Gdzie produkowane są najważniejsze na świecie półprzewodniki?

Półprzewodniki są niezastąpione dla przemysłu, obronności i geopolityki. W tej analizie Z2Data przyglądamy się, gdzie projektowane, wytwarzane i montowane są najbardziej kluczowe z nich.

Michael Mariani

10 min czytania
Gdzie produkowane są najważniejsze na świecie półprzewodniki?

Z każdym rokiem znaczenie półprzewodników stale rośnie. Choć od dawna są kluczowe dla technologii XXI wieku, takich jak laptopy, smartfony czy coraz bardziej zaawansowane samochody połączone, ostatnia dekada przyniosła także ich dynamiczny rozwój w obszarze technologii obronnych i wojskowych. Dodatkowo, obecnie półprzewodniki stały się nieodzownym elementem sprzętu wspierającego rozwój sztucznej inteligencji (AI). Wiodące firmy AI, jak OpenAI i Anthropic, wykorzystują jedne z najbardziej zaawansowanych chipów na świecie do obsługi swoich modeli – w tym GPU Blackwell B200 firmy Nvidia. Chipy te, a także oprogramowanie i technologie je wspierające, obecnie stanowią kluczową dźwignię geopolityczną między państwami rywalizującymi w globalnym wyścigu AI.

Ze względu na szeroki wachlarz zastosowań półprzewodników i ich krytyczne znaczenie dla bezpieczeństwa oraz rozwoju gospodarczego wielu krajów, monitoring globalnej mapy produkcji półprzewodników jest niezwykle istotny. Z finansowego, geopolitycznego i handlowego punktu widzenia – miejsce produkcji chipów ma ogromne znaczenie. Biorąc to pod uwagę, Z2Data przeprowadziło analizę danych, by uzyskać pełniejszy obraz światowego ekosystemu produkcji półprzewodników, obejmując miejsca projektowania, wytwarzania i montażu najbardziej poszukiwanych, nie do zastąpienia chipów.

Analiza ekosystemu produkcji półprzewodników Z2Data: kluczowe wnioski

Nasza analiza przyniosła kilka istotnych spostrzeżeń, w tym:

  • Statystyczne ujęcie postępów Chin w produkcji chipów
  • Najważniejsze półprzewodniki stojące za dominacją Tajwanu w branży
  • Dowody potwierdzające, że choć produkcja półprzewodników w USA może ustępować innym krajom, kraj ten nadal dominuje w obszarze projektowania chipów

Te dane mogą potwierdzić niektóre założenia, a inne zakwestionować. Przede wszystkim jednak dostarczają producentom OEM i innym firmom pozyskującym chipy znacznie bardziej pogłębionego obrazu rynku półprzewodników niż standardowe przekazy medialne. Liczymy, że liderzy łańcucha dostaw oraz ich organizacje zapoznają się z raportem z dużym zainteresowaniem, wykorzystując te dane do podejmowania przyszłych decyzji zakupowych.

Znaczenie analizy dla producentów OEM

Zawarte w raporcie dane oraz wnioski mają pomóc specjalistom lepiej zrozumieć złożony i lukratywny ekosystem produkcji chipów. Materiał ten nie powinien być traktowany jako statyczna informacja – zależy nam, by unikalne dane i analizy z raportu realnie wpływały na strategie zarządzania łańcuchem dostaw, poszerzając wiedzę liderów dzięki wskazaniu najbardziej znaczących aktualnie trendów w tej branży.

