Makaleden Öne Çıkanlar:
- PFAS, 2020'lerin büyük bir bölümünde giderek artan kamuoyu denetimine tabi tutuldu; yerel ve federal yönetimler, bu maddelerin içme suyundan fast food ambalajlarına kadar her yerdeki varlığını azaltmak için adımlar atmaya başladı.
- PFAS, elektronik üreticileri için tam malzeme beyanlarında (FMD — Full Material Declaration) popüler ve yerine koyması zor bir maddedir. Bunun temel nedenlerinden biri, bu kalıcı kimyasalların kimyasal ve termal stabilite, düşük yüzey gerilimi ve güçlü elektriksel yalıtım gibi çeşitli benzersiz özelliklere sahip olmasıdır.
- PFAS özellikle yarı iletken üretim süreçlerinde büyük öneme sahiptir. PFA borular, standart borulardan çok daha uzun süre korozif yüzey aktif maddelere dayanabileceği için düzenli olarak kullanılır. Bu borular genellikle hidrojen florür veya hidrojen peroksit gibi sert kimyasalları taşımalıdır.
Dayanıklılığı ve işlevselliği birçok tüketici ürününe kazandıran sentetik maddelerin bir sınıfı olarak bir zamanlar övgüyle anılan per- ve polifloroalkil maddeler, ciddi sağlık ve çevresel endişeler nedeniyle itibar kaybı yaşadı. PFAS olarak da bilinen bu kimyasallar, 2020'lerin büyük bir bölümünde artan kamuoyu denetimine tabi tutulmuştur; yerel ve federal yönetimler, bu kimyasalların içme suyundan fast food ambalajlarına kadar her yerdeki varlığını azaltmak için adımlar atıyor.
PFAS’ların uzun ve tartışmalı bir geçmişi vardır. Son dönemde ise yaygınlığı, uzun yarı ömürleri ve böbrek kanseri ile hamilelikte oluşan hipertansiyon gibi hastalıklarla ilişkilendirilmeleri, sağlık bilincine sahip kamuoyunun ilgisini yeniden çekmiştir. 2026 itibarıyla ABD’de federal düzeyde yeni bir PFAS düzenlemesi olmasa da, birçok eyalet, bu “kalıcı kimyasalların” üretim ve ambalajda kullanımına yönelik kısıtlamalar ve ürün bazlı yasaklar getirmeye yönelmektedir.
Mevcut düzenlemelerin çoğu, gıda ambalajları, kozmetik ve diğer ürünlerde belirli PFAS türlerine odaklanıyor. Ancak, 2023 yılında Avrupa Birliği genelinde PFAS’ın tamamen yasaklanması veya ciddi şekilde kısıtlanmasına yönelik bir teklif sunulmasından sonra, diğer sektörler de yeni PFAS düzenlemelerinin tedarik zincirleri üzerindeki potansiyel etkisini değerlendirmek durumunda kalacaktır.
:quality(85))
Gelişen PFAS Mevzuatının Elektronik Sektörü İçin Önemi
Güncel PFAS düzenlemelerine iki yönden yaklaşılmıştır:
- Tek, belirli bir madde veya ilgili maddeler grubunun kısıtlanması (ör. PFOS).
- Bazı istisnalarla tüm bir madde grubunun kısıtlanması.
Örneğin, Gıda ve İlaç İdaresi (FDA) şu anda gıda temaslı ürünlerde hangi PFAS türlerinin kullanılabileceğini sınırlar; ancak bu ürünlerdeki PFAS miktarını sınırlamaz.
Buna karşılık, beş Avrupa Birliği üye ülkesi — Almanya, Danimarka, Hollanda, Norveç ve İsveç — tarafından sunulan yakın tarihli bir teklif çok daha kapsamlı bir yasağı hedeflemektedir. Teklif, Avrupa Kimyasallar Ajansı’ndan (ECHA) iki seçenek değerlendirmesini istemektedir:
- PFAS’ın tamamen yasaklanması; şirketler için 18 aylık bir geçiş süresi tanınarak.
- Kullanım bazlı, süreyle sınırlı istisnalar içeren bir yasak.
