:quality(85))
Điểm nổi bật của bài viết:
- Ngày 20/07/2026, Tổng thống Donald Trump đã ký Sắc lệnh hành pháp (EO) 14415. Sắc lệnh mới về khoáng sản quan trọng này bao gồm 11 chỉ đạo riêng biệt, bao quát các yêu cầu về tìm nguồn vật liệu, xác định và lập bản đồ chuỗi cung ứng khoáng sản trọng yếu, cũng như sàng lọc nhà cung cấp.
- Các yêu cầu lập bản đồ chuỗi cung ứng theo EO này được dự đoán sẽ rất khó tuân thủ. Việc lập bản đồ chuỗi cung ứng đến tận nguyên liệu thô giúp tăng khả năng minh bạch và giảm rủi ro, nhưng sẽ là phép thử về năng lực kể cả với những đội ngũ giàu kinh nghiệm nhất.
- Quy mô mà EO này hướng tới gần như chưa từng có tiền lệ. Tất cả sự chú ý sẽ đổ dồn về Bộ Quốc phòng vào ngày 18/10/2026 — 90 ngày sau khi EO được ký — khi cơ quan này dự kiến ban hành quy định chi tiết về cách doanh nghiệp phải tuân thủ yêu cầu lập bản đồ chuỗi cung ứng.
Ngày 20/07/2026, Tổng thống Donald Trump đã ký Sắc lệnh hành pháp (EO) 14415. EO này giải quyết hàng loạt mối quan tâm của chính phủ Hoa Kỳ về tìm nguồn khoáng sản trọng yếu, bao gồm cả việc xác định nguồn gốc vật liệu sử dụng trong sản phẩm bán cho chính phủ và việc sàng lọc nhà cung cấp một cách chặt chẽ.
Dù EO này được công bố vào tháng 07 bận rộn — bao gồm các lệnh trừng phạt OFAC mới, các công ty được đưa vào Danh sách thực thể UFLPA và nhiều sắc lệnh khác — doanh nghiệp không nên bỏ qua. Nhiều yêu cầu trong sắc lệnh này là yêu cầu hoàn toàn mới với các nhà thầu chính phủ. Các yêu cầu này sẽ buộc doanh nghiệp phải thay đổi lớn trong quy trình sàng lọc và tiếp nhận nhà cung cấp. Đồng thời, sắc lệnh yêu cầu các nhà thầu phải có khả năng minh bạch toàn diện chuỗi cung ứng của các sản phẩm sản xuất và bán cho chính phủ Hoa Kỳ.
EO 14415: Thông tin chi tiết
Sắc lệnh khoáng sản trọng yếu mới của Trump gồm 11 chỉ đạo chính. Những chỉ đạo này bao gồm tìm nguồn vật liệu, xác định và lập bản đồ chuỗi cung ứng khoáng sản trọng yếu, cũng như sàng lọc nhà cung cấp. 11 điểm chính này được trình bày chi tiết dưới đây.