Rozwijanie wiedzy o globalnym ekosystemie produkcji półprzewodników

Nawet dla profesjonalistów ds. zaopatrzenia i zakupów ekosystem produkcji półprzewodników potrafi być niezwykle złożony i dynamiczny. Informacje i dane zgromadzone w raporcie mogą stanowić mapę odniesienia dla rozlokowania geograficznego najważniejszych procesów. Osoby zainteresowane ustaleniem, gdzie przede wszystkim produkowane są mikrokontrolery (MCU), dostrzegą, że dominują pod tym względem USA i Tajwan, zaś Japonia, Francja i Singapur domykają pierwszą piątkę. Specjaliści mogą również poszerzyć wiedzę o łańcuch dostaw półprzewodników dyskretnych, korzystając z raportu w celu identyfikacji państw odpowiadających za ich projektowanie i montaż. Tak szczegółowe dane umożliwiają przekraczanie popularnych, ale uproszczonych narracji — np. „cały świat jest zależny od foundry na Tajwanie", „USA już nie produkuje półprzewodników" — i prowadzą do pogłębionego rozumienia wielowymiarowego krajobrazu tej branży.

Dane zawarte w artykule pokazują również, jak wzajemnie powiązane są poszczególne kraje i ich podmioty z branży półprzewodników. Przykładowo, z naszej analizy wynika, że najwięcej układów typu interface IC jest projektowanych w USA (na podstawie lokalizacji siedziby firm), jednak krajem dyfuzji (COD, country of diffusion) dla wielu z tych chipów są Tajwan i Niemcy. Z kolei montaż nierzadko odbywa się w krajach Azji Południowo-Wschodniej, takich jak Malezja, Tajlandia i Filipiny. Analiza tych wyników pozwala lepiej uchwycić skalę współzależności oraz zrozumieć, które państwa pełnią jakie role w produkcji.

Zgromadzone dane pozwalają firmom lepiej zrozumieć różne aspekty globalnego ekosystemu produkcji półprzewodników, w tym:

  • Lepiej poznać geograficzny rozkład globalnego ekosystemu produkcji półprzewodników
  • Zidentyfikować stopień współzależności procesów produkcji wielu chipów, gdzie projektowanie, produkcja i montaż odbywają się w różnych miejscach
  • Pogłębić wiedzę na temat lokalizacji produkcji określonych kategorii komponentów – np. Chiny produkują nieproporcjonalnie dużo układów dyskretnych, podczas gdy Tajwan dominuje w FPGA i pamięciach DRAM

Poznaj zdolności produkcyjne krajów China+1

Rok 2025 był wyjątkowo trudny dla amerykańskich firm importujących towary z zagranicy, a zwłaszcza dla tych, które w dużej mierze polegają na Chinach. Administracja Donalda Trumpa przez większość roku prowadziła naprzemienną wojnę handlową z Komunistyczną Partią Chin (CCP), a amerykańscy importerzy musieli się mierzyć z cłami sięgającymi ponad 50% w przypadku wielu chińskich towarów. Organizacje, dla których obecny poziom ceł w Chinach jest coraz mniej do zaakceptowania, mogą rozważać dywersyfikację łańcucha dostaw i nawiązywanie współpracy z innymi krajami o mniej burzliwych relacjach z USA.

Część danych z tego artykułu stanowi kontekstowe wsparcie dla firm rozważających strategiczne podejście do krajów China+1 posiadających rozwinięty sektor produkcji półprzewodników. Państwa Azji Południowo-Wschodniej, takie jak Malezja, Tajlandia czy Filipiny, dynamicznie rozwijają działalność w zakresie montażu, testowania i pakowania półprzewodników. Choć firmy amerykańskie nie zawsze mogą z dnia na dzień przenieść produkcję chipów poza Chiny, większą elastyczność mogą uzyskać w zakresie wyboru kraju montażu (COA, country of assembly).

Budowanie adekwatnych strategii zarządzania ryzykiem

Ostatecznie analiza danych dostarcza organizacjom podstaw do opracowania i wdrażania nowych strategii zarządzania ryzykiem w łańcuchu dostaw (SCRM – Supply Chain Risk Management). Wysokie cła, działania odwetowe na linii handlowej oraz utrzymujące się napięcia geopolityczne między USA a Chinami powodują, że półprzewodniki produkowane w Chinach mogą być postrzegane jako komponenty wysokiego ryzyka. W takich przypadkach firmy powinny rozważyć wdrożenie dedykowanych strategii ograniczania ryzyka dla tych części. Do szczególnie narażonych segmentów należą również programowalne układy logiczne FPGA, w dużym stopniu zależne od zaledwie sześciu dostawców z Tajwanu.