Ancak şirketlerin karşılaştığı zorluk yalnızca yasağın kapsamından kaynaklanmıyor. Aynı zamanda, birden fazla ve birbirinin üstüne binen yasaklardan doğan karmaşık sorumluluklar yumağından da kaynaklanıyor. Örneğin, Avrupa Kimyasallar Ajansı (ECHA) ve Çevre Koruma Ajansı (EPA), her ikisi de PFAS kullanımını sınırlandırmakla ilgilense de, tamamen aynı gereklilikleri ve kısıtlamaları uygulamayacaktır. Bu farklar, hem ABD’de hem de AB’de faaliyet gösteren işletmelerin iki farklı regülasyon setini anlamak, ayırt etmek ve uymak zorunda kalmasına yol açıyor.
Hangi PFAS’lar Düzenleniyor?
PFAS’ların tam listesini elde etmek düşündüğünüzden daha karmaşıktır. Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC), 9.000’in üzerinde PFAS türü tespit ederken, EPA toplamda 14.000'in üzerinde PFAS tanımlamıştır. Öte yandan, ECHA önerilen mevzuata göre risk altındaki 10.000’den fazla potansiyel PFAS’tan söz ediyor.
Bu farklı liste ve düzenleyici kurumların yaklaşan kısıtlamaları üzerindeki etkisi, hangi PFAS’ların nerede düzenlendiğini anlamayı oldukça güç kılmaktadır. Ancak, şu anda söz konusu ECHA yasağı kapsamına girecek birkaç temel PFAS aşağıdadır:
- Perfluorooktanoik asit (PFOA)
- Perfluorooktan sülfonik asit (PFOS)
- Politetrafloroetilen (PTFE)
- Perfluorobütan sülfonik asit (PFBS)
Tam da burada PFAS kısıtlamaları elektronik üreticileri için kritik hale gelmektedir. Bu kimyasalların tamamı, elektronik ürünlerde veya elektronik komponentlerin üretim süreçlerinde kullanılmaktadır.
Sürekli değişen çevresel mevzuat uyumluluğu ortamını takip etmek zorlu olabilir. Z2Data platformu, gelişen tüm düzenlemeleri izleyerek şirketlerin bir yasanın ürünleri ve komponentleri üzerindeki etkisini anlık olarak değerlendirmesini mümkün kılar. PFAS özelinde bu, herhangi bir yeni AB regülasyonunda geçen tüm kimyasalların tam listesini içermektedir. Z2Data'nın müşterilerinin nasıl mevzuata uyumlu kalmasını sağladığını buradan öğrenin.
PFAS’lar Elektronik Tedarik Zincirinizde Nerelerde Bulunuyor?
Z2Data’nın araştırmalarına göre elektronik sektöründe dört temel PFAS kullanılmaktadır:
Perfluorooktanoik asit (PFOA)
- Kullanım Alanları ve Uygulamaları: Kablolar ve bilgisayar parçaları dâhil çeşitli elektronik komponentler
Perfluorooktan sülfonik asit (PFOS)
- Kullanım Alanları ve Uygulamaları: Kablolar ve bilgisayar parçaları gibi elektronik komponentler
Politetrafloroetilen (PTFE)
Kullanım Alanları ve Uygulamaları:
- Elektriksel yalıtım
- Tıbbi cihazlar
- Havacılık
- Sızdırmazlık ve conta
- Tekstil kaplamaları
Perfluorobütan sülfonik asit (PFBS)
Kullanım Alanları ve Uygulamaları:
- Yüzey aktif madde
- Emülsifiye edici
- Havacılık
Yukarıda belirtilen bu PFAS’lar, elektronik komponentlerde ve üretim süreçlerinde çok çeşitli şekillerde karşımıza çıkmaktadır:
- Yarı İletkenler: PFAS’lar halen yarı iletken üretim süreçlerinde önemli hammaddedir. Yüksek saflıkta PFA borular, standart borulara göre korozif yüzey aktiflere daha uzun süre dayanabildiği için düzenli olarak kullanılır. Bu borular çoğunlukla hidrojen florür veya hidrojen peroksit gibi agresif kimyasalları taşır.
- Yazılı Devre Kartı Montajı (PCBA): PFAS, PCBA’larda lehimleme ajanı olarak kullanılır.
- Yazılı Devre Kartı (PCB) Laminatları: PFAS, yangın riskini azaltmak amacıyla alev geciktirici olarak kullanılır.
