Xung đột leo thang nhanh tại Trung Đông và những hệ quả ban đầu đối với chuỗi cung ứng toàn cầu
Khi chiến sự lan rộng khắp Trung Đông, cú sốc lớn nhất đối với chuỗi cung ứng đến nay là việc gần như phong tỏa hoàn toàn eo biển Hormuz. Z2Data phân tích tác động lên năng lượng, kim loại, bán dẫn và xác định các nhà máy sản xuất đang đối diện rủi ro cao nhất.
Sau một cuộc tấn công đường không phối hợp và phản công nhanh chóng, xung đột đã lan rộng đáng kể. Các cuộc tấn công đã nhắm vào các tòa nhà chính phủ, cơ sở hạt nhân và hạ tầng trọng yếu khác, trong khi tên lửa trả đũa đã ảnh hưởng không chỉ Israel mà còn cả Qatar, Kuwait, Ả Rập Xê Út và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.
Theo PBS, xung đột hiện đã tác động đến ít nhất 14 quốc gia khác trên khắp Trung Đông và các vùng lân cận, lôi kéo thêm nhiều quốc gia vào tình hình mỗi ngày, khiến hệ quả cuối cùng càng khó dự báo.
Từ góc độ chuỗi cung ứng, tác động quan trọng nhất đến nay là ở eo biển Hormuz, tuyến hàng hải trọng yếu nối Vịnh Ba Tư với vịnh Oman và Biển Ả Rập. Sau các mối đe dọa nhắm vào vận tải biển, lưu thông đã gần như bị tê liệt.
Chỉ trong hai ngày, lưu lượng tàu biển qua eo biển này đã giảm xuống gần như bằng 0, hình ảnh vệ tinh cho thấy tàu chở dầu tập trung ở Vịnh. Lượng tàu giảm từ trung bình 138 chiếc/ngày trước xung đột xuống chỉ còn hai chiếc vào thứ Năm, ngày 05/03.
138 → 2
tàu/ngày qua Hormuz trong vòng một tuần
~1/3
sản lượng dầu thô vận chuyển bằng đường biển đi qua eo biển này
Xung đột đã tác động dây chuyền lên chuỗi cung ứng, ảnh hưởng đến nguyên vật liệu thô phục vụ nhiều ngành, từ ô tô đến bán dẫn. Dưới đây là bốn lĩnh vực chính bắt đầu chịu ảnh hưởng từ chiến tranh.
Khoảng 13 triệu thùng dầu đã được vận chuyển qua eo biển Hormuz mỗi ngày vào năm ngoái, gần một phần ba lượng dầu thô vận chuyển qua đường biển. Giá Brent tăng khoảng 38% lên khoảng 100 USD/thùng. Giá năng lượng cao kéo dài làm tăng chi phí cho vận tải, ô tô, hóa chất và sản xuất bán dẫn.
Trung Đông hiện chiếm hơn 8% sản lượng nhôm toàn cầu và cung cấp gần 20% nguồn nhôm cho Hoa Kỳ vào năm 2025. Qatar và Bahrain đã tạm dừng giao hàng, buộc các doanh nghiệp Hoa Kỳ chuyển sang châu Á và Úc. Nhôm rất quan trọng cho tản nhiệt, tụ điện phân và đóng gói chip.
Qatar sản xuất khoảng một phần ba lượng helium trên thế giới, đóng vai trò quan trọng trong sản xuất chip (làm mát và làm sạch) và máy MRI. Giá giao ngay tăng khoảng 40% chỉ trong một tuần, và các báo cáo ban đầu cho thấy xung đột có thể khiến thế giới mất đi một phần ba nguồn cung.
Ả Rập Xê Út, UAE và Qatar cùng chiếm từ 25% đến 33% tổng sản lượng lưu huỳnh toàn cầu. Axit sunfuric tinh khiết cao là hóa chất thiết yếu để làm sạch tấm wafer bán dẫn. Việc hạn chế nguồn cung từ Trung Đông có thể ảnh hưởng mạnh đến sản xuất bán dẫn.
Sự gia tăng kéo dài của giá năng lượng sẽ đẩy chi phí sản xuất bán dẫn lên cao, một lĩnh vực liên kết với mọi ngành từ điện tử tiêu dùng đến hàng không vũ trụ và quốc phòng, đồng thời chủ yếu phụ thuộc vào nguồn năng lượng nhập khẩu từ Trung Đông.
Các tín hiệu ban đầu cho thấy doanh nghiệp đang chuyển hoạt động tìm nguồn cung ứng ra khỏi các nhà sản xuất bán dẫn trong khu vực. Các hãng OEM và khách hàng khác đang dịch chuyển đơn hàng khỏi Tower Semiconductor có trụ sở tại Israel, vốn đã gặp gián đoạn sản xuất do chiến sự, sang các nhà cung cấp thay thế như Vanguard International Semiconductor và Powerchip Semiconductor Manufacturing Corp. (PSMC).
Dưới đây là các cơ sở được trích từ cơ sở dữ liệu nội bộ của Z2Data, có thể đối mặt với gián đoạn do xung đột. Danh sách bao gồm các nhà máy bán dẫn, nhà cung cấp thiết bị, nhà sản xuất theo hợp đồng và cơ sở linh kiện công nghiệp, và không nhằm mục đích liệt kê đầy đủ.
| Nhà sản xuất | Sản phẩm / Lĩnh vực chính |
|---|---|
| Intel | Vi xử lý |
| KYOCERA AVX | Linh kiện thụ động |
| TDK-Lambda | Nguồn điện có thể lập trình & nguồn AC-DC, bộ chuyển đổi DC-DC, bộ lọc EMC/EMI |
| Tower Semiconductor | RF, quản lý nguồn tích hợp, CMOS |
| Vishay Intertechnology | Điện trở, cuộn cảm, tụ gốm |
| Nhà sản xuất | Sản phẩm / Lĩnh vực chính |
|---|---|
| Ultra Clean Holdings | Thiết bị vận chuyển khí, xử lý chất lỏng, thiết bị bán dẫn |
| HORIBA Advanced Techno | Thiết bị đo đạc & phân tích bán dẫn |
| Servotronix Motion Control | Bộ truyền động servo kỹ thuật số & điều khiển chuyển động |
| MKS Inc. | Quang học, đo laser, thiết bị đo lường |
| Shemer / Industrial Motion | Thiết bị thay đổi tốc độ, truyền động, bánh răng |
| Nhà sản xuất | Sản phẩm / Lĩnh vực chính |
|---|---|
| Flex | Lắp ráp PCB, linh kiện ô tô |
| Jabil | Hệ thống quang điện tử |
| Elimec Electro-Mechanical | Linh kiện điện cơ & cơ khí chính xác |
| Electrotherm Industry | Thiết bị gia nhiệt công nghiệp & xử lý nhiệt |
Giám sát hơn 120 loại sự kiện gián đoạn, bao gồm xung đột vũ trang, thiệt hại cơ sở hạ tầng, gián đoạn giao thông và truy xuất tận gốc từng sự kiện này tới linh kiện, tệp BOM (định mức nguyên vật liệu) và cơ sở bị ảnh hưởng.
Get a Demo