Wat betekent de nieuwe CSDDD voor original equipment manufacturers?

Belangrijkste punten van het artikel:

• De CSDDD legt juridisch bindende due diligence-plichten op die diep reiken in uw leveranciersnetwerk en downstream distributie. Met ESG-compliance (Environmental, Social & Governance) al hoog op de agenda, verhoogt CSDDD de eisen door actieve identificatie en mitigatie van mensenrechten- en milieuschendingen te vereisen over de volledige "activiteitenketen".
• De nalevingsverplichtingen voor de CSDDD worden gefaseerd ingevoerd. Grote EU-ondernemingen en niet-EU-bedrijven met een aanzienlijke EU-omzet zullen als eerste aan de eisen moeten voldoen. Ook OEM’s (Original Equipment Manufacturers) met een hoofdkantoor buiten de EU vallen uiteindelijk onder de reikwijdte als hun EU-omzet bepaalde drempels overschrijdt (doorgaans circa €450 miljoen).
• Er zijn nu al verschillende stappen die bedrijven kunnen nemen om zich voor te bereiden op CSDDD-compliance, zoals het in kaart brengen van de waardeketen en het identificeren van de hoogste-risicoleveranciers; het actualiseren van leverancierscontracten met due diligence-clausules; het integreren van systemen voor leveranciersherleidbaarheid en continue monitoring; en het trainen van interne teams en toewijzen van governance-rollen. 

De Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) verandert de manier waarop original equipment manufacturers (OEM’s) kijken naar toeleveringsketens, risico’s en ESG-compliance. Veel bedrijven vragen zich nu af: "Wat vereist de CSDDD daadwerkelijk van OEM’s en hoe sluit het aan op bestaande raamwerken zoals de CSRD en EUDR?" In dit artikel leest u waarom OEM’s zich hier nu op moeten richten, wat de richtlijn inhoudt, hoe deze zich verhoudt tot andere regelgeving en welke praktische stappen OEM’s kunnen nemen om te voldoen.

Waarom OEM’s zich nu moeten richten op de CSDDD

Als u als OEM wilt begrijpen wat de CSDDD voor uw organisatie betekent, is er een beknopte manier om uw wettelijke verplichtingen te duiden:

• De CSDDD legt juridisch bindende due diligence-plichten op die diep reiken in uw leveranciersnetwerk en downstream distributie. Met ESG-compliance al topprioriteit, legt CSDDD de lat hoger door actieve identificatie en mitigatie van mensenrechten- en milieuschendingen te eisen over de volledige "activiteitenketen".

Voordat we verder ingaan op de details, volgt hier een korte begrippenlijst in eenvoudige termen:

• CSDDD: De due diligence-wet van de EU die bedrijven verplicht negatieve milieu- en mensenrechteneffecten te beheren in hun gehele bedrijfsvoering en toeleveringsketen.
• ESG-compliance: Inspanningen om te voldoen aan interne en externe eisen en regelgeving rondom milieu, maatschappij en governance (bestuur).
• CSRD: De Corporate Sustainability Reporting Directive, die duurzaamheidsrapportage verplicht stelt.
• EUDR: De EU Deforestation Regulation, een EU-regelgeving gericht op grondstoffen die verband houden met ontbossing.

In dit artikel leest u over de reikwijdte van de CSDDD, de impact op OEM’s, de verbindingen met bestaande regelgeving, sleutelverplichtingen en de belangrijkste uitdagingen en kansen voor betrokken organisaties. 

Wat is de CSDDD? Inzicht in de richtlijn voor OEM’s

De CSDDD is het toonaangevende due diligence-raamwerk van de EU. De richtlijn verplicht bedrijven tot identificeren, voorkomen, mitigeren en herstellen van negatieve effecten op mensenrechten en milieu. De invoering markeert een overgang van vrijwillige ESG-beleidsmaatregelen naar verplichte due diligence.

