Lao động cưỡng bức là một hình thức bóc lột trong đó cá nhân bị ép buộc lao động trái với ý muốn của mình, thường dưới sự đe dọa trừng phạt hoặc các hình thức ép buộc khác. Loại lao động này chủ yếu xảy ra với những người bị ép buộc do nghèo đói, nợ nần hoặc các hoàn cảnh dễ bị tổn thương khác, và họ thường bị tước đoạt các quyền và tự do cơ bản.
Lao động cưỡng bức có thể tồn tại dưới nhiều hình thức khác nhau, bao gồm nô lệ, buôn người và lao động trả nợ. Đây là hành vi vi phạm quyền con người và bị cấm tại hầu hết các quốc gia.
Lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng đề cập đến việc bóc lột người lao động trong quá trình sản xuất hoặc phân phối hàng hóa và dịch vụ, thường thông qua các biện pháp ép buộc hoặc lừa dối. Tình trạng này có thể xảy ra ở bất kỳ giai đoạn nào của chuỗi cung ứng, từ nguyên liệu thô và linh kiện được sử dụng trong sản xuất đến các nhà máy hoặc nông trại nơi hàng hóa được sản xuất, cũng như trong việc vận chuyển và phân phối các sản phẩm đó.
Lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng là một vấn đề nhân quyền nghiêm trọng, ảnh hưởng đến hàng triệu người lao động trên toàn thế giới. Tình trạng này có thể diễn ra trong nhiều ngành công nghiệp khác nhau, bao gồm nông nghiệp, sản xuất, xây dựng và khai khoáng.
Doanh nghiệp có thể cố ý hoặc vô tình sử dụng lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng của mình, vì vậy họ cần chủ động thực hiện các biện pháp ngăn ngừa và xử lý vấn đề này. Do đó, các chính phủ và tổ chức xã hội dân sự ngày càng gây áp lực buộc doanh nghiệp giải quyết lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng, và một số quốc gia đã ban hành luật yêu cầu doanh nghiệp công bố các nỗ lực nhằm giải quyết vấn đề này.
Các Nguyên tắc hướng dẫn của Liên Hợp Quốc về Kinh doanh và Quyền con người cũng cung cấp hướng dẫn cho doanh nghiệp về cách tôn trọng quyền con người trong toàn bộ hoạt động của mình, bao gồm cả trong chuỗi cung ứng.