Yanmadıkları zamanlarda, elektronik parça fabrikaları ve üreticileri tam kapasiteyle çalışıyor—olabildiğince fazla ileri teknoloji komponent üretiyorlar. Aslında mevcut komponent kıtlığımızın asıl sorunu gerçek anlamda bir kıtlık değil. Sorun, arzın şu anda talebi karşılayamaması. Aksi halde, Intel ve TSMC neden Arizona’da milyarlarca dolarlık yeni fab siteleri kurmayı planlasın?
Evden çalışma, uzaktan eğitim, karantinaya girilecekse yeni televizyon ve oyun sistemleri alma isteği… Tüm bu etkenler, ileri teknoloji çiplere olan talebin patlamasına yol açtı.
Peki ya kripto madenciliği?
Bitcoin ve Ethereum’un—en popüler iki kripto para—yükselişi, mevcut komponent kıtlığımızın belki de en büyük tetikleyicisi olabilir.
Grafik kartları (GPU’lar) ve uygulamaya özel tümleşik devreler (ASIC’ler), kripto madenciliğinin temel taşlarıdır. Bu ileri teknoloji elektronikler, oyun sistemlerinizde, televizyonlarınızda, bilgisayarlarınızda, otomobillerinizde vb. bulunan çoğu komponent ile aynı parçalardan oluşur. Kripto madenciliğinin mevcut elektronik komponent kıtlığının en büyük katalizörlerinden biri olmasının nedeni için, gelin dünya genelindeki madencilik tesislerine göz atalım.
İşte Washington’daki bir kripto madenciliği tesisi. Bu gerçekten çok fazla donanım.
:quality(85))
İşte Rusya’nın en büyük madencilik operasyonu:
:quality(85))
Duvarlar dolusu GPU ve ASIC’in tek bir amaç için kullanıldığını görüyorsunuz.
Ve kuzeydeki dostlarımızı unutmamak gerekir. İşte Quebec’teki bir kripto madenciliği tesisi:
:quality(85))
Fikir oluşmaya başladı değil mi? Bu tesisler, binlerce GPU ve ASIC’i dijital para madenciliği için kullanıyor. Şimdi, Bitcoin’in Arjantin’den daha fazla elektrik kullandığına dair haberleri gördüğünüzde şaşırmak pek de zor değil.
İleri teknoloji çiplerdeki tüketici ve otomotiv talebindeki aşırı artışla birleşince, kripto madenciliği bu ateşe adeta körükle gitmiş oluyor.
Aslında, NVIDIA gibi GPU üreticileri, ürünlerinin kripto madenciliğinde kullanımını sınırlamak için adımlar atıyor. Şirketin yeni grafik kartları, kripto madenciliğinde %50 daha düşük verimle çalışacak şekilde değiştirildi. Burada NVIDIA’nın kripto madenciliğine doğrudan karşı olduğu düşünülmemeli. Şirket, yalnızca kripto madenciliğinin tüketici ihtiyaçlarını engellemesini önlemek istiyor. Bunu desteklemek için NVIDIA, kripto madenciliğine özel grafik kartı üretmeyi planlıyor. Böylece, tüketiciler ve madenciler aynı grafik kartları için rekabet etmek zorunda kalmayacak.
Kripto madencileri tarafından kullanılan ileri teknoloji donanım miktarını daha iyi anlamak için şu istatistiğe bakın: NVIDIA, 2020 dördüncü çeyrek gelirinin %6’sına kadarının Ethereum madencilerinden geldiğini tahmin ediyor. Bu arada, Ethereum, Bitcoin’den sonra en yüksek değere sahip kripto para birimidir.
Diğer yandan, AMD, madencilik faaliyetleri tespit edildiğinde verimliliği düşürecek çipler üretme planlarının olmadığını açıkladı. Yani bir yandan NVIDIA yeni bir madenci pazarı yaratırken, AMD ise madenciler ile tüketicilerin aynı kartlar için rekabette kalmasını sağlıyor. Hangi yaklaşım galip gelecek, göreceğiz.
Madencilik neden bu kadar popüler?
Her kapitalist girişim gibi, kripto madenciliği son dönemde büyük bir yükseliş yaşadı; çünkü çok kârlı hale geldi. Kripto fiyatları 2020 sonbaharında yükselişe geçerek, madenci sayısında artışa sebep oldu. Aslında oldukça basit: Değer arttıkça, bir şey daha fazla talep edilir.
:quality(85))
Madencilikten elde edilen kâr sürdükçe, bu dev madencilik operasyonları GPU ve ASIC’leri—ve bunlarla birlikte gelen tüm ileri teknoloji yarı iletkenleri—tüketmeye devam edecek.
GPU ve ASIC talebi kripto yükselişiyle birlikte aniden artınca, birçok kuruluş darboğazları önceden öngörmek yerine sonradan reaksiyon göstermek zorunda kaldı. İşte burada tedarik zinciri risk yönetimi (SCRM—Supply Chain Risk Management) kritik hale geliyor. 2021 komponent krizi gibi aksaklıkları münferit olaylar olarak ele almak yerine, SCRM çerçeveleri ekiplerin tedarikçi bağımlılıklarını, parça bazında maruziyeti ve sektörler arası değişen talep sinyallerini sürekli izlemelerine olanak tanır. Kripto madenciliği, tüketici elektroniği ve otomotiv sistemlerinde kullanılanlarla aynı yarı iletkenleri hızla tüketirken, reaktif tedarik stratejilerine bağlı kalan şirketler daha uzun teslim süresiyle ve artan maliyetlerle karşılaştı. Modern SCRM yazılımlarını kullanarak, kuruluşlar tedarik zincirlerinde çok katmanlı bir görünürlük elde edebilir, risk altındaki komponentleri daha erken tespit edebilir ve alternatif kaynakları proaktif biçimde güvenceye alabilir—böylece öngörülemez piyasa baskılarını yönetilebilir, veri odaklı kararlara dönüştürebilirsiniz.