Tijdlijn en toepasselijkheid

De nalevingsverplichtingen voor de CSDDD worden gefaseerd ingevoerd. Grote EU-ondernemingen en niet-EU-bedrijven met een aanzienlijke EU-omzet zullen als eerste moeten voldoen aan de eisen. Zelfs OEM’s met een hoofdkantoor buiten de EU zullen uiteindelijk onder de richtlijn vallen als hun EU-omzet bepaalde drempels overschrijdt (doorgaans circa €450 miljoen).

Relaties en verschillen met CSRD en EUDR

De CSDDD is niet uitwisselbaar met de CSRD. De CSRD is primair een rapportagerichtlijn, terwijl de CSDDD operationeel is en focust op due diligence. U kunt de CSRD zien als regelgeving over "wat u rapporteert". De CSDDD draait om "wat u daadwerkelijk moet doen". De CSDDD grijpt ook in op de EUDR, vooral wanneer OEM’s componenten sourcen die grondstoffen als rubber, hout, soja of palmolie bevatten. EUDR is gericht op ontbossingsvrije toeleveringsketens, terwijl de CSDDD een breder spectrum aan mensenrechten- en milieurisico’s dekt.

Waarom OEM’s worden geraakt door de CSDDD

OEM’s zijn afhankelijk van grote, mondiale, meerlaagse toeleveringsketens — precies de netwerken waarop de CSDDD zich richt. Een typische OEM-waardeketen omvat upstream grondstoffenleveranciers, componentfabrikanten, assemblagepartners, contractfabrikanten en downstream distributeurs.

Activiteitenketen: waarom het ertoe doet

De CSDDD geldt niet alleen voor directe leveranciers (tier 1), maar ook voor "gevestigde zakelijke relaties" door de gehele activiteitenketen. Voor OEM’s omvat dit relaties die essentieel zijn voor grondstofwinning, onderdelenproductie, logistiek, distributie en in sommige gevallen de afvoer van producten.

ESG-compliance is centraal voor OEM’s

‍OEM’s beheren doorgaans duizenden leveranciers, waarvan velen klein of gevestigd zijn in regio’s met beperkte toezicht. Hierdoor is ESG-compliance—in het bijzonder rondom milieu en arbeidspraktijken—essentieel om risico’s te beheersen. Zoekgegevens tonen aan dat de term OEM al duidt op een ecosysteem met hoge compliance-complexiteit.

Risico bij niet-naleving

‍Niet-naleving kan leiden tot juridische sancties, stillegging van de bedrijfsvoering, schadevergoedingen, reputatieschade, productvertragingen en verstoringen in kritieke toeleveringsketens.

Sleutelverplichtingen voor OEM’s onder de CSDDD

OEM’s moeten een gestructureerde due diligence-aanpak hanteren. Kernverplichtingen zijn onder meer:

Due diligence-acties

‍OEM’s moeten mensenrechtenschendingen en milieuschade identificeren, voorkomen, mitigeren en herstellen. Dit kan onder meer gedwongen arbeid, onveilige arbeidsomstandigheden, chemische gevaren, impact op biodiversiteit en broeikasgasemissies omvatten.

Reikwijdte van de activiteiten

‍De CSDDD geldt voor de eigen activiteiten van OEM’s, dochterondernemingen, leveranciers over meerdere tiers, logistieke partners, downstream distributeurs en—voor sommige sectoren—de afval- en recyclingfase.

Governance- en beleidsvereisten

‍Om aan de CSDDD te voldoen, moeten OEM’s toezicht op bestuursniveau implementeren, due diligence-beleid aannemen, klachtenmechanismen instellen en ESG-criteria in integreren in de inkoopprocedures.

Drempels en gefaseerde invoering

‍Grote bedrijven worden als eerste geraakt door de nalevingseisen. OEM’s dienen personeels- en omzetdrempels, conform de EU-definities, te beoordelen om te bepalen wanneer hun verplichtingen ingaan.