- Hành động chính theo EO của Trump: Chấm dứt miễn trừ định kỳ đối với vật liệu nước ngoài bị cấm
Yêu cầu của sắc lệnh: Từ ngày 01/01/2027, Bộ Quốc phòng phải chấm dứt việc cấp miễn trừ theo 10 U.S.C. § 4872 cho các vật liệu từ các quốc gia bị kiểm soát. Trừ trường hợp có kế hoạch giảm thiểu được phê duyệt hoặc xem xét an ninh quốc gia nâng cao. - Hành động chính theo EO của Trump: Yêu cầu kế hoạch rút khỏi nguồn không tuân thủ
Yêu cầu của sắc lệnh: Nhà thầu xin miễn trừ phải xác định vật liệu và nguồn không tuân thủ, tài liệu hóa đầy đủ các nỗ lực tìm nguồn thay thế, giải trình phương án loại bỏ vật liệu khỏi chuỗi cung ứng và xác lập mốc thời gian thực hiện nghiêm ngặt. - Hành động chính theo EO của Trump: Nghĩa vụ tích cực đánh giá nguồn cung trong nước
Yêu cầu của sắc lệnh: Nhà thầu không được lấy lý do chưa xác nhận được nguồn trong nước để khẳng định vật liệu tuân thủ không khả dụng. Họ phải chứng minh đang triển khai các hoạt động đánh giá với nguồn lực và tài chính phù hợp. Hành vi gian dối, cung cấp thông tin sai lệch hoặc không thực hiện kế hoạch giảm thiểu có thể bị xử lý theo hợp đồng và chuyển vụ việc cho Bộ trưởng Tư pháp Hoa Kỳ. - Hành động chính theo EO của Trump: Yêu cầu lập bản đồ chuỗi cung ứng quốc phòng từ đầu đến cuối
Yêu cầu của sắc lệnh: Trong vòng 180 ngày kể từ ngày ký EO — tức trước 16/01/2027 — bộ phải xây dựng chính sách yêu cầu tất cả các nhà thầu và nhà thầu phụ ở mọi cấp phải lập bản đồ chuỗi cung ứng khoáng sản trọng yếu, từ nguyên liệu thô đến sản phẩm quốc phòng hoàn thiện. Quy định hướng dẫn sẽ được ban hành trong vòng 90 ngày sau khi hoàn tất chính sách. - Hành động chính theo EO của Trump: Yêu cầu định mức nguyên vật liệu (BOM) ở cấp nguyên liệu thô
Yêu cầu của sắc lệnh: Nhà thầu phải nộp bộ định mức vật liệu đầy đủ, truy xuất tất cả linh kiện, bộ phận, thiết bị, phần mềm và vật liệu đến tận nguồn gốc nguyên liệu thô. Yêu cầu này vượt xa bộ BOM (định mức nguyên vật liệu) truyền thống chỉ ở cấp đầu tiên. - Hành động chính theo EO của Trump: Yêu cầu chủ động đánh giá nhà cung cấp
Yêu cầu của sắc lệnh: Nhà thầu phải ban hành quy trình đánh giá nhà cung cấp và nhà thầu phụ dựa trên ít nhất ba hạng mục: rủi ro tài chính; quyền sở hữu, kiểm soát hoặc ảnh hưởng nước ngoài; và rủi ro sản xuất/cung ứng, bao gồm năng lực sản xuất, phụ thuộc nguồn duy nhất, mức độ tập trung, và khả năng ứng phó tăng đột biến. - Hành động chính theo EO của Trump: Hạn chế nhà cung cấp nước ngoài không đáng tin cậy
Yêu cầu của sắc lệnh: Quy định phải nghiêm cấm cung cấp vật liệu từ “nhà cung cấp nước ngoài không đáng tin cậy,” tức doanh nghiệp bị kiểm soát/ảnh hưởng/thuộc sở hữu của các quốc gia bị kiểm soát — hoặc quốc gia khác do Bộ trưởng Quốc phòng chỉ định. - Hành động chính theo EO của Trump: Thiết lập báo cáo xử lý rủi ro bắt buộc
