Afname energie: zullen lithiumvoorraden tekortschieten om aan de vraag te voldoen?

Een verstoring in lithiumaanvoer staat voor de deur. Wanneer en op welke manier zal deze beginnen?

Afname energie: zullen lithiumvoorraden tekortschieten om aan de vraag te voldoen?

Apple’s CFO Luca Maestri voorspelde onlangs een omzetverlies van 3 tot 4 miljard dollar dit kwartaal vanwege de beperkte beschikbaarheid van halfgeleiders en geavanceerde chips. Voeg Tim Cook toe aan de lijst van leiders in de technologiesector die zich recentelijk zorgen hebben geuit over de dreigende tekorten.

En meneer Cook heeft mogelijk nóg meer reden tot zorg: er dreigt een lithiummarktverstoring.

Nu de automobielsector steeds dieper in de elektrische voertuigen duikt en de vraag naar consumententechnologie blijft stijgen, kan het lithium waarmee deze apparaten worden aangedreven tegen 2027 schaars worden — met beschikbare voorraden die tegen onredelijke prijzen op de markt komen.

Het probleem begint bij de huidige methoden voor lithiumwinning

De wereldwijde lithiumwincapaciteit zal de vraag naar verwachting niet kunnen bijbenen, tenzij nieuwe investeringen het mijnproces versnellen. Zonder extra wincapaciteit voor lithium kunnen leveringsverliezen de lithiumprijzen tegen eind 2029 verdrievoudigen.

Daar komt bij dat de huidige wincapaciteit precies aan de huidige vraag voldoet, wat zorgt voor berusting binnen de toeleveringsketen. Toch zet de explosieve stijging in vraag naar elektrische voertuigen de sector op het spoor van een lithiumcrisis rond 2027. Het tekort aan lithium kan productievertragingen veroorzaken voor miljoenen elektrische voertuigen, en mogelijk ook consumentenelektronica.

Zelfs als extra capaciteit wordt toegevoegd, schat Rystad Energy dat het tot 7 jaar kan duren om nieuwe lithiumwijnfaciliteiten te ontwikkelen, te bouwen en te financieren.

Op basis van de huidige capaciteit en de vraag die elektrische voertuigen creëren, kan een lithiummarkttekort een productievertraging van bijna 3,3 miljoen EV’s veroorzaken. Zonder extra capaciteit kan dit oplopen tot een vertraging van 9 miljoen EV’s in 2028 en bijna 20 miljoen in 2030.

Laten we kort stilstaan bij de automobielsector van dit moment:

Lithium meme

Een toekomstig tekort aan lithium raakt meer dan alleen EV’s

Verwacht dat ook de scheepvaart, luchtvaart en energieopslag negatieve gevolgen ondervinden van schaarse lithiumvoorraden.

Bij lithium kunnen we een klassieke vraag uit elke Economie 101-college herhalen: wat is het verschil tussen schaarste en zeldzaamheid?

Lithium is niet zeldzaam. Het is ruim aanwezig in de grond en zelfs in de zee. Op dit moment is het niet schaars. Een grondstof wordt pas schaars als het aanbod de vraag niet meer kan dekken. Wanneer wordt lithium schaars? Laten we hieronder kijken—

Global LCE Mining Capacity

De markt gebruikt "LCE" (lithiumcarbonaatequivalent) als eenheid voor de productie van lithium. De productie van LCE bedraagt momenteel bijna 520.000 ton, terwijl de vraag voor 2021 is geschat op 300.000 ton.

De verwachting is echter dat de vraag snel zal toenemen.

Tegen 2025 bereikt de vraag naar LCE iets meer dan 1 miljoen ton, met een mijnbouwcapaciteit van 1,3 miljoen ton — voorlopig met een kleine voorsprong op het tekort.

Zoals zichtbaar in de bovenstaande grafiek wordt rond 2026 een "crossover" verwacht, waarbij de vraag naar lithiumbatterijen de beschikbare mijncapaciteit overschrijdt.

Zonder verdere capaciteitsuitbreiding wordt in 2028 een tekort van 820.000 ton verwacht tussen vraag en mijncapaciteit. In 2030 kan dit oplopen tot 2 miljoen ton. Maar dat is het meest pessimistische scenario, toch?

Volgens de EU en de VS wel. Wereldwijd zijn overheden zich bewust van een mogelijke lithiumcrisis, en de huidige tekorten aan halfgeleiders en chips zorgen voor extra aandacht richting toekomstige supply chain-verstoringen. In Noord-Amerika en Europa werken lopende projecten aan nieuwe methoden voor "directe lithiumwinning." Hierbij wordt gebruikgemaakt van een combinatie van chemicaliën en elektriciteit om lithium te scheiden van het basismateriaal, waardoor mogelijk minder afhankelijkheid ontstaat van de oudere brijnprocessen die nu in Zuid-Amerika veel worden toegepast.

Bovendien kan het verhogen van de recycling van oudere lithiumvoorraden in de toekomst extra capaciteit opleveren. In 2021 wordt nog maar 5% van de lithiumbatterijpakketten gerecycled. De overige 95% komen op de vuilnisbelt terecht of verdwijnen uit zicht.

En wat als ik u vertel dat zeewater een lithiumcrisis zou kunnen voorkomen?

De oceanen bevatten naar schatting 180 miljard ton lithium. Het probleem? De concentratie is heel laag — ongeveer 0,2 delen per miljoen.

Toch weerhoudt dat onderzoekers er niet van om steeds nieuwe filtratietechnieken te ontwikkelen om lithium uit zeewater te winnen. Deze zijn echter economisch en technisch niet rendabel genoeg: er gaat te veel lithium verloren.

Er zijn stappen gezet met selectieve elektrodefiltratietechnieken, maar deze concurreren nog niet met de efficiëntie en kosten van lithiumwinning op het land. Wel kan deze benadering helpen bij het terugwinnen van lithium uit gebruikte batterijen. De huidige recyclegraad van lithium is immers slechts 5%. Elke techniek om dit percentage te verhogen, is een stap in de goede richting.