Wat is lifecyclemanagement?

Lifecyclemanagement is het strategisch beheren van een product gedurende de volledige levenscyclus—en in de wereld van elektronische componenten het effectief omgaan met obsolescentie. Original equipment manufacturers (OEM’s) die zich baseren op de principes van lifecyclemanagement, hebben een significant voordeel bij het beperken van de risico’s die samenhangen met obsolescentie.

Wat is lifecyclemanagement?

Wat is lifecycle management?

Lifecycle management is een term die de strategische maatregelen omschrijft die worden genomen om een product succesvol door zijn volledige levenscyclus te begeleiden. (Om deze reden wordt het ook vaak aangeduid als "productlifecyclemanagement".) Effectief lifecycle management vereist de expertise en input van diverse teams en disciplines binnen een organisatie, waaronder sales, marketing en productmanagement.  

De fase waarin een product zich bevindt binnen zijn ruimere levenscyclus heeft grote gevolgen voor de wijze waarop professionals in deze afdelingen hun verantwoordelijkheden uitvoeren. Wanneer een bepaald product bijvoorbeeld net op de markt is geïntroduceerd, moet het marketingteam een advertentiecampagne ontwikkelen die een aanzienlijke hoeveelheid informatie aan het publiek en de doelgroep overbrengt, waaronder de functionaliteit van het product, de werking en de voordelen voor potentiële klanten. Meer volwassen producten met een langere en gevestigde staat van dienst in de markt hoeven daarentegen niet opnieuw geïntroduceerd te worden; de marketingcampagnes daarvan richten zich eerder op het onderscheiden van de concurrentie of het voordelig laten evolueren van hun imago. 

Lifecycle management houdt in het algemeen niet alleen in dat u de fase van een product beoordeelt binnen zijn levenscyclus, maar ook dat u op basis van die analyse doelgerichte acties onderneemt die sturing geven aan de ontwikkeling en het uitrollen van sales-, marketing- en positioneringsstrategieën. 

Welke fasen kent de productlevenscyclus?

Het inzichtelijk maken van commerciële producten in termen van afzonderlijke "levensfasen" bestaat al sinds het midden van de 20e eeuw. In 1957 stelde het gerenommeerde reclamebureau Booz Allen Hamilton voor het eerst de theorie op dat de productlevenscyclus uit vijf fasen bestaat: introductie, groei, volwassenheid, verzadiging en achteruitgang. 

  • Introductie: Een product is door de belangrijkste ontwikkelingsfasen gegaan—zoals conceptvorming, prototyping, testen en commercialisering—en wordt op de markt gebracht. 
  • Groei: Het product begint omzet te genereren, bouwt een klantenbestand op en draagt bij aan de bedrijfsopbrengsten. In deze fase kan de vraag gestaag of zelfs snel toenemen doordat marketing en mond-tot-mondreclame hun werk doen en het product reputatie opbouwt binnen de doelgroep. 
  • Volwassenheid: Deze fase wordt vaak gezien als de "top" van het productleven. In de volwassenheidsfase heeft het product een stabiele klantenkring, genereert het consistente inkomsten voor de fabrikant en de distributeurs die het direct aan consumenten verkopen, en is het stevig verankerd in zijn markt; mogelijk zelfs met een aanzienlijk marktaandeel. Over het algemeen vinden de hoogste verkoopvolumes plaats tijdens deze fase. 
  • Verzadiging: Zoals de naam aangeeft, markeert de verzadigingsfase het punt waarop het product zijn maximale omzet en grootste klantenbereik heeft bereikt. Een duidelijk signaal dat een product deze fase heeft bereikt, is wanneer de verkoopvolumes stagneren en het niet meer lukt het klantenbestand uit te breiden. Een ander belangrijk extern kenmerk is de opkomst en versterking van concurrenten die vergelijkbare producten aanbieden, waardoor de markt verzadigd raakt en groei sterk wordt belemmerd. 
  • Achteruitgang: De onvermijdelijke neergang van de relevantie en hoge omzet van een product begint wanneer de verkoop in duidelijke en grotendeels onomkeerbare mate afneemt. Dit kan veroorzaakt worden door verschillende gebeurtenissen en trends, zoals de opkomst van nieuwere, geavanceerdere technologieën. Vooral in de wereld van elektronische componenten speelt dit scenario een grote rol, aangezien technologische vooruitgang voortdurend leidt tot het beëindigen van productie en veroudering (obsolescentie) van oudere producten. 

Wat heeft lifecycle management met elektronische componenten te maken?

Net als miljoenen andere producten volgen elektronische componenten de hierboven beschreven fasen van de productlevenscyclus (waaraan vaak de fasen uitfasering en obsolescentie toegevoegd worden). Sectoren zoals consumentenelektronica, automotive, luchtvaart en defensie zijn uiterst dynamische markten die voortdurend producten herontwerpen, stuklijsten (BOMs) aanpassen en de nieuwste technologieën omarmen. Door deze voortdurende vooruitgang en inherente veranderlijkheid worden de elektronische componenten die als levensader—de bloedcellen, zou men kunnen zeggen—van deze industrieën dienen, met een veel hoger tempo vervangen, uitgefaseerd en obsoleet dan veel andere producten. 

Volgens het Z2Data-rapport Obsolescence Trends in 2024 raakten in 2023 maar liefst 473.910 elektronische componenten obsoleet. In de twee jaar daarvoor lag dit aantal zelfs ruim boven het halve miljoen. Dit is deels te verklaren door de complexe gevolgen van de COVID-19-pandemie, maar toont ook aan hoe wijdverbreid obsolescentie is binnen de supply chain van elektronische componenten. Door de extreem hoge frequentie van componenten die jaarlijks obsoleet raken, moeten original equipment manufacturers (OEMs) en andere bedrijven die elektronische onderdelen sourcen een helder, compleet overzicht hebben van de lifecycle van de componenten in hun stuklijsten. 

