:quality(85))
Najważniejsze informacje z artykułu:
- UE planowała szeroko zakrojoną reformę regulacyjną znaną jako REACH 2.0, jednak w kwietniu zrezygnowano z tego planu. Zamiast tego wdrażany jest szereg mniejszych, bardziej ukierunkowanych zmian, z których część zacznie obowiązywać w 2026 roku.
- W 2026 roku wprowadzone zostaną znaczące zmiany do załącznika XVII REACH, obejmujące nowe limity dla formaldehydu, zmiany dotyczące substancji CMR oraz stopniowe ograniczenia związane z PFHxA.
- Firmy chcące zachować zgodność z REACH i uniknąć zakłóceń działalności z powodu naruszeń regulacyjnych, muszą odpowiednio przygotować się z wyprzedzeniem.
Dla producentów, importerów i innych firm działających na terenie Unii Europejskiej REACH to kluczowe rozporządzenie chemiczne. Dyrektywa — będąca skrótem od Registration, Evaluation, Authorisation, and Restriction of Chemicals (rejestracja, ocena, udzielanie zezwoleń i ograniczenia dotyczące chemikaliów) — ogranicza stosowanie substancji chemicznych uznawanych za zagrożenie dla zdrowia ludzi i/lub środowiska. REACH to stosunkowo złożone rozporządzenie, wymagające od objętych nim przedsiębiorstw rejestracji substancji chemicznych, utrzymania listy kandydackiej Substances of Very High Concern (SVHC, substancji budzących szczególnie duże obawy) oraz ograniczania stosowania określonych substancji poprzez listę zezwoleń Authorisation List.
Firmy objęte przepisami REACH mogą być pewne jednego: regulacje te podlegają stałym zmianom. REACH aktualizuje listę kandydacką SVHC dwa razy do roku, co roku dodając kolejne substancje. I choć UE planowała szeroko zakrojoną reformę pod nazwą REACH 2.0, w kwietniu zrezygnowano z tego planu. Zamiast tego UE oraz Europejska Agencja Chemikaliów (ECHA) wprowadzają serię mniejszych, bardziej celowanych zmian. Część z nich zacznie obowiązywać w 2026 roku, co oznacza, że ten rok będzie kluczowy dla firm dążących do utrzymania zgodności z jednymi z najważniejszych na świecie przepisów chemicznych.
Czym jest załącznik XVII REACH?
REACH utrzymuje kilka wykazów substancji, w tym listę kandydacką SVHC oraz załącznik XVII. Załącznik XVII stanowi pełen wykaz substancji, których stosowanie jest ograniczone bądź całkowicie zakazane na mocy REACH. Pomimo że oba wykazy obejmują substancje regulowane przez ECHA, załącznik XVII koncentruje się wyłącznie na chemikaliach surowo zabronionych, objętych limitami stężeń lub regulowanych poprzez limity migracji.
Do 79 substancji objętych załącznikiem XVII należą m.in. (wraz z ich pochodnymi):
- Ołów
- Kadm
- Rtęć
- Nikiel
- Benzen
- Azbest
- Akryloamid
Główne zmiany w załączniku XVII w 2026 roku
Mimo że UE i Komisja Europejska wycofały się z szerokiej reformy, która miała wprowadzić „REACH 2.0”, nadal w 2026 roku wdrażają szereg istotnych zmian do tej dyrektywy chemicznej.
Zmiany dotyczące substancji CMR
Jedną z kluczowych kategorii substancji regulowanych przez REACH są chemikalia uznane za rakotwórcze, mutagenne lub szkodliwe dla rozrodczości (CMR). Do tej grupy należą m.in. bromek kadmu – czterowodny, fluoroetylen, dwubromek niklu oraz wiele innych. W styczniu Komisja Europejska zaproponowała rozszerzenie załącznika XVII o kolejne 22 substancje zaklasyfikowane jako CMR. W przypadku tych 22 substancji obowiązują ostre limity stężenia – w zakresie od 1 000 do 3 000 części na milion.
Nowe substancje, zwane aneksem CMR, obecnie przechodzą skomplikowany unijny proces zatwierdzania. Pełne obowiązki związane ze zgodnością mają zostać przyjęte i wdrożone w drugiej połowie 2026 roku.
Ograniczenia dotyczące formaldehydu
ECHA oficjalnie dodaje formaldehyd i wszystkie substancje uwalniające formaldehyd do załącznika XVII. Ustalono limit stężenia formaldehydu na poziomie 0,062 mg/m³ dla mebli i innych wyrobów drewnopochodnych oraz nieco wyższy — 0,080 mg/m³ — dla pozostałych produktów. To istotna zmiana, ponieważ formaldehyd jest nadal powszechnie stosowany — występuje w kosmetykach, odzieży, lakierach do drewna, a przede wszystkim w materiałach budowlanych, takich jak włókno szklane czy pianki izolacyjne.
