:quality(85))
Điểm nổi bật của bài viết:
- Trong một cuộc trao đổi sâu rộng, Warren phân tích ba rủi ro cấp bách nhất theo quan điểm của ông: tính bất định về thuế quan, tuân thủ quy định và sự phụ thuộc vào khoáng sản thiết yếu.
- Thuế quan không chỉ liên quan đến giá mua – chúng còn tạo hiệu ứng lan tỏa trên toàn bộ mạng lưới nhà cung cấp theo những cách khó dự báo. Việc tìm giải pháp ứng phó với những ảnh hưởng lớn hơn đó chính là yếu tố then chốt phân biệt giữa chỉ tồn tại và thành công bền vững.
- Warren nhận định các doanh nghiệp Hoa Kỳ chưa chuẩn bị kịp cho những quy định như CSRD, CSDDD và EUDR, thường có tâm lý chờ đợi và hy vọng các chỉ thị này sẽ bị hoãn hoặc giảm nhẹ.
- Mối đe dọa thứ ba mà Warren nhấn mạnh là cái mà ông gọi là “bất định khoáng sản” — thuật ngữ chỉ rủi ro địa chính trị xoay quanh các nguyên liệu thô thiết yếu.
Khi các doanh nghiệp nghĩ đến rủi ro chuỗi cung ứng, họ thường hình dung về thiên tai, nhà máy ngừng hoạt động hoặc sự chậm trễ vận chuyển. Tuy nhiên, theo Matthew Warren, chuyên gia về khả năng phục hồi chuỗi cung ứng toàn cầu, những mối đe dọa đang rình rập doanh nghiệp ngày nay phức tạp hơn rất nhiều — và mức độ gián đoạn cũng lớn hơn.
Trong một cuộc trò chuyện sâu rộng, Warren đã phân tích ba rủi ro cấp bách nhất mà ông nhận thấy: tính bất định về thuế quan, tuân thủ quy định và sự phụ thuộc vào khoáng sản thiết yếu. Các thách thức này đang định hình lại cách doanh nghiệp cần tư duy về tìm nguồn cung ứng, sản xuất cũng như chiến lược dài hạn.
:quality(85))
Tính bất định về thuế quan: “Không chỉ là vấn đề giá cả”
Mối đe dọa đầu tiên mà Warren đề cập là sự khó lường trong chính sách thuế quan.
“Nếu doanh nghiệp không biết sản phẩm của mình sẽ tốn bao nhiêu chi phí tại cửa khẩu, sẽ không thể lập kế hoạch tài chính chính xác,” ông chia sẻ. “Sự bất định đó khiến việc đánh giá các phương án thay thế trở nên khó khăn, gây nên sự bất ổn thị trường không dễ giải quyết.”
Mối lo này không chỉ dừng lại ở việc doanh nghiệp phải trả thêm tiền tại hải quan. Đối với những công ty chuyển sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam hoặc Ấn Độ, thay đổi bất ngờ về thuế quan tại các quốc gia này có thể đưa doanh nghiệp “quay lại vạch xuất phát”. Ngay cả việc đưa sản xuất về Mỹ cũng không phải giải pháp đơn giản.
“Doanh nghiệp vẫn phải chịu thuế quan đối với hàng loạt linh kiện đầu vào, nhiều trong số đó nhập khẩu từ Trung Quốc,” Warren phân tích. “Và đặc biệt với ngành điện tử, chuỗi cung ứng phức tạp tới mức chỉ đưa lắp ráp cuối về nước cũng không thể giải quyết gốc rễ vấn đề.”
“Doanh nghiệp vẫn phải chịu thuế quan đối với hàng loạt linh kiện đầu vào, nhiều trong số đó nhập khẩu từ Trung Quốc,” Warren phân tích. “Và đặc biệt với ngành điện tử, chuỗi cung ứng phức tạp tới mức chỉ đưa lắp ráp cuối về nước cũng không thể giải quyết gốc rễ vấn đề.”
Với các lãnh đạo đang đặt cược vào việc đưa sản xuất về nước như giải pháp toàn diện, Warren tin rằng họ sẽ bất ngờ. Bởi ông cho rằng thuế quan vượt xa yếu tố giá mua – chúng ảnh hưởng toàn diện đến mạng lưới nhà cung cấp theo các chiều hướng khó dự đoán. Việc tìm cách kiểm soát chính những tác động lan rộng này mới là yếu tố phân định giữa sống sót và thành công lâu dài.
Tuân thủ quy định: “Doanh nghiệp đang nhận ra những gì mình chưa từng biết”
Thách thức thứ hai bắt nguồn từ hàng loạt quy định mới nổi lên, đặc biệt là tại châu Âu. Warren chỉ ra các khung pháp lý như Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) — chỉ thị báo cáo phát triển bền vững doanh nghiệp, Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) — chỉ thị thẩm định trách nhiệm phát triển bền vững doanh nghiệp, và EU Deforestation Regulation (EUDR) — quy định chống phá rừng của EU.
“Những quy định này đã có thời gian chuẩn bị dài, và chúng ta đang tiến sát mốc triển khai — đã đến lúc thực hiện,” ông giải thích. “Doanh nghiệp bắt đầu nhận ra khối lượng công việc chưa từng phải xử lý trước đây. Họ đang phải thu thập dữ liệu chưa có tiền lệ.”
“Những quy định này đã có thời gian chuẩn bị dài, và chúng ta đang tiến sát mốc triển khai — đã đến lúc thực hiện,” ông giải thích. “Doanh nghiệp bắt đầu nhận ra khối lượng công việc chưa từng phải xử lý trước đây. Họ đang phải thu thập dữ liệu chưa có tiền lệ.”