Przykłady dedykowanych strategii obejmują:

  • Zabezpieczenie alternatywnych źródeł zaopatrzenia – zarówno poprzez komponenty alternatywne, innych dostawców, jak i kraje produkcji
  • Wzmacnianie relacji z kluczowymi dostawcami, produkującymi chipy, dla których brakuje alternatyw
  • Dywersyfikację łańcucha dostaw w celu ograniczenia zależności od krajów o niestabilnych relacjach z USA
  • Poszukiwanie sposobów zmniejszenia kosztów celnych poprzez analizę krajów montażu (COA), dyfuzji (COD) oraz potencjalną realizację strategii „tariff engineering”

Metodologia analizy produkcji półprzewodników Z2Data

Dane prezentowane w artykule zostały zebrane na podstawie identyfikacji 10 najważniejszych kategorii półprzewodników. Kryteria uwzględniały globalną sprzedaż, zastosowania oraz złożoność produkcji. Wybrane typy to:

  • Analog/Mixed Signal ICs
  • Półprzewodniki dyskretne (diody, tranzystory, MOSFETy)
  • Procesory CPU (central processing units)
  • Field-Programmable Gate Arrays (FPGA)
  • Interface ICs
  • Pamięci DRAM
  • Pamięci Flash/EEPROM
  • Power Management ICs
  • RF/Wireless ICs
  • Mikrokontrolery (MCU)

Po zdefiniowaniu zakresu zebraliśmy dane dotyczące wszystkich aktywnych numerów katalogowych produkcyjnych (MPN – manufacturer part number) dla tych 10 kategorii w naszej bazie. Następnie posegregowano dane według kraju produkcji (country of diffusion – COD), kraju montażu (country of assembly – COA) oraz kraju projektowania (na podstawie lokalizacji siedziby głównej firmy).

W końcowym etapie analizy wyodrębniono pięć najważniejszych krajów w każdej kategorii. (Przykładowo, dla FPGAs analizowano liczbę MPN produkowanych na Tajwanie, w Singapurze, USA, Japonii i Irlandii – to pięć państw o największej produkcji FPGA). Końcowy raport objął 30 kategorii i kilka milionów pojedynczych półprzewodników.

Najważniejszy wniosek 1: Chiny liderem w produkcji dyskretnych układów półprzewodnikowych

W ostatnich latach dużo mówi się o rosnącej pozycji Chin w branży półprzewodników. Państwo to poczyniło duże postępy w zwiększaniu swoich mocy produkcyjnych i integracji z globalnymi łańcuchami dostaw, jednak pytanie pozostaje, czy uda im się ostatecznie dogonić Tajwan, Japonię i USA, które mają ogromną przewagę wynikającą m.in. z wieloletniego doświadczenia branżowego.

Nasza analiza rzuca światło na segment produkcji, w którym Chiny szybko zniwelowały wcześniejsze różnice: półprzewodniki dyskretne. Są to pojedyncze elementy takie jak diody, tranzystory, MOSFETy czy prostowniki, wykonujące elementarne funkcje elektroniczne. Według naszych danych Chiny wyraźnie dominują zarówno w produkcji, jak i montażu tych komponentów. (Jak w przypadku wielu kategorii, najwięcej z tych elementów powstaje w USA, natomiast Chiny zajmują trzecie miejsce pod względem projektowania).

W kategorii country of diffusion (COD), Chiny są zdecydowanym liderem – mają ponad 270 000 numerów katalogowych produkcyjnych (MPN).

Najważniejsze kraje dyfuzji (COD) dla układów dyskretnych

  1. Chiny
  2. Tajwan
  3. Stany Zjednoczone
  4. Japonia
  5. Indie

W zakresie montażu, testowania i pakowania Chiny również zajmują pozycję światowego lidera. Przewaga Chin w zakresie assembly, test and packaging (ATP) dla układów dyskretnych jest jeszcze większa niż w przypadku produkcji (dyfuzji). Państwo to jest COA dla ponad 380 000 aktywnych dyskretnych komponentów, ponad trzykrotnie przewyższając drugą Japonię.