Nowa era zgodności z PFAS
ECHA i Komisja Europejska od dłuższego czasu koncentrują się na PFAS i konsekwentnie rozszerzają załącznik XVII o kolejne związki z tej grupy. W tym roku dodano PFHxA — substancję wykorzystywaną m.in. w pianach gaśniczych, tkaninach, tekstyliach i różnego rodzaju materiałach przemysłowych. PFHxA charakteryzuje się bardzo długim okresem półtrwania i wysoką trwałością w środowisku, co czyni ją uzasadnionym kandydatem do objęcia restrykcjami REACH.
UE planowała ograniczenia dla PFHxA już od 2024 roku, przyjmując odpowiednie przepisy jesienią tego roku. Harmonogram wdrożenia dla poszczególnych branż stopniowo wchodzi w życie.
- kwiecień 2026: W kwietniu ograniczenia dotyczące PFHxA weszły w życie dla producentów wykorzystujących tę substancję w pianach gaśniczych podczas szkoleń, testów i działań ratowniczych.
- październik 2026: Kluczowa data wdrożenia ograniczeń PFHxA. 10 października przepisy obejmą skóry i tekstylia stosowane w odzieży, obuwiu, papier i tekturę wykorzystywane do opakowań żywności oraz produkty kosmetyczne.
- październik 2027: Ograniczenia PFHxA będą obowiązywać w odniesieniu do tekstyliów i skór używanych poza wyrobami odzieżowymi, w tym tapicerką.
Co to oznacza dla firm objętych nowymi przepisami?
Organizacje działające w UE nie powinny czekać z wdrożeniem działań zapewniających zgodność do momentu wejścia w życie nowych ograniczeń. Firmy chcące zachować zgodność z REACH i uniknąć zakłóceń działalności muszą odpowiednio przygotować się z wyprzedzeniem. Efektywne zarządzanie zgodnością obejmuje:
Identyfikację substancji w produktach
Aby ustalić, czy konieczne są zmiany w procesach produkcyjnych lub składzie produktów, firmy muszą najpierw sprawdzić, czy w ich produktach występują nowo ograniczone substancje. Można to zrobić poprzez pozyskanie pełnych deklaracji materiałowych (FMD), kontakt z dostawcami w celu uzyskania informacji o substancjach oraz – w razie potrzeby – wykonanie badań materiałowych.
Proces należytej staranności może być długotrwały i złożony, dlatego osoby odpowiedzialne za zgodność powinny zarezerwować odpowiednio dużo czasu na zebranie wszelkich niezbędnych informacji od dostawców. Po skompletowaniu tych danych możliwe jest precyzyjne określenie wszystkich obowiązków regulacyjnych organizacji.
Zrozumienie wszystkich wyłączeń i odstępstw
Przed podjęciem istotnych zmian w celu osiągnięcia zgodności, firmy powinny dokładnie przeanalizować możliwe odstępstwa przewidziane w załączniku XVII REACH. ECHA przewiduje wyłączenia zarówno dla konkretnych substancji, jak i dla określonych zastosowań — szczególnie w przypadkach, gdzie zarządzanie ryzykiem już funkcjonuje w ramach innych regulacji.
Zarządzanie zmianami regulacyjnymi za pomocą oprogramowania do zgodności
Producenci wykorzystujący PFHxA lub formaldehyd i sprzedający swoje produkty na rynku UE w 2026 roku muszą przeprowadzić kompleksową analizę zgodności. Obejmuje ona ustalenie sposobu i ilości użycia wskazanych substancji, identyfikację niezbędnych zmian oraz wybór dostępnych opcji wdrożenia zgodności. Dla wielu firm dysponujących rozbudowanymi łańcuchami produkcji bieżące śledzenie zmian REACH oraz innych regulacji bywa wyzwaniem — brakuje im zasobów, czasu i specjalistycznej wiedzy, by za tym nadążyć.
Dla organizacji poszukujących kompleksowego wsparcia w zakresie zgodności z załącznikiem XVII REACH i innymi obowiązkami regulacyjnymi, narzędzie Z2Data oferuje niezbędną ekspertyzę oraz możliwości oprogramowania usprawniające proces wdrożenia.
Z2Data obsługuje ponad 180 kluczowych regulacji na całym świecie, w tym REACH, RoHS, POPs, EUDR oraz PFAS regulations. Oprogramowanie wykorzystuje czteroetapowy model zapewnienia zgodności: określenie zakresu i ram danych; należyta staranność w łańcuchu dostaw; analiza ryzyka zgodności oraz raporty i deklaracje.
Dzięki współpracy z Z2Data firmy mogą:
- Poznać pełne wymagania dotyczące danych regulacyjnych
- Wesprzeć się zespołem ekspertów w realizacji należytej staranności w łańcuchu dostaw
- Wykonać pełną analizę ryzyka i zidentyfikować luki w zgodności
- Otrzymać raporty i deklaracje dla swoich obowiązków regulacyjnych
Aby dowiedzieć się więcej o usługach zgodności z Z2Data, umów bezpłatne demo z jednym z naszych ekspertów produktowych.