Yêu cầu của sắc lệnh: Sau khi đánh giá nhà cung cấp, nhà thầu phải xử lý các rủi ro đã phát hiện; theo dõi quá trình xử lý; thông báo các rủi ro đáng kể cho Bộ Quốc phòng trong vòng 15 ngày; nộp kế hoạch hành động khắc phục trong vòng 45 ngày; và gửi báo cáo kết thúc khi hành động xử lý hoàn tất. - Hành động chính theo EO của Trump: Thay thế bắt buộc nguồn không đáng tin cậy
Yêu cầu của sắc lệnh: Nhà thầu tham gia các hoạt động đảm bảo an ninh quốc gia có thể bị yêu cầu đánh giá và sử dụng nguồn thay thế sớm nhất có thể. Việc không thực hiện có thể bị đình chỉ hoặc chấm dứt đơn hàng, không được gia hạn lựa chọn hợp đồng hoặc kết thúc hợp đồng. - Hành động chính theo EO của Trump: Đẩy nhanh việc đánh giá nguồn và vật liệu
Yêu cầu của sắc lệnh: Trước ngày 18/10/2026 (90 ngày sau khi ký EO), Bộ Quốc phòng phải xây dựng chiến lược tăng tốc thử nghiệm và đánh giá các nguồn và vật liệu mới, bao gồm phần mềm, quy trình kiểm thử, phương pháp và nguồn lực. Đồng thời tiến hành loại bỏ các quy định làm chậm tiến trình đánh giá nguồn mới một cách không cần thiết. - Hành động chính theo EO của Trump: Tạo lập hệ thống thông tin chuỗi cung ứng cấp Nhà nước
Yêu cầu của sắc lệnh: Bộ phải tổng hợp thông tin từ các nhà thầu để xác định các lỗ hổng an ninh quốc gia, điểm nghẽn và các mắt xích đơn lẻ. Kết quả này phải được xem xét trước khi phê duyệt bất kỳ miễn trừ tìm nguồn cung nào sau này.
Những điểm rút ra đáng chú ý từ EO 14415
Sắc lệnh này mang tới thay đổi lớn về yêu cầu tài liệu và tìm nguồn cho các sản phẩm bán cho chính phủ và Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ.
Chính sách tìm nguồn khoáng sản ngoài Trung Quốc đi vào thực tiễn
Chấm dứt các miễn trừ và quy định bắt buộc dùng nguồn trong nước (hoặc nguồn đã được phê duyệt) sẽ đưa chuỗi cung ứng các khoáng sản bị kiểm soát vào trạng thái “đối mặt thực tế” sớm hơn. Các vật liệu được đề cập bao gồm nhiều khoáng sản Trung Quốc chiếm ưu thế cả ở khâu khai thác lẫn tinh chế.
Khi năng lực cung ứng từ các nguồn đã được phê duyệt để phục vụ hàng bán cho chính phủ Hoa Kỳ vẫn chưa rõ ràng, các nhà thầu liên bang sẽ nhanh chóng xác định liệu có nguồn thay thế khả thi cho danh mục khoáng sản bị kiểm soát tại 10 U.S.C. § 4872 hay không. Dù chính phủ đang chủ động phát triển các nguồn cung ứng khoáng sản trọng yếu mới, cả trong và ngoài nước, việc thực thi luật này được coi là cột mốc cho thấy liệu việc giảm phụ thuộc vào chuỗi cung ứng khoáng sản từ Trung Quốc có thực sự khả thi.
Các khoáng sản được đề cập trong 10 U.S.C. § 4872 (thị phần khai thác/tinh chế tại Trung Quốc):
- Samarium — khoảng 71% khai thác* / khoảng 96% tinh chế
- Neodymium / khoáng REE nam châm — khoảng 60% khai thác / khoảng 91% tinh chế
- Bột kim loại vonfram — khoảng 80% khai thác / khoảng 70–85% tinh chế
- Hợp kim nặng vonfram — khoảng 80% khai thác / khoảng 60–75% tinh chế
- Tantali — khoảng 4% khai thác / khoảng 46% tinh chế
- Molypden — khoảng 40% khai thác / khoảng 81% tinh chế
*Số liệu 71% của samarium dựa trên thị phần 71% của Trung Quốc về tổng khai thác REE. Nguồn từ USGS Mineral Survey, IEA Rare Earth Element Report và MUFG Critical Minerals Chart.