- Kablo Poliviniliden Florür (PVDF) Kaplamaları: PFAS, elektrik arkını önlemek için kullanılır. PFOA kalıntıları ve safsızlıkları bırakabilir.
- Bilgisayar Sabit Diskleri: PFAS, hareketli parçalar arasındaki sürtünmeyi azaltmak için yağlayıcı olarak kullanılır.
- S sentetik Kauçuklar ve Floroelastomerler: Özellikle PTFE, floroelastomerlerin üretilmesinde proses yardımcısı olarak kullanılır. Son ürün üzerinde de kalıntı olarak kalabilir.
- PTFE Bantlar: PTFE genellikle bantların kaplama materyali olarak kullanılır. Bu kullanım PFOA’nın istemeden bırakılmasına da yol açabilir.
- Mineral Yağ: Rafine etme süreçlerinden elde edilen mineral yağ, safsızlık olarak PFAS içerebilir.
PFAS’lar Elektronik Üretiminde Neden Bu Kadar Yaygın?
PFAS, elektronik üreticilerinin tam malzeme beyanlarında (FMD) popüler ve yerine koyması zor bir maddedir. Bunun temel nedenleri, bu kalıcı kimyasalların sahip olduğu çeşitli benzersiz özelliklerdir:
- Kimyasal stabilite: PFAS, kimyasal reaksiyonlara ve bozulmalara karşı son derece dirençlidir.
- Termal stabilite: Yüksek sıcaklıklara bozulmadan veya toksik yan ürünler açığa çıkarmadan dayanabilirler.
- Düşük yüzey gerilimi: Sıvılara karşı yüksek direnç sağlar; bu, yapışmaz yüzey üretiminde yaygın olarak kullanılmalarına imkân tanır (bu yüzden yapışmaz tavalarda tercih edilirler).
- Yüksek termal ve elektriksel yalıtım: Elektriksel komponentlerde ve termal yalıtım uygulamalarında kullanışlıdırlar.
- Hidrofobiklik: Oldukça su itici özelliktedirler, bu da onları suya dayanıklı kaplama veya hatta yangın söndürücü köpüklerde kullanışlı kılar.
- Yağlayıcılık: Kalıptan ayırıcı ajan veya yağlayıcı olarak kullanılırlar.
Bu özellikler, PFAS’ları sürdürülebilir ve yüksek performanslı komponentler tasarlamak ve üretmek isteyen elektronik üreticileri için formülasyonlarda vazgeçilmez kılar.
PFAS’lar Elektronik Komponentlerde Nerelerde Karşınıza Çıkar?
Z2Data'nın veritabanı, PFAS’ların çok sayıda elektronik komponentte bulunduğunu göstermektedir. İçinde en fazla PFAS bulunan emtia grubu tantal kapasitörlerdir. Bunu flash bellek ve trimpotansiyometre dirençler takip etmektedir. PFAS içeren diğer emtia grupları şunlardır:
- Kristal osilatörler
- Dikdörtgen konnektör başlıkları ve soketleri
- Tantalum polimer kapasitörler
Z2Data'nın bilgileri nasıl elde ettiğini öğrenmek ve ürünlerinizde ölçülebilir düzeyde PFAS olup olmadığını görmek için 14 günlük ücretsiz denememizi kullanın. Z2Data size PFAS kullanımını tedarik zincirinizde nasıl belirleyebileceğinizi ve çapraz referanslarını bularak toplam çevresel mevzuat uyum riskinizi nasıl azaltabileceğinizi gösterecektir.
Üreticilerden PFAS Mevzuatı Hakkında Endişeler
Birkaç yıl önce ECHA, şirketlerin ve bireylerin önerilen PFAS yasağına kamuoyu yorumu eklemesine imkân tanıdı. Elektronik tedarik zincirindeki birçok üretici görüşlerini ekledi. Bu yorumlar, PFAS’ın elektronik üretimi ve tedarik zincirinde — özellikle de yarı iletken üretimi ve karmaşık süreçlerinde — ne kadar derinlere kök saldığını gösteriyor.
İşte bu yorumlardan üçü — hepsi PFAS’ın yarı iletken üretim süreçlerindeki rolü ve etkisiyle ilgili:
Birinci Yorum
“Araştırmamız açıkça gösteriyor ki, yarı iletken endüstrisinin önerdiği istisna, güncellenmiş Tablo A.49’da yer alan tüm kullanımları tam olarak kapsamazsa; AB’de yarı iletken üretimi veya ithalatı, mevzuatın yürürlüğe girmesi (EiF) ve 18 aylık geçiş süresinin sona ermesiyle (~2028 zaman dilimi) duracaktır.
