Küçük Komponentler, Büyük Aksamalar: Yarı İletken Kıtlığı Yayılıyor mu?

Spotlight:

• Sektörler genelinde artan çip talebiyle tetiklenen tedarik darboğazı
• Dünyadaki yarı iletkenlerin çoğu nereden geliyor?
• Tayvan'a odaklanmak
• Tedarik darboğazı 2022'ye kadar uzayabilir

Güncelleme, 12 Şubat: The Hill'e göre, ABD Başkanı Biden, yarı iletkenlerin "merkezi motivasyonlardan biri" olarak belirtildiği bir başkanlık kararnamesi imzalayacak. Ayrıca bu kararname, "kritik mallara yönelik tedarik zincirlerinin kapsamlı bir şekilde incelenmesini" de kapsayacak. Söz konusu kararname, aralarında Intel, IBM ve Qualcomm gibi önde gelen çip üreticilerinin bulunduğu Yarı İletken Endüstrisi Birliği'nin Biden'a gönderdiği ve yarı iletken araştırma ve üretiminin artırılmasını talep eden mektubunun ardından geliyor.

İlk olarak otomotiv sektörü etkilendi. General Motors, Kuzey Amerika’daki 3 fabrikasında üretimi durdurmak zorunda kalırken, Güney Kore’deki bir fabrika ise sadece yarı kapasiteyle çalışacak.

Volkswagen, Toyota, Subaru, Ford ve Nissan gibi diğer otomotiv üreticileri de yarı iletken darboğazı nedeniyle üretimi azaltmak zorunda kaldı.

Ancak, darboğazın kapsamı giderek genişliyor.

Dünyanın en büyük akıllı telefon çipi üreticisi Qualcomm, artık talebi karşılamakta zorlandıklarını bildirdi. Yeni atanan CEO’su Cristiano Amon, yarı iletken darboğazının yayılımına ilişkin şu uyarıda bulundu: "Yarı iletken sektöründeki darboğaz, tüm alanlarda etkisini gösteriyor."

Otomotivden tüketici elektroniğine uzanan darboğazın kanıtını ise, iPhone 12 satışlarının komponent yetersizliği nedeniyle sınırlı kaldığını açıklayan Apple Inc. (Qualcomm’un müşterisi) doğruladı.

Tedarik darboğazının tüketici elektroniğine sıçraması belki de şaşırtıcı olmamalı.

COVID-19’un başlangıcından bu yana yarı iletken üreticileri, nesnelerin interneti (IoT) ile ilgili her alanda talepteki ani artışı karşılamakta güçlük çekiyor. Pandeminin günlük yaşama etkisiyle yeni akıllı telefonlar, dizüstü bilgisayarlar, masaüstü bilgisayarlar, oyun konsolları, televizyonlar ve eğlence sistemlerine olan talep artmaya devam ediyor.

Karantinalar, sosyal kısıtlamalar ve uzaktan çalışmanın artması, insanların artık zamanlarının %90’ını evde geçirmesine sebep oluyor.

İnsanlar sıkıldı.

Peki, sıkılan insanlar ne yapar? Kendilerini ve ailelerini eğlendirmek için elektronik ürünler satın alırlar.

Tüketici talebi elbette katalizör olsa da, darboğazın esas kökeni her elektronik şirketinin merkezinde yer alıyor: tedarik zinciri. Qualcomm ve diğer çip üreticileri, gereken yarı iletkenleri üretmek için az sayıda Asya fabrikasına bağımlı.

Yarı İletken Tedarikçileri

Z2Data'nın Supply Chain Watch aracı ile en büyük yarı iletken tedarikçi ve üreticilerinin nerelerde yoğunlaştığını inceleyebilirsiniz.

‍

Ve bilgiler sadece haritada beliren noktalarla sınırlı değil. Her bir ikon, tek bir ‘tık’ ile erişebileceğiniz veri içeren bir yarı iletken tedarikçisini veya üreticisini temsil ediyor.

Tedarik zinciri görünürlüğü ve esnekliğini artırmak, yarı iletken talebini karşılamakta zorlanan şirketlere yardımcı olabilir. Bir şirket, yarı iletkenler için ilave tedarikçi lokasyonları bulmak üzere bu aracı kullanabilir. Bir diğeri ise, mevcut tedarikçi sahalarında (doğal afetler ya da jeopolitik olaylar gibi) ek risklerin olmadığından emin olmak için daha ihtiyatlı bir yaklaşım benimseyebilir ve mevcut tedarikini riske atacak unsurları bu şekilde saptayabilir.

Tayvan’ın Yarı İletken Kıtlığına Karşı Çabaları

Eğer Filipin Denizi'nin kuzeybatısına bakarsanız, yıldızlarla dolu bir ülke görürsünüz. Coğrafya meraklıları, bu ülkenin — küresel elektronik şirketlerinin (ör. Qualcomm) kritik oranda güvendiği — küçük Tayvan olduğunu hemen fark edecektir.

Tayvan, yakın zamanda yüksek rütbeli ABD’li yetkililerle yarı iletken üretim kapasitelerini görüşmek amacıyla bir araya geldi. Görüşmede, ABD’li yetkililerin Tayvan’a çip krizinin çözümüne katkıları için teşekkür ettiği bildirildi.

Tayvan hükümeti ayrıca, dünyanın en büyük fason çip üreticisi olan Taiwan Semiconductor Manufacturing Co (TSMC) da dahil olmak üzere, yerel çip üreticilerini yarı iletken üretimini artırmaları ve darboğazı çözmeye yardımcı olmaları konusunda teşvik etti.

Elektronik Kıtlığı Ne Zaman Bitecek?

Yarı iletken üreticilerinin üretimi yeniden düzenlemesi altı ila dokuz ay alabiliyor. Bu nedenle darboğazın 2021’in sonlarına kadar sürmesi bekleniyor.

Öte yandan, BofA Securities yarı iletken hisse analisti Vivek Arya gibi sektör uzmanları, “…yarı iletken sektöründe hem yonga hem de alt tabaka arzındaki sıkışıklığın yalnızca 2021’in ikinci yarısında kısmen hafiflemesini, yeni nesil (bilgisayar ve 5G yongaları) için ise darlığın 2022’ye kadar sürmesini” bekliyor.

GlobalFoundries'den Kıdemli Başkan Yardımcısı Michael Hogan ise darboğazın zaman çizelgesinin net olmadığını belirtiyor: Yeni çip siparişlerinin verilmesi, üretilmesi ve nihai ürüne ulaşması yirmi ila yirmi beş hafta sürebiliyor.

Buna rağmen darboğaz devam ettikçe, şirketler yeni bir darboğazın yaşanmaması için ek önlemler alıyor. Şirketler, tedarikçi görünürlüğünü artırmak için kapsamlı tedarik zinciri verilerini kullanmanın yanı sıra, yarı iletken üreticileri için yeni üretim kapasitesine de yatırım yapıyor.

Yarı iletken arzı sıkışmaya devam ettikçe, darboğazın ne zaman sona ereceğini ancak zaman gösterecek.