Najważniejsze kraje montażu (COA) dla układów dyskretnych

  1. Chiny
  2. Tajwan
  3. Filipiny
  4. Stany Zjednoczone
  5. Tajlandia

Najważniejszy wniosek 2: FPGA i pamięci DRAM fundamentem pozycji Tajwanu

Większość z nas słyszała już statystyki dotyczące Tajwanu – kraj odpowiada za ponad 60% światowej produkcji półprzewodników, a także aż 90% najbardziej zaawansowanych chipów. Tajwan i jego kultowa foundry, czyli Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC), są niezbędnym ogniwem globalnego łańcucha dostaw półprzewodników, bez których wiele popularnych urządzeń nie mogłoby istnieć.

Choć dane te oddają rangę Tajwanu, analiza Z2Data uwidacznia jeszcze jeden kluczowy aspekt tej dominacji – znaczący udział zaledwie dwóch kategorii komponentów: FPGA i pamięci DRAM. Tajwan produkuje więcej FPGA niż kolejne cztery państwa razem wzięte. Co ciekawe, ponad 13 000 numerów MPN jest produkowanych przez zaledwie sześciu lokalnych dostawców.

Najważniejsze kraje dyfuzji (COD) dla FPGA

  1. Tajwan
  2. Singapur
  3. Stany Zjednoczone
  4. Japonia
  5. Irlandia

Najważniejsze kraje montażu (COA) dla FPGA

Choć Tajwan nadal znacząco przewyższa inne kraje w procesach montażu, testowania i pakowania chipów, to w tej kategorii przewaga nie jest tak zdecydowana, jak w dyfuzji. Tajwan jest krajem montażu dla prawie 13 000 FPGA, ale dwa kolejne – Korea Południowa i Malezja – obsługują po ponad 8 000 FPGA.

  1. Tajwan
  2. Korea Południowa
  3. Malezja
  4. Filipiny
  5. Stany Zjednoczone

Podobna sytuacja dotyczy pamięci DRAM. Tajwan to zdecydowany lider w ich produkcji – zarówno pod względem liczby MPN, rodzin komponentów, jak i liczby unikalnych dostawców.

Najważniejsze kraje dyfuzji (COD) dla pamięci DRAM

  1. Tajwan
  2. Chiny
  3. Japonia
  4. Stany Zjednoczone
  5. Singapur

Najważniejsze kraje montażu (COA) dla pamięci DRAM

Tajwan jest także główną lokalizacją dla montażu, testowania i pakowania (ATP) pamięci DRAM, mając przewagę nad wszystkimi pozostałymi krajami, choć Chiny plasują się wysoko zarówno w kategorii dyfuzji, jak i montażu w tym segmencie.

  1. Tajwan
  2. Chiny
  3. Wietnam
  4. Korea Południowa
  5. Singapur

Najważniejszy wniosek 3: USA wciąż kluczowe dzięki przewadze projektowej mimo medialnych narracji

Wbrew dominującym w ostatnich latach przekazom o tracącym znaczeniu USA jako producenta półprzewodników, kraj ten pozostaje ważnym ogniwem globalnego ekosystemu chipów. Faktem jest zmniejszenie udziału w globalnej produkcji (z 37% w 1990 r. do ok. 12% obecnie), jednak USA nadal plasują się w czołówce pod względem wybranych grup towarowych, takich jak mixed-signal ICs, procesory CPU czy pamięci Flash.

Obszarem, w którym USA najbardziej się wyróżnia, jest etap projektowania chipów. Według Center for Strategic and International Studies (CSIS), kraj ten generuje 46% globalnej sprzedaży projektów chipów oraz 72% sprzedaży oprogramowania i licencji do projektowania półprzewodników.

