:quality(85))
Cuộc xung đột kéo dài giữa Nga và Ukraine có thể tiếp tục tác động đến ngành công nghiệp chip điện tử do nguồn cung của ba vật liệu quan trọng từ khu vực Đông Âu: khí neon, palladium và cobalt. Mỗi vật liệu này đều đóng vai trò thiết yếu trong sản xuất nhiều loại linh kiện điện tử, và Nga cùng Ukraine là những quốc gia then chốt trong chuỗi sản xuất các vật liệu này.
Các biện pháp trừng phạt hoặc thiệt hại do chiến tranh gây ra có thể hạn chế sản lượng của ba vật liệu quan trọng này từ khu vực.
Lần thiếu hụt khí neon gần nhất bắt nguồn từ xung đột Nga–Ukraine năm 2014
Sản xuất khí neon của Ukraine là yếu tố cần thiết cho việc sản xuất tia laser dùng trong máy quang khắc, hỗ trợ khắc mạch điện lên tấm silicon. Ba doanh nghiệp chủ chốt trong chuỗi cung ứng khí neon toàn cầu — Iceblick, Ingas và Cryoin — đều đặt trụ sở tại Ukraine. Thực tế, chỉ riêng Iceblick đã cung ứng 65% sản lượng khí neon toàn cầu.
Ngoài ra, 15% lượng khí krypton trên thế giới (dùng làm khí nạp cho bóng đèn huỳnh quang tiết kiệm năng lượng và một số đèn nháy trong nhiếp ảnh tốc độ cao) và khí xenon (cũng ứng dụng trong đèn flash điện tử tốc độ cao cho nhiếp ảnh gia, cũng như đèn nằm chiếu nắng và đèn diệt khuẩn dùng trong chế biến thực phẩm) cũng được sản xuất bởi Iceblick, thành lập tại Odesa, Ukraine năm 1990. Vị trí của Iceblick đặc biệt có ý nghĩa do các báo cáo tận mắt về các vụ đánh bom tại thành phố Odesa gần đây. Đáng chú ý nhất, cuộc khủng hoảng Crimea giữa Nga và Ukraine năm 2014 đã dẫn tới cuộc khan hiếm khí neon lớn gần đây trong ngành bán dẫn. Thời điểm đó, giá khí neon tăng vọt lên tới gấp hai mươi lần mức trung bình lịch sử.
Nguồn cung palladium có thể bị tác động bởi trừng phạt?
Hơn 35% sản lượng palladium toàn cầu được sản xuất tại Nga. Palladium nổi tiếng nhất với vai trò trong bộ chuyển đổi xúc tác giúp xử lý khí thải độc hại, nhưng còn được sử dụng xen giữa các lớp gốm trong tụ gốm (tụ PGM thường chứa 100% điện cực palladium, 70% palladium hoặc 30% palladium, phần còn lại là bạc), cũng như dùng trong chip nhớ và mạ phủ cho một số loại bao bì.
Nornickel, nhà sản xuất palladium lớn nhất thế giới, chiếm 40% sản lượng khai thác palladium toàn cầu. Nornickel đặt trụ sở tại Moskva, Nga nên ít có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi gián đoạn chiến tranh như các vụ đánh bom, nhưng điều đó không đồng nghĩa miễn dịch với các biện pháp trừng phạt tiềm ẩn từ Mỹ và EU.
Hoặc có? Bởi lẽ, Nornickel từng được Bloomberg mô tả là không thể bị trừng phạt do sự phụ thuộc của thế giới vào sản lượng khai thác của hãng này. Khi Mỹ và EU áp đặt lệnh trừng phạt lên Nga, sẽ rất đáng chú ý theo dõi liệu họ có chấp nhận rủi ro làm tổn hại chuỗi cung ứng của mình bằng cách đưa các doanh nghiệp như Nornickel vào danh sách trừng phạt hay không.
Nguồn cung cobalt tại Nga
Chỉ sau CHDC Congo, Nga là quốc gia sản xuất cobalt lớn thứ hai thế giới. Ngoài vai trò trong các máy phát nhiệt điện hiệu suất cao, cobalt còn được sử dụng rộng rãi trong pin, mạ điện, hợp kim cho linh kiện động cơ máy bay và nhiều lĩnh vực khác.
Tương tự palladium, nhà sản xuất cobalt lớn nhất tại Nga cũng là Nornickel, với sản lượng 5.000 tấn cobalt bán ra trong năm 2021. Phần lớn sản lượng cobalt của Nornickel được xuất khẩu sang châu Âu. Một lần nữa, chỉ thời gian mới trả lời liệu các nước phương Tây có áp đặt lệnh trừng phạt ảnh hưởng tới hoạt động khai thác của Nornickel hay không.