Thách thức không chỉ nằm ở phạm vi của các quy định này mà còn ở độ phức tạp mà chúng đặt ra. Warren nhận định các doanh nghiệp Hoa Kỳ đã chậm trễ trong việc chuẩn bị, đôi khi cho rằng đội ngũ tại châu Âu sẽ đảm nhiệm các công việc trọng tâm. Một số doanh nghiệp khác cũng lại chọn cách chờ đợi, hy vọng các quy định sẽ bị trì hoãn hoặc giảm quy mô.
Đọc thêm: 5 thay đổi về tuân thủ năm 2025 mọi doanh nghiệp cần theo dõi
“Nhiều doanh nghiệp đang hành động thiếu chủ động,” Warren nhận định. “Đúng là tiến độ triển khai và phạm vi có thay đổi, nhưng điều đó không làm thay đổi thực tế rằng khi các quy định có hiệu lực, chúng sẽ rất thực tế, và doanh nghiệp phải tự chứng minh sự tuân thủ của mình.”
Ông dẫn ví dụ Uyghur Forced Labor Prevention Act (UFLPA) — đạo luật phòng ngừa lao động cưỡng bức người Duy Ngô Nhĩ tại Hoa Kỳ. Dù gần đây ít có vụ tịch thu sản phẩm tiêu dùng vi phạm xuất hiện trên truyền thông, pháp luật vẫn yêu cầu doanh nghiệp chứng minh chuỗi cung ứng không có lao động cưỡng bức — một nhiệm vụ khổng lồ và hoàn toàn không có “giải pháp thần kỳ”.
Phụ thuộc vào khoáng sản thiết yếu: “Việc Ford phải đóng cửa là dấu hiệu cảnh báo sớm”
Mối đe dọa thứ ba mà Warren nhấn mạnh là “bất định khoáng sản” — thuật ngữ ngắn gọn đề cập rủi ro địa chính trị liên quan đến nguyên liệu thô thiết yếu. Trung Quốc hiện vẫn là nhà cung cấp chủ chốt nhiều loại khoáng sản quan trọng cho các ngành, từ quốc phòng, thiết bị y tế, đến sản xuất ô tô.
“Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung có nhiều giai đoạn đình chiến hoặc tạm dừng, nhưng thực tế là thuế quan vẫn cao, và Trung Quốc đã đáp trả bằng cách hạn chế tiếp cận khoáng sản thiết yếu,” Warren giải thích. “Điều đó tạo ra sự bất định, và chúng ta đã chứng kiến hậu quả lớn: Ford từng buộc phải đóng cửa nhà máy vì không mua được nam châm cần thiết.”
Đối với các doanh nghiệp trong ngành hàng không vũ trụ, ô tô, thậm chí là điện tử tiêu dùng, bài học rút ra là rõ ràng. “Nếu thiếu khoáng sản có thể khiến Ford — một trong những nhà sản xuất lớn nhất thế giới — phải ngừng sản xuất ô tô, đó là tín hiệu cảnh báo cho tất cả các doanh nghiệp khác,” Warren nhấn mạnh.
Đối với các doanh nghiệp trong ngành hàng không vũ trụ, ô tô, thậm chí là điện tử tiêu dùng, bài học rút ra là rõ ràng. “Nếu thiếu khoáng sản có thể khiến Ford — một trong những nhà sản xuất lớn nhất thế giới — phải ngừng sản xuất ô tô, đó là tín hiệu cảnh báo cho tất cả các doanh nghiệp khác,” Warren nhấn mạnh.
Dự trữ khoáng sản, thiết kế lại sản phẩm nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu hạn chế hoặc xây dựng chuỗi cung ứng thay thế đều là giải pháp khả thi, song mỗi phương án đều yêu cầu nhiều thời gian, chi phí lớn và không thể đảm bảo tuyệt đối. Điều quan trọng là xác định chiến lược phù hợp với từng hoàn cảnh — và doanh nghiệp phải đủ linh hoạt để điều chỉnh khi tình hình biến động.
Chuẩn bị cho những thách thức tiếp theo
Vậy doanh nghiệp nên ứng phó thế nào? Theo Warren, bước đầu tiên là nhận thức. “Nếu những rủi ro này thậm chí chưa nằm trong danh sách ưu tiên, đó chính là vấn đề lớn nhất,” ông cảnh báo. Sau đó, doanh nghiệp phải đầu tư vào hệ thống dữ liệu, quy trình tuân thủ và đa dạng hóa nguồn cung dài hạn.
“Không có giải pháp một-chạm,” ông nhấn mạnh. “Tuy nhiên, có nhiều chiến lược có thể giúp doanh nghiệp đi trước, dù là hiểu rõ mức độ dẫn đến rủi ro thuế quan, lập bản đồ chuỗi cung ứng để đáp ứng tuân thủ quy định, hay giảm phụ thuộc vào nguồn khoáng sản thiết yếu từ một nhà cung cấp duy nhất.”
Để tìm hiểu thêm về tác động của những rủi ro này tới doanh nghiệp cũng như cách các công ty đang ứng phó, vui lòng đăng ký sự kiện hội thảo trực tuyến sắp tới của chúng tôi How to Build Winning SCRM Strategies for 2026 & Beyond, diễn ra ngày 08/10/2025 lúc 10 giờ sáng giờ Thái Bình Dương (13 giờ chiều giờ miền Đông Hoa Kỳ).