Nasza analiza potwierdza tę tezę. Liczba numerów MPN zaprojektowanych w USA (w obrębie 10 analizowanych kategorii) jest bezkonkurencyjna w stosunku do innych krajów. USA wyraźnie przodują m.in. w segmentach CPU, interface ICs oraz pamięci Flash/EEPROM. (Przypominamy, że lokalizację projektowania ustalano na podstawie siedziby głównej firmy).

Co warte podkreślenia, USA przewodzą pod względem projektów we wszystkich 10 kluczowych grupach półprzewodników analizowanych przez Z2Data. Poniżej wybrane przykłady tej dominacji.

Czołowe siedziby firm projektujących procesory CPU

USA projektuje więcej procesorów CPU – ponad 7000 aktywnych MPN – niż cztery kolejne kraje razem wzięte.

  1. Stany Zjednoczone
  2. Japonia
  3. Niderlandy
  4. Wielka Brytania
  5. Singapur

‍

Czołowe siedziby firm projektujących interface ICs

Dominacja projektowa USA jeszcze bardziej uwidacznia się w interface ICs. Według naszej analizy, spółki amerykańskie odpowiadają za niemal 28 000 projektów interface ICs – większość wszystkich tego typu komponentów na świecie.

  1. Stany Zjednoczone
  2. Japonia
  3. Chiny
  4. Niemcy
  5. Irlandia

Czołowe siedziby firm projektujących pamięci Flash/EEPROM

USA są również liderem pod względem projektowania pamięci Flash i EEPROM, z niemal 20 000 MPN opracowanych przez firmy z siedzibą w Stanach Zjednoczonych. Komponenty te są kluczowe m.in. dla mikrokontrolerów (MCU), laptopów oraz systemów samochodowych.

  1. Stany Zjednoczone
  2. Tajwan
  3. Chiny
  4. Szwajcaria
  5. Japonia

Uzyskaj wgląd w swój łańcuch dostaw półprzewodników dzięki Z2Data i pełnej widoczności

Jeszcze przed wprowadzeniem ceł przez administrację Trumpa i wywołanymi przez nie sporami handlowymi, firmy amerykańskie zmagały się z licznymi trudnościami w łańcuchach dostaw półprzewodników. Administracja Bidena nałożyła własne wysokie cła na chińskie układy, a amerykańskie OEM starają się opanować wzrost opłat, które weszły w życie 1 stycznia tego roku.

Ze względu na istotę geopolityczną oraz znaczenie dla obronności i elektroniki konsumenckiej, półprzewodniki zapewne nadal będą wykorzystywane przez konkurujące państwa jako narzędzie wpływu – bez względu na aktualnie rządzącą partię czy administrację. Z tego powodu OEM i inne firmy mogą uzyskać cenne wsparcie i przewagę konkurencyjną, korzystając z widoczności oraz analiz zapewnianych przez narzędzia zarządzania ryzykiem w łańcuchu dostaw, takie jak Z2Data.

Z2Data zapewnia rozbudowane dane i analizy dotyczące globalnego łańcucha dostaw elektroniki, w tym m.in.:

  • Mapowanie połączeń komponent-lokalizacja
  • Wyszukiwanie parametryczne
  • Czyste, znormalizowane dane
  • Lokalizacje produkcji i ATP
  • Kompleksowe profile dla ponad 1 miliarda komponentów
  • Szczegółowe powiązania referencyjne
  • Precyzyjne prognozowanie cyklu życia
  • Oceny ryzyka zestawienia materiałowego (BOM)

Firmy korzystające z pamięci DRAM, FPGA, dyskretnych układów i innych kategorii półprzewodników mogą budować swoje strategie zarządzania ryzykiem na bazie wiedzy i zasobów Z2Data. Dowiedzą się Państwo więcej o możliwościach Z2Data i rozwiązaniach zapewniających stabilność zakupów oraz ciągłość produkcji, umawiając demo bezpłatne z jednym z naszych ekspertów produktowych.