Met andere woorden: vanwege het permanente risico op obsolescentie dat boven elektronische componenten hangt—zowel interconnect, passive, & electromechanical (IP&E) als halfgeleiders—ligt er een unieke urgentie en verantwoordelijkheid bij professionals in genoemde sectoren om goed lifecycle management toe te passen. 

Hoe beïnvloedt componentobsolescentie lifecycle management? 

In de complexe wereld van elektronische componenten—een supply chain die vele van de grootste en meest invloedrijke commerciële sectoren ondersteunt—is obsolescentie de drijvende kracht achter lifecycle management. 

Voor veel producten betekent lifecycle management het herkennen van de levensfase van het product en het daarop afstemmen van marketing-, sales- en overkoepelende bedrijfsstrategieën. Bij elektronische componenten voeren OEMs lifecycle management echter primair uit om zich tijdig voor te bereiden op onvermijdelijke obsolescentie. Dit houdt vaak in dat er duidelijke noodmaatregelen worden vastgesteld die het effect van het stoppen met een specifiek component kunnen opvangen. 

Wat zijn de meest effectieve strategieën voor componentlifecyclemanagement? 

Voor doelgericht lifecycle management van elektronische componenten is het noodzakelijk dat componentengineers en strategische sourcingprofessionals een reeks beproefde technieken toepassen. Deze geaccepteerde methodes helpen samen om de negatieve gevolgen van obsolescentie proactief te beperken en toekomstige bedrijfsvoering te beschermen tegen kostbare verstoringen. 

  • Crosses identificeren: Bij het beheren van obsolescentierisico is weinig belangrijker dan het identificeren van crosses. OEMs en de verantwoordelijken voor het up-to-date houden van hun stuklijsten (BOMs) moeten naar alternatieve componenten zoeken die aan de form-fit-function (FFF)-vereisten voldoen, actief door distributeurs worden aangeboden en geen grote impact hebben op de kosten en het budget. Het opzetten van cross-referenties mag geen ad-hocmaatregel zijn. Voor een effectieve en herhaalbare aanpak moet dit een iteratief proces zijn dat naadloos is geïntegreerd in de ontwerp- en ontwikkelingsfasen van het product.
  • Effectieve componentselectie in de ontwerp- en ontwikkelingsfase: Wanneer engineers onderdelen selecteren voor de stuklijst (BOM) van een nieuw product, moeten zij rekening houden met verschillende criteria, zoals kosten, form-fit-function-eisen en beschikbaarheid bij distributeurs. Hoewel dit op korte termijn wellicht minder relevant lijkt, moet ook de levensfase van een component in overweging worden genomen. Door componenten te selecteren die nog aan het begin van hun lifecycle staan—vooral in de groeifase of volwassenheidsfase—winnen bedrijven essentiële tijd voordat ze crosses moeten sourcen of herontwerp moeten uitvoeren. 
  • Multisourcing: Sterke diversificatie van de supply chain is altijd aan te raden voor sourcing- en inkoopteams en de OEMs waarvoor zij werken. Ook binnen het beheer van componentlevenscycli en het beperken van obsolescentierisico is het van belang alternatieve fabrikanten te identificeren die componenten produceren die als cross-reference kunnen dienen voor bestaande onderdelen. Let op: multisourcing op dealerniveau helpt niet bij het beperken van obsolescentie—als de leverancier besluit te stoppen met een onderdeel, zijn alle distributeurs even machteloos om het opnieuw te leveren. 
  • Obsolescentieprognose: Hoewel organisaties veel maatregelen kunnen nemen om componentlevenscycli te beheren en het risico van obsolescentie te reduceren, draait het uiteindelijk om één ding: weten in welke levensfase een component verkeert en wanneer hij waarschijnlijk obsoleet raakt. Daarom is het voorspellen van obsolescentie zo’n essentieel hulpmiddel voor OEMs. Bedrijven met de meest accurate inschatting van de levensfase van componenten en de resterende tijd tot beëindiging kunnen deze informatie op meerdere manieren benutten. 

Hoe kan obsolescentieprognose bedrijven helpen bij het beheer van componentlevenscycli? 

Nauwkeurige obsolescentieprognose vormt zonder twijfel het fundament van elk effectief beleid voor componentlifecyclemanagement. Door de complexiteit is deze techniek niet altijd direct beschikbaar: slechts weinig OEMs bezitten de technologie of kennis om dergelijke voorspellingen zelfstandig uit te voeren, daarvoor is toegang tot enorme hoeveelheden actuele en historische data vereist, de mogelijkheid om deze datastromen feilloos te analyseren en relevante conclusies te trekken waarmee de lifecycleprognose gestuurd kan worden. 

Dit is precies waarom een tool zoals het supply chain-risicomanagementplatform (SCRM) Z2Data zo krachtig kan zijn. De SCRM-software bevat eigen algoritmes voor lifecycleprognose die klanten met een toonaangevende nauwkeurigheid kunnen voorspellen wanneer componenten hun einde levensduur (EOL) bereiken. De obsolescentievoorspellingen van Z2Data hebben een historische nauwkeurigheid van 90%—wat betekent dat klanten beslissingen en risicobeheermaatregelen kunnen nemen met het vertrouwen dat de onderliggende informatie betrouwbaar en valide is. Meer weten over EOL-voorspellingen van Z2Data en andere functies voor Part Risk Manager? Bezoek de website of vraag een demo aan.