. Những khoáng sản phổ biến nhất được gọi là khoáng sản xung đột gồm: thiếc, tantali, vonfram và vàng (thường gọi là "3TG"). Tìm hiểu thêm về Khoáng sản xung đột.
Bên cạnh nguyên liệu thô sử dụng trong sản phẩm điện tử, còn có nguy cơ vi phạm lao động trong quá trình sản xuất linh kiện điện tử và sản phẩm hoàn chỉnh. Ví dụ, đã có báo cáo về vi phạm lao động tại các nhà máy sản xuất điện tử ở các quốc gia như Trung Quốc, bao gồm tăng ca kéo dài, lương thấp và điều kiện làm việc kém an toàn.
Để giải quyết vấn đề này, một số doanh nghiệp công nghệ đã xây dựng chính sách và chương trình tìm nguồn cung ứng có trách nhiệm nhằm xác định và ngăn chặn lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng. Các hoạt động này bao gồm kiểm toán, thanh tra, hợp tác với nhà cung cấp để cải thiện điều kiện làm việc và phối hợp với các bên liên quan nhằm thúc đẩy tính minh bạch và trách nhiệm giải trình.
Dù vậy, loại bỏ hoàn toàn lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng ngành công nghệ vẫn là một thách thức lớn do chuỗi cung ứng phức tạp và toàn cầu. Tuy nhiên, sự hợp tác liên tục giữa các bên liên quan như chính phủ, tổ chức phi chính phủ và hiệp hội ngành có thể góp phần giải quyết vấn đề này và bảo vệ người lao động khỏi bị bóc lột.