Bu abartı olarak görülmemeli, zira gerçekte yarı iletken üretiminin gerektirdiği tüm ekipman ve kimyasalların neredeyse tamamı, şu anda yerine konamayan PFAS maddeleri, karışımları ve mamulleri kullanımına bağımlıdır. Böyle bir sonuç, yarı iletken sektörünün otomotiv, elektronik, iletişim, veri depolama & analiz, hukuk & düzenlemeler, uzaktan eğitim, bilimsel (malzeme dâhil) araştırmalar, tıp & tıbbi cihazlar, yeşil enerji için temiz teknolojiler gibi pek çok cihaz ve sektör için kritik ve stratejik rolü düşünüldüğünde, AB ekonomisi ve vatandaşları için tam anlamıyla felaket olacaktır.” - SEMI Europe GmbH, Almanya
İkinci Yorum
“Litografi süreci, yarı iletken üretiminde, büyük ölçekli entegre devrelerin (=LSI) üretimi için en önemli süreçlerden biridir. Bu süreç olmadan LSI üretilemez. Biz, Shin-Etsu olarak, yarı iletken üreticilerine ve fotomask üreticilerine fotoresist malzemeler, EB rezist malzemeler, orta ve alt katman malzemeleri tedarik ediyoruz. PFAS, bu malzemelerin her performansını artırmak için kullanılır.
Eğer PFAS kullanamazsak, aynı seviyede performansa sahip litografi malzemelerini sağlamaya devam edemeyiz.” - Shin-Etsu Chemical Co., Ltd., Japonya
Üçüncü Yorum
“PFAS, diğer maddelerde bulunmayan ısıya dayanıklılık ve kimyasal stabilite gibi çeşitli özelliklere sahiptir ve bu nedenle enerji (yakıt pilleri, lityum iyon piller vb.), yarı iletken üretimi, otomotiv komponentleri, her türlü makine ve cihaz, telekomünikasyon, sağlık, inşaat ve ev eşyaları dâhil olmak üzere çok çeşitli uygulamalarda temel malzeme olarak kullanılmıştır. PFAS’ın üretimi, piyasaya arzı ve kullanımı genel bir şekilde yasaklanırsa, ekonomiler ve toplumlar büyük zarar görebilir.” - Keidanren (Japonya İş Federasyonu), Japonya
:quality(85))
Z2Data ile Mevzuat Riskine Yanıt Verin
ABD’de, Avrupa’da veya dünyanın başka bölgelerinde olsun, yaklaşan PFAS düzenlemelerine hazırlıkta en önemli adımlardan biri, ürünlerinizde kullanılan tüm maddeleri daha kapsamlı bir şekilde anlamaktır. Bu çoğu zaman, tedarik zincirinizde yukarıya doğru iletişim başlatarak, doğrudan ve alt kademe tedarikçilerinizden tam malzeme beyanı (FMD) talep etmeniz gerektiği anlamına gelir. Pek çok kuruluş için bu, oldukça yavaş ve zahmetli bir süreç olup, şirketin PFAS zafiyetlerinin nerede olduğunu anlamak için sürekli yazışma, belge doğrulama ve analiz gerektirir.
Z2Data, işletmelerin tedarik zincirinde PFAS içeren noktaları kolayca saptayabilmesi için etkili bir mevzuat uyum aracı sunar. Z2Data’nın uzman uyumluluk ekibi, tedarikçilerle iletişime geçerek gerek yeni PFAS kısıtlamaları gerekse REACH, RoHS veya ESG çerçevelerine dair ihtiyaç duyulan tüm bilgi ve belgeleri sizin için toplar.
Z2Data, 180'in üzerinde global ana düzenlemeyi kapsayarak, kuruluşların tüm mevzuat uyum ihtiyaçlarına tek, kapsamlı bir çözüm sunar.
Hızla değişen PFAS mevzuat ortamına Z2Data ile nasıl hazırlanabileceğinizi ve şirketinizin süreci nasıl kolayca yönetebileceğini öğrenmek için ücretsiz deneme talep edin ve ürün uzmanlarımızla görüşün.