Trái đất đang ấm lên. Các nhà khí hậu học toàn cầu đồng thuận rằng nhiệt độ toàn cầu hiện nay cao hơn nhiều so với thời kỳ tiền công nghiệp. Tuy nhiên, đây không phải là bài viết về việc con người có phải là nguyên nhân chính của biến đổi khí hậu hay không. Nhiều nghiên cứu đã đề cập đến vấn đề này.
Bài viết này tập trung vào việc khí hậu ấm lên dẫn đến các cực đoan về lượng mưa lớn hơn và cách mà các cực đoan về lượng mưa này có thể làm gia tăng rủi ro của các sự kiện lũ lụt lớn.
Nhưng liệu các cực đoan về lượng mưa gia tăng có thật sự làm tăng rủi ro các trận lũ lớn không?
Nghiên cứu gần đây được công bố bởi Brunner, Swain, và Wood cùng các cộng sự đã giải quyết câu hỏi này, xuất phát từ thực tế có rất ít bằng chứng quan sát cho thấy các cực đoan về lượng mưa gia tăng làm tăng rủi ro lũ lụt. Nhóm nghiên cứu kết luận rằng — mặc dù dữ liệu lịch sử gặp khó khăn khi định lượng mối liên hệ giữa các cực đoan về lượng mưa và sự kiện lũ lụt — mô hình ngưỡng của họ cho thấy việc thay đổi về lượng mưa cực đoan có thể dẫn đến các trận lũ lớn hơn, cực đoan hơn trong tương lai.
Nghiên cứu của Brunner và các cộng sự được củng cố thêm bởi Davenport, Burke và Diffenbaugh với một báo cáo cho thấy hơn một phần ba (36%) chi phí thiệt hại do lũ giai đoạn 1988 đến 2017 là kết quả của sự gia tăng lịch sử về cực đoan lượng mưa.
Quốc gia/khu vực có nguy cơ gia tăng lũ lụt
Lũ lụt là một trong những hiểm họa thiên nhiên gây thiệt hại lớn nhất và gây ra tổn thất hàng tỷ USD mỗi năm. Một báo cáo công bố tháng 8/2021 sử dụng hình ảnh vệ tinh để chỉ ra rằng tỷ lệ dân số trên toàn cầu chịu ảnh hưởng bởi lũ lụt đang tăng lên (và sẽ tiếp tục tăng). Nhóm tác giả đã ước tính mức độ phơi nhiễm với lũ lụt của dân cư hiện tại và tương lai trong giai đoạn 2000 đến 2030.
:quality(85))
Trong hình trên, các tác giả xác định những nhóm dân cư chịu giảm hoặc tăng phơi nhiễm lũ trong quá khứ (từ 2000 đến 2015) và dự báo liệu nhóm này sẽ tiếp tục giảm hoặc tăng phơi nhiễm trong tương lai (từ 2010 đến 2030). Kết quả cho thấy phần lớn khu vực trên trái đất sẽ chứng kiến xu hướng tăng phơi nhiễm với lũ lụt.
Sản xuất điện tử đóng vai trò gì trong bức tranh này?
Như thể hiện tại Hình 2, Mỹ, Canada, Trung Quốc và các khu vực châu Âu có nhóm dân cư từng giảm phơi nhiễm với lũ từ 2000 đến 2015, nhưng dự kiến sẽ tăng phơi nhiễm trong giai đoạn 2010 đến 2030. Với việc các trận lũ lớn chiếm tỷ trọng thiệt hại lớn mỗi năm, các nhà sản xuất và nhà cung cấp điện tử có thể đối mặt với gián đoạn lớn do các sự kiện lũ gia tăng.
Vấn đề duy nhất?
Hiếm ai nhắc đến lũ lụt và ngành điện tử kể từ trận lũ kinh hoàng tại Thái Lan năm 2011, mặc dù các trận lũ cực đoan tại Thái Lan, Nepal, Sri Lanka, và Trung Quốc vẫn đang diễn ra.
Một lần tra cứu nhanh có thể xác định các khu vực dễ bị lũ nhất ở hầu hết các quốc gia. Do Mỹ và Trung Quốc là trung tâm sản xuất bán dẫn và chip công nghệ cao, chúng tôi sẽ tập trung vào hai khu vực này.
Các bang ở Mỹ dễ bị lũ lớn nhất gồm có:
- North Dakota
- South Dakota
- Nebraska
- Kansas
- Oklahoma
- và Texas
Theo dữ liệu từ nền tảng Supply Chain Watch của Z2Data, tổng doanh thu của các nhà sản xuất và nhà cung cấp điện tử đặt tại sáu bang này đạt 20,6 tỷ USD. Những trận lũ lớn tại khu vực có các nhà cung cấp này có thể gây ra gián đoạn nghiêm trọng cho chuỗi cung ứng điện tử tại địa phương cũng như toàn cầu.
:quality(85))
Đối với Trung Quốc, các khu vực có nguy cơ chịu lũ cực đoan cao nhất tập trung tại phía đông Tứ Xuyên, Trùng Khánh, khu vực trung và hạ lưu sông Dương Tử, kéo dài lên phía bắc đến khu vực Bắc Kinh-Thiên Tân. Theo dữ liệu của chúng tôi, các nhà cung cấp và nhà sản xuất điện tử Trung Quốc đối mặt rủi ro gián đoạn nghiêm trọng nếu xảy ra lũ lớn dọc sông Dương Tử. Các nhà cung cấp và sản xuất thuộc vùng rủi ro này đạt tổng doanh thu hàng trăm tỷ USD.
Thực tế, Apple Inc. có chín nhà cung cấp tại Trùng Khánh, mười ba tại Tứ Xuyên, ba tại Bắc Kinh, bốn tại Thiên Tân và bảy mươi chín tại Giang Tô — đều gần sông Dương Tử.
Doanh nghiệp nên chú ý đến dự báo thời tiết trong thời gian tới.