Hoe de CSDDD samenhangt met ESG-compliance, CSRD en EUDR

‍CSDDD, CSRD en EUDR zijn met elkaar verweven, waardoor OEM’s inzicht dienen te hebben in de overlappende eisen.

CSDDD versus CSRD

‍De CSRD draait om openbaarmaking; de CSDDD draait om actie. Er is ook synergie: data die wordt verzameld voor de CSDDD ondersteunt CSRD-rapportages, en CSRD-openbaarmakingen bevatten informatie over de due diligence-processen die door de CSDDD worden vereist.

De rol van de EUDR voor OEM’s

‍Als OEM’s rubber, leer, hout, papier, cacao, palmolie of soja sourcen, is de EUDR van toepassing. Zelfs als zij deze producten niet direct aankopen, kunnen ze voorkomen in de geproduceerde componenten. De CSDDD benadrukt het belang van traceerbaarheid en leveranciersbeoordelingen, terwijl EUDR specifieke eisen stelt aan geolocatie van grondstoffen.

Praktische implicaties

Fabrikanten zullen diepgaande zichtbaarheid in hun tier 2- en tier 3-leveranciers moeten realiseren, sterker moeten leunen op traceerbaarheidstools en betere ESG-data inzetten om singlesourcing-risico te verminderen. Veel OEM’s maken gebruik van externe data-aggregatieplatforms zoals Z2Data om leveranciers-ESG-informatie te consolideren, monitoring van regelgeving te automatiseren en hiaten te identificeren binnen meerlaagse toeleveringsketens.

Strategisch voordeel
Bedrijven die robuuste due diligence-systemen ontwikkelen, kunnen beter kapitaal aantrekken, klantvertrouwen vergroten en verstoringen in de toeleveringsketen verminderen—en zo nalevingsverplichtingen omzetten naar concurrentievoordeel.

Wat OEM’s nu moeten doen: een praktische implementatieroadmap

1. Stap 1: Breng de waardeketen in kaart en identificeer hoge risicoleveranciers
   Organisaties die onder de scope vallen zouden hun bedrijfsactiviteiten over alle tiers moeten documenteren, met prioriteit voor sectoren met bekende mensenrechten- of milieurisico’s.
2. Stap 2: Beleid en leverancierscontracten actualiseren
   Integratie van due diligence-clausules in inkoopcontracten, met duidelijke verwachtingen voor corrigerende maatregelen richting niet-conforme leveranciers. 
3. Stap 3: ESG-metrics en monitoringssystemen integreren
   Aangezien OEM’s vaak tienduizenden onderdelen en leveranciers beheren, hebben zij systemen nodig voor leveranciersinzicht, traceerbaarheid en continue monitoring. Geautomatiseerde datatools zoals Z2Data helpen bij het beheren van omvang en complexiteit en ondersteunen continue monitoring, waardoor de handmatige werklast afneemt.
4. Stap 4: Stem CSDDD-werkzaamheden af op CSRD om dubbel werk te voorkomen
   Harmoniseer gegevensverzameling, governance-structuren en rapportages om beide kaders efficiënt te bedienen.
5. Stap 5: Train interne teams en wijs governance-rollen toe
   Inkoop-, engineering-, compliance- en juridische teams hebben allemaal behoefte aan rolgerichte training.
6. Stap 6: Monitoren, auditen, rapporteren en voorbereiden op handhaving
   OEM’s zouden escalatiepaden, opvolging van corrigerende acties en periodieke audits moeten inrichten. Toezichthouders zullen de CSDDD strikter handhaven dan eerdere vrijwillige initiatieven.

Uitdagingen en kansen voor OEM’s

Veelvoorkomende uitdagingen

‍OEM’s kampen met beperkte zichtbaarheid voorbij tier 1-leveranciers, inconsistente of ontbrekende ESG-data, verouderde inkoopprocessen en de administratieve last van compliance met meerdere kaders.