Yêu cầu lập bản đồ chuỗi cung ứng phức tạp
Các yêu cầu lập bản đồ chuỗi cung ứng trong EO này được đánh giá là rất khó — và tốn nhiều thời gian — để đáp ứng. Việc bắt buộc lập bản đồ chuỗi cung ứng xuống đến tận nguyên liệu thô hợp lý từ góc độ minh bạch và giảm rủi ro. Tuy nhiên, trên thực tế, yêu cầu này sẽ là bài toán nan giải kể cả với đội ngũ dày dạn kinh nghiệm nhất. Nguyên nhân là nhiều doanh nghiệp chỉ có quan hệ với tầng 1 hoặc 2 trong chuỗi cung ứng, còn các nhà cung cấp phụ ở các tầng sâu hơn hầu như không có kết nối trực tiếp và khả năng họ phản hồi các câu hỏi về cơ cấu sở hữu, tài chính, v.v. là rất thấp, chứ chưa nói đến việc phản hồi khảo sát.
Hơn nữa, khi triển khai lập bản đồ chuỗi cung ứng, nhiều doanh nghiệp thường gặp khó khăn trong việc xác định các thành phần phụ góp phần vào sản phẩm hoàn thiện. Đó là một trong nhiều thách thức mà các nhà thầu gặp phải khi cố gắng tuân thủ yêu cầu mới trong EO này.
Chủ động làm chủ chuỗi cung ứng
EO 14415 buộc các nhà thầu phải tăng trách nhiệm và chủ động kiểm soát chuỗi cung ứng của mình. Thông qua các yêu cầu về đánh giá nhà cung cấp dựa trên các loại rủi ro nhất định, quy định báo cáo xử lý rủi ro, và tập trung vào việc cấm tìm nguồn vật liệu từ các công ty do chính phủ nước ngoài kiểm soát, chính quyền Trump truyền đi thông điệp mạnh mẽ tới các nhà thầu rằng họ phải tự vận hành mạng lưới nhà cung cấp chủ động hơn.
Từ góc độ quản lý nhà nước, điều này sẽ dẫn đến một chuỗi cung ứng ổn định hơn, ít vấn đề phát sinh từ các thách thức tài chính hay cấu trúc sở hữu. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi sẽ khó khăn với nhà thầu, vốn cần cân nhắc sử dụng phần mềm quản lý rủi ro chuỗi cung ứng để sàng lọc các doanh nghiệp nằm sâu trong chuỗi cung ứng mà có thể không hợp tác với các yêu cầu khảo sát.
Gia tăng kiểm soát lỗ hổng chuỗi cung ứng
Bên cạnh các chỉ đạo trên, Hoa Kỳ còn yêu cầu Bộ Quốc phòng phân tích chuỗi cung ứng phục vụ công tác thu mua và xác định các lỗ hổng (đồng thời đẩy nhanh tiến độ đánh giá nguồn vật liệu mới). Với chủ trương mạnh mẽ loại bỏ các nhà cung cấp không đáng tin cậy và các nhà thầu không tuân thủ, chính phủ có quyền hạn rất lớn để hành động nhanh nhằm giảm các lỗ hổng có thể ảnh hưởng tới hoạt động quốc phòng và thu mua của nhà nước.
EO về khoáng sản trọng yếu sẽ tác động ra sao?
Giảm phụ thuộc khoáng sản trọng yếu từ Trung Quốc và cải thiện khả năng minh bạch chuỗi cung ứng ở các tầng phụ là hai mục tiêu nhiều doanh nghiệp toàn cầu đang nỗ lực thực hiện. Vì vậy, việc chính quyền Trump đi theo hướng này không phải điều bất ngờ. Tuy nhiên, trong thực tiễn, các doanh nghiệp gặp phải rất nhiều khó khăn: xác định nhà sản xuất phụ trong chuỗi cung ứng, yêu cầu các nhà cung cấp tầng sâu tham gia khảo sát, tìm nguồn khoáng sản trọng yếu thay thế ngoài Trung Quốc — đều là các bài toán hiếm doanh nghiệp nào giải quyết ổn định.
Trên thực tế, giải quyết các vấn đề này đòi hỏi đầu tư lớn về thời gian, công sức và tài chính. Quy mô mà EO này hướng đến gần như chưa từng có. Mọi sự chú ý sẽ hướng về Bộ Quốc phòng vào ngày 18/10/2026 — 90 ngày sau khi ký EO — khi cơ quan này phát hành đầy đủ quy định để doanh nghiệp thực thi yêu cầu lập bản đồ chuỗi cung ứng.
Có một số vấn đề đáng chú ý khi mốc thời gian quan trọng này đến gần:
- Liệu có đưa ra ngoại lệ nào cho doanh nghiệp nhỏ hoặc mới thành lập không?
- Có quy định giới hạn tầng chuỗi cung ứng tối đa nào (tầng 2, 3, 4...) cho mức độ sàng lọc không?
- Kết quả hoặc hậu quả ra sao nếu chuỗi cung ứng không thể truy ngược tới tận nguồn gốc?
Sẽ thú vị khi quan sát các rào cản nào có thể bị gỡ bỏ để doanh nghiệp đánh giá nguồn và nhà cung cấp mới nhanh hơn, hỗ trợ thu mua nhà nước.
Cuối cùng, câu hỏi lớn mà sắc lệnh này sẽ trả lời: Liệu ngành công nghiệp Hoa Kỳ có thể xây dựng một chuỗi cung ứng khoáng sản trọng yếu độc lập với Trung Quốc, tìm nguồn từ trong nước và các nguồn được phê duyệt khác?
Các nền tảng SCRM giúp tăng cường năng lực tuân thủ của doanh nghiệp như thế nào
Lập bản đồ chuỗi cung ứng đến tận nguyên liệu thô cho tất cả sản phẩm bán cho chính phủ sẽ là bài toán cực lớn với bất kỳ doanh nghiệp nào. Dù nhiều doanh nghiệp duy trì quan hệ chặt chẽ với nhà cung cấp tầng 1 (trực tiếp) hoặc thậm chí tầng 2, nhưng thường thiếu thông tin về các tầng sâu hơn của nhà sản xuất. Hơn nữa, doanh nghiệp cần hiểu rõ bộ BOM (định mức nguyên vật liệu) cho các thành phần phụ cấu thành sản phẩm mình sản xuất. Đây là thách thức, đặc biệt trong các ngành sản xuất phức tạp với các thỏa thuận bảo mật (NDA), bí mật thương mại và thông tin độc quyền.
Z2Data là điểm khởi đầu lý tưởng cho doanh nghiệp muốn xây dựng bản đồ chuỗi cung ứng mới hoặc mở rộng dữ liệu sẵn có. Với cơ sở dữ liệu tập hợp mối quan hệ giữa hàng triệu doanh nghiệp tới tận tầng sâu nhất, Z2Data giúp doanh nghiệp xác định ngay lập tức nhà cung cấp tiềm năng trong chuỗi cung ứng, đơn giản hóa việc lập bản đồ nhà cung cấp trực tiếp và các tầng phụ. Z2Data cũng phân tích rủi ro tài chính và quyền sở hữu của nhà cung cấp cho hơn một triệu doanh nghiệp.
Nhờ cơ sở dữ liệu quan hệ chuỗi cung ứng chuyên sâu và dữ liệu BOM mở rộng, Z2Data sẵn sàng giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể thời gian, công sức trong quá trình đáp ứng yêu cầu mới của EO 14415. Thời điểm tốt nhất để bắt đầu lập bản đồ chuỗi cung ứng chính là bây giờ, trước khi các yêu cầu tuân thủ thương mại ngày càng siết chặt và áp lực phải xác định nhà cung cấp ở các tầng phụ tăng cao.
Để tìm hiểu cách Z2Data hỗ trợ doanh nghiệp lập bản đồ chuỗi cung ứng và đáp ứng các yêu cầu mới của chính quyền Trump, hãy dùng thử miễn phí với chuyên gia sản phẩm của chúng tôi.