Kansen

‍Toegewijde due diligence-systemen kunnen processen stroomlijnen, risico’s beperken, leveranciersprestaties verbeteren en het duurzaamheidprofiel van de OEM versterken. Het resultaat: kostenbesparing door betere voorspellingen, minder verstoringen en sterker klantvertrouwen.

Toekomstige wijzigingen

‍Het Europees Parlement heeft recent voorgesteld het bereik van duurzaamheidsregelgeving te versmallen, waarbij de CSRD alleen geldt voor ondernemingen met meer dan 1.750 medewerkers en €450 miljoen omzet, en de CSDDD voor bedrijven met meer dan 5.000 medewerkers en €1,5 miljard omzet. Grote bedrijven die onder deze richtlijnen vallen, dienen een risicogerichte due diligence-aanpak te hanteren, kleinere partners niet te overbelasten en hoeven mogelijk geen klimaattransitieplannen meer op te stellen. Nu deze regelgeving de implementatiefase in gaat, verschuift het toezicht naar de lidstaten. Er wordt voorgesteld om een EU-portaal te ontwikkelen dat rapportageresources centraliseert. De Raad verwacht de wetgeving eind 2025 te finaliseren.

Het belang van de CSDDD—en hoe Z2Data kan ondersteunen

Voor OEM’s is de CSDDD méér dan ‘weer een ESG-regelgeving’: het is een verplichting om fundamenteel na te denken over verantwoordelijkheid in de waardeketen. De richtlijn breidt due diligence-plichten uit over de activiteitenketen, verhoogt governance-verwachtingen en verstevigt de band met ESG-compliancekaders zoals CSRD en EUDR.

Organisaties die tijdig compliance-maatregelen treffen—zoals het in kaart brengen van leveranciers, het moderniseren van inkoopbeleid, vergroten van zichtbaarheid en stroomlijnen van due diligence-processen—beheersen opkomende compliance-risico’s effectiever. Op termijn levert deze inzet breder, systemisch voordeel op en vertaalt het zich naar duurzaam strategisch waarde voor de onderneming. 

Voor bedrijven die willen voldoen aan het groeiende pakket aan ESG-regelgeving van de EU, maar niet de interne capaciteit hebben om alles uit te voeren, biedt supply chain-risicobeheer (SCRM)-tool Z2Data een breed scala aan compliance-mogelijkheden. De compliance-oplossingen van Z2Data omvatten:

• Leveranciersenquêtes/-campagnes: Z2Data kan leveranciers benaderen om alle noodzakelijke compliance- en regulatoire informatie te verkrijgen, zodat een volledige compliance-analyse kan worden uitgevoerd.
• Compliance workflow-platform: De software van Z2Data fungeert als workflow-platform waarmee teamleden de status en voortgang van outreach kunnen volgen, escalaties, e-mails en andere correspondentie automatiseren, en klanten maximaal inzicht bieden in outreach-campagnes. 
• White-glove-aanpak richting leveranciers: Om tot de beste resultaten te komen werkt Z2Data nauw samen met leveranciers, met aandacht en begeleiding die nodig is om snel data en documentatie te delen. Het doel: zoveel mogelijk informatie en dekking verkrijgen, zodat Z2Data-teams tot optimale compliance-beoordelingen kunnen komen. 
• Compliance risicoanalyse: Zodra de statussen voor alle relevante onderdelen zijn toegekend, helpen Z2Data’s compliance-experts klanten bedreigingsniveaus te beoordelen van componenten zonder duidelijke status. Z2Data zet hiervoor ervaren compliance-professionals in, zodat bedrijven begrijpen welke "No Status"-onderdelen het grootste risico vormen, en welke minder zorgelijk zijn. 

Meer weten over Z2Data en het volledige aanbod aan compliance-, duurzaamheids- en ESG-functionaliteit? Plan een gratis proefperiode met één van onze productspecialisten